KWALIFIKACJA MOT2 + MOT5 + MOT6 - CZERWIEC 2011

PYTANIE NR 42.
We współczesnych układach klimatyzacji nowych pojazdów produkowanych od 2017 roku stosowany jest:
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
W nowych pojazdach produkowanych od 2017 r. w UE stosuje się czynnik o bardzo niskim GWP, dlatego standardem stał się R1234yf. R134a był powszechny wcześniej i nadal występuje w starszych autach, ale nie spełnia wymagań dla nowych instalacji. Hel i butan nie są typowymi czynnikami w seryjnej autoklimatyzacji.

Pełne wyjaśnienie:

W układzie klimatyzacji samochodowej kluczowym medium roboczym jest czynnik chłodniczy. To on krąży w obiegu (sprężarka–skraplacz–zawór rozprężny–parownik) i umożliwia transport ciepła z kabiny na zewnątrz.

W pytaniu istotne jest doprecyzowanie: chodzi o nowe pojazdy produkowane od 2017 roku. Dla takich pojazdów w Unii Europejskiej wymagany jest czynnik o niskim współczynniku GWP (Global Warming Potential), czyli o małym wpływie na efekt cieplarniany. Z tego powodu w praktyce rynkowej jako standard w nowych autach przyjął się R1234yf, który spełnia wymaganie niskiego GWP.

Odpowiedź "gaz R1234yf" jest poprawna, bo opisuje czynnik stosowany w nowych układach klimatyzacji po zmianach środowiskowych. Jednocześnie trzeba pamiętać o realiach serwisowych: w warsztatach nadal często spotyka się R134a, ponieważ jest obecny w pojazdach wyprodukowanych przed 2017 r. i może być legalnie używany do obsługi tych starszych instalacji. To jednak nie czyni go właściwą odpowiedzią dla aut produkowanych od 2017 r.

Dlaczego pozostałe propozycje są błędne?

  • "hel" – jest gazem technicznym, ale nie jest standardowym czynnikiem roboczym w seryjnych samochodowych układach klimatyzacji; nie odpowiada typowym rozwiązaniom konstrukcyjnym i serwisowym.
  • "gaz R12" – był stosowany historycznie, lecz został zastąpiony nowszymi czynnikami; w kontekście współczesnych pojazdów i wymagań środowiskowych nie jest właściwym wyborem.
  • "butan" – choć bywa rozważany jako czynnik w chłodnictwie, nie jest typowym, dopuszczonym standardem dla współczesnych układów klimatyzacji w nowych samochodach, a dodatkowo wiąże się z ryzykiem wynikającym z palności.

Wskazówka egzaminacyjna: jeśli w treści pojawia się rok 2017 i nowe pojazdy, kojarz to z przejściem z R134a na R1234yf oraz z wymaganiami dotyczącymi GWP. W praktyce warsztatowej zawsze sprawdzaj tabliczkę pod maską: znajduje się tam oznaczenie czynnika i jego ilość.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Czynnik chłodniczy to medium robocze krążące w układzie klimatyzacji (sprężarka, skraplacz, parownik). Zmieniając stan skupienia i ciśnienie, przenosi ciepło z kabiny na zewnątrz. W praktyce warsztatowej identyfikuje się go po oznaczeniu na tabliczce pod maską.
Powodem są wymagania środowiskowe dotyczące niskiego współczynnika GWP. Dla nowych pojazdów od 2017 r. w UE wymagany jest czynnik o GWP < 150, dlatego R1234yf stał się standardem, a R134a (o wysokim GWP) nie spełnia tego warunku dla nowych instalacji.
Nie. R134a nadal występuje w wielu pojazdach wyprodukowanych przed 2017 r. i jest spotykany w serwisie tych starszych układów. Ograniczenie dotyczy przede wszystkim nowych pojazdów (od 2017 r.), w których stosuje się czynniki o niskim GWP.
Najpewniejsza metoda to odczyt z tabliczki informacyjnej w komorze silnika: zwykle podaje ona typ czynnika (np. R1234yf lub R134a) oraz ilość w gramach. W warsztacie stosuje się też identyfikatory czynnika, które oceniają jego czystość przed obsługą.
Nie należy tego robić. Mieszanie czynników może prowadzić do problemów serwisowych i uszkodzeń (nieprawidłowe parametry pracy, ryzyko dla sprężarki, problemy z odzyskiem). Dodatkowo warsztat używa różnych stacji obsługi i procedur dla różnych czynników, więc mieszanie utrudnia bezpieczną obsługę.
R1234yf wymaga dedykowanego sprzętu serwisowego i procedur, a czynnik jest droższy. W praktyce nie powinno się obsługiwać obu czynników tą samą stacją bez odpowiednich rozwiązań, bo grozi to zanieczyszczeniem instalacji i błędami w odzysku. Kluczowa jest identyfikacja czynnika przed pracą.
GWP (Global Warming Potential) to wskaźnik porównujący wpływ danego gazu na efekt cieplarniany w odniesieniu do CO2. Im niższy GWP, tym mniejszy wpływ na klimat. W pytaniach egzaminacyjnych GWP często łączy się z wyborem właściwego czynnika w nowych pojazdach.
Hel to gaz techniczny używany m.in. do prób szczelności, ale nie jest standardowym czynnikiem roboczym w samochodowych układach klimatyzacji. Układ jest projektowany pod konkretne czynniki chłodnicze o określonych własnościach termodynamicznych i zgodnych z wymaganiami środowiskowymi oraz serwisowymi.
R134a spotyka się przy obsłudze pojazdów wyprodukowanych przed 2017 r., które nadal poruszają się po drogach i mają fabryczne instalacje na ten czynnik. Dlatego mechanik musi umieć rozróżnić, czy pracuje z układem starszym (R134a), czy z nowszym (R1234yf).
Najczęstszy błąd to automatyczne wskazywanie R134a, bo był przez lata najpopularniejszy. Drugi błąd to założenie, że skoro dziś jeżdżą auta z R134a, to musi to być "współczesny" standard. Na egzaminie trzeba zawsze czytać warunki, szczególnie rok 2017 i informację o nowych pojazdach.
info

Statystycznie 32% uczniów zna prawidłową odpowiedź. bardzo trudne

W praktyce zawodowej kluczowe jest to, że w nowych pojazdach produkowanych od 2017 r. w UE stosuje się czynnik o bardzo niskim GWP, dlatego standardem stał się R1234yf.

Źródła:

  • https://www.eurowarsztat.pl/ - artykuły techniczne o przejściu na R1234yf i wymaganiach od 2017 r. (dostęp: 27.02.2026)
  • https://intercars.pl/ - materiały/poradniki warsztatowe o czynnikach R134a i R1234yf oraz serwisie klimatyzacji (dostęp: 27.02.2026)
  • https://hvacr.pl/ - publikacje branżowe o czynnikach chłodniczych w klimatyzacji mobilnej i wskaźniku GWP (dostęp: 27.02.2026)

Materiały:

  • Materiały szkoleniowe producentów stacji obsługi klimatyzacji (obsługa R1234yf vs starsze układy)
  • Podręczniki/zeszyty branżowe z mechatroniki pojazdowej: klimatyzacja samochodowa
  • Artykuły techniczne warsztatowe omawiające przejście z R134a na R1234yf oraz znaczenie GWP

Aktualizacja pytania: 03.04.2026



Aktualizacja pytania: 03.04.2026
📡 Brak połączenia internetowego