W diagnostyce układów sterowania w pojeździe oscylogram pozwala odczytać podstawowe parametry sygnału: okres, częstotliwość, poziomy napięć, a dla przebiegów impulsowych także wypełnienie i wartość średnią.
Dlaczego poprawne jest stwierdzenie "częstotliwość badanego sygnału wynosi około 250 Hz"?
Najpierw z osi czasu odczytuje się okres T (czas jednego pełnego powtórzenia przebiegu). Następnie stosuje się zależność: f = 1/T. Jeśli z oscylogramu wynika T ≈ 4 ms, to po zamianie jednostek: 4 ms = 0,004 s, a więc f ≈ 1 / 0,004 s = 250 Hz. To dokładnie opisuje relację między kształtem przebiegu na ekranie a częstotliwością.
Dlaczego pozostałe odpowiedzi są błędne?
- "wartość średnia napięcia … około 7,5 V" – wartość średnia zależy od poziomu napięcia stanu wysokiego i od wypełnienia. Sam fakt, że sygnał ma pewną amplitudę, nie oznacza jeszcze średniej 7,5 V; trzeba znać proporcję czasu "wysoko" do całego okresu.
- "okres … około 20 ms" – okres 20 ms odpowiada częstotliwości 50 Hz (bo 1/0,02 s = 50 Hz). Gdy prawidłowa częstotliwość jest rzędu 250 Hz, odpowiadający okres jest znacznie krótszy (kilka milisekund), więc 20 ms jest niespójne z takim przebiegiem.
- "współczynnik wypełnienia … około 20/20 × 100%" – wypełnienie to (czas trwania stanu wysokiego / okres) × 100%. Zapis 20/20 daje zawsze 100%, a to musiałoby oznaczać brak impulsowania (sygnał stale w stanie wysokim). Dla przebiegu sterującego obserwowanego jako impulsy taki wniosek nie jest właściwy.
Wskazówka egzaminacyjna: zawsze wykonaj dwa kroki kontrolne: (1) przelicz ms na sekundy, (2) sprawdź, czy wyliczona częstotliwość pasuje "intuicyjnie" do tego, ile okresów mieści się w widocznym zakresie czasu.