KWALIFIKACJA HAN1 - CZERWIEC 2009

PYTANIE NR 32.
Właściciel sklepu odzieżowego dokonał posezonowej obniżki cen przedstawionych towarów. Oszacuj ceny tych towarów po przecenie.
Ilustracja przedstawia dwa rodzaje bluz: bluzę polarową oraz bluzę z kapturem.
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Cena po obniżce procentowej to cena początkowa pomnożona przez (1 − rabat).
Dla 89 zł i rabatu 10%: 89×0,90=80,10 zł, czyli około 80 zł.
Dla 101 zł i rabatu 15%: 101×0,85=85,85 zł, czyli około 85 zł. Zapis "około" dopuszcza takie zaokrąglenie.

Pełne wyjaśnienie:

W sprzedaży detalicznej "obniżka procentowa" oznacza, że od ceny wyjściowej odejmuje się określony procent tej ceny. Najwygodniej liczyć to przez mnożenie:

cena po przecenie = cena początkowa × (1 − procent rabatu)

Ponieważ polecenie brzmi "oszacuj", wynik można podać w przybliżeniu (np. do pełnych złotych), co odpowiada praktyce rozmowy z klientem.

1) Bluza polarowa
Rabat 10% oznacza, że zostaje 90% ceny: 89 zł × 0,90 = 80,10 zł. Po oszacowaniu/zaokrągleniu daje to około 80 zł.

2) Bluza z kapturem
Rabat 15% oznacza, że zostaje 85% ceny: 101 zł × 0,85 = 85,85 zł. Po oszacowaniu otrzymujemy około 85 zł.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są błędne?

  • Warianty z 90 zł dla bluzy polarowej pomijają realny efekt 10% obniżki (wynik powinien spaść do ok. 80 zł, nie pozostać blisko 89 zł).
  • Warianty z 100 zł dla bluzy z kapturem są niezgodne z rabatem 15%: po obniżce cena powinna być wyraźnie mniejsza od 101 zł, około 86 zł.
  • Odpowiedź mieszana (80 zł i 100 zł) zawiera jedną wartość obliczoną poprawnie i jedną rażąco zawyżoną, co zwykle wynika z przeliczenia tylko jednego towaru lub pomylenia procentu z kwotą.

Wskazówka egzaminacyjna: przy rabatach 10% i 15% warto zapamiętać mnożniki 0,90 i 0,85. To przyspiesza obliczenia i ogranicza pomyłki.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Cenę po rabacie liczysz jako: cena po rabacie = cena początkowa × (1 − rabat). Np. 10% rabatu to mnożenie przez 0,90, a 15% rabatu to mnożenie przez 0,85. W zadaniach "oszacuj" zwykle zaokrągla się do pełnych złotych.
Rabat 10% oznacza, że płacisz 90% ceny wyjściowej. A 90% w zapisie dziesiętnym to 0,90. Dlatego zamiast odejmować procent "ręcznie", szybciej mnożyć: cena × 0,90.
"Oszacuj" znaczy, że wynik ma być przybliżony, a niekoniecznie co do 1 grosza. Najczęściej akceptuje się zaokrąglenie do pełnych złotych (zwłaszcza gdy w odpowiedzi pojawia się słowo "około"). Mimo to trzeba wykonać poprawne obliczenie rabatu.
Typowe pomyłki to: odjęcie 10 zamiast 10%, policzenie samej kwoty rabatu zamiast ceny końcowej, pomylenie 15% z 0,15 (zamiast 0,85), oraz brak kontroli sensu wyniku (po rabacie cena musi być niższa od początkowej).
Praktyczny skrót: 15% = 10% + 5%. Liczysz 10% ceny (dzielisz przez 10) i 5% (połowa z 10%), sumujesz i odejmujesz od ceny. Alternatywnie mnożysz przez 0,85. Na egzaminie ważne jest, by wynik był logicznie niższy od ceny wyjściowej.
To zależy od polecenia. Gdy jest "oblicz", zwykle podaje się dokładnie (z groszami). Gdy jest "oszacuj", wystarczy przybliżenie, np. do pełnych złotych. W handlu detalicznym zaokrąglenia ułatwiają komunikację z klientem, ale nie zwalniają z poprawnej metody.
Zrób kontrolę rozsądku: po rabacie cena musi być mniejsza od początkowej. Przy 10% spadek to ok. 1/10 ceny, przy 15% trochę więcej. Jeśli wynik jest prawie taki sam jak cena wyjściowa albo większy, to znak, że użyto złego działania lub złego mnożnika.
Najszybciej i najczytelniej jest mnożyć przez (1 − rabat), np. 0,90 lub 0,85. Metoda "odejmij rabat" też działa, ale wymaga policzenia kwoty rabatu, więc łatwiej o błąd. W rozwiązaniu egzaminacyjnym mnożenie zwykle wygląda bardziej przejrzyście.
Najpierw policz dokładnie, a potem zaokrąglij do pełnych złotych (lub do wskazanej dokładności). "Około" oznacza, że kluczowy jest rząd wielkości i poprawna metoda, a nie końcówka groszowa. Dobrze jest też umieć uzasadnić, skąd wzięło się przybliżenie.
Najczęściej podczas obsługi klienta na sali sprzedaży, gdy klient pyta o cenę po promocji, a etykieta jest nieczytelna albo promocja obejmuje różne progi rabatowe. Umiejętność szybkiego szacowania buduje zaufanie i przyspiesza sprzedaż, nawet jeśli finalnie kasa przelicza rabat automatycznie.
info

Około 68% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. średnie

Źródła:

  • Wikipedia: "Procent" (wzory i definicje), https://pl.wikipedia.org/wiki/Procent - dostęp 2026-02-07
  • Wikipedia: "Rabat" (pojęcie rabatu w handlu), https://pl.wikipedia.org/wiki/Rabat - dostęp 2026-02-07

Materiały:

  • Ćwiczenia z matematyki handlowej (rabat, marża, narzut) dla sprzedawców
  • Zadania rachunkowe: obniżki i podwyżki procentowe z zaokrąglaniem
  • Materiały szkolne z działu "procenty" (poziom podstawowy)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego