KWALIFIKACJA ROL10 - STYCZEŃ 2017

PYTANIE NR 3.
Wskazany na ilustracji przyrząd służy do pomiaru
Ilustracja przedstawia higrometr, przyrząd służący do pomiaru wilgotności powietrza.
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Poprawna jest odpowiedź "wilgotności powietrza", ponieważ wskazany przyrząd (zależnie od typu: higrometr lub psychrometr) służy do określania zawartości pary wodnej w powietrzu. Pozostałe opcje dotyczą innych wielkości i innych przyrządów: parowania (parownik), ciśnienia (barometr) oraz temperatury gleby (termometr glebowy).

Pełne wyjaśnienie:

Wilgotność powietrza to ilość pary wodnej zawartej w powietrzu. W rolnictwie ma kluczowe znaczenie m.in. dla tempa transpiracji roślin, ryzyka chorób grzybowych oraz warunków przechowywania płodów rolnych. Dlatego w praktyce spotyka się przyrządy, których zadaniem jest jej pomiar lub ocena.

Odpowiedź "wilgotności powietrza" jest właściwa, jeżeli na ilustracji znajduje się przyrząd przeznaczony do tego celu (np. higrometr albo psychrometr). Tego typu urządzenia pozwalają określić wilgotność (często jako wilgotność względną) na podstawie bezpośredniego wskazania czujnika lub – w przypadku psychrometru – na podstawie porównania dwóch wskazań i odczytu z tablic/wykresów.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są niepoprawne?

  • "wielkości parowania" – parowanie mierzy się przyrządami przeznaczonymi do oceny ubytku wody w czasie (parowniki/ewaporometry). Ich konstrukcja jest inna: kluczowe jest kontrolowane naczynie z wodą i pomiar ubytku, a nie element czujnikowy wilgotności.
  • "ciśnienia powietrza" – ciśnienie atmosferyczne mierzy barometr. Typowy barometr ma skalę w jednostkach ciśnienia i inną zasadę działania (mechaniczną lub elektroniczną), niezwiązaną bezpośrednio z pomiarem zawartości pary wodnej.
  • "temperatury gleby" – temperaturę gleby mierzy termometr glebowy (sonda wprowadzana w grunt na określoną głębokość). Jest to inny pomiar (temperatura), wykonywany w innym medium (gleba), więc nie odpowiada przyrządowi do wilgotności powietrza.

Wskazówka egzaminacyjna: jeżeli pytanie odwołuje się do ilustracji, skup się na rozpoznaniu cech charakterystycznych (np. obecność elementu pomiarowego wilgotności lub układu dwóch termometrów w psychrometrze), a dopiero potem dopasuj wielkość fizyczną.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Wilgotność powietrza opisuje ilość pary wodnej w powietrzu (często jako wilgotność względną). Wpływa na transpirację roślin, ryzyko chorób (np. grzybowych) oraz na warunki w szklarni i w przechowalniach. Jej kontrola pomaga podejmować decyzje o wietrzeniu i nawadnianiu.
Higrometr to przyrząd przeznaczony do pomiaru wilgotności powietrza. W zależności od konstrukcji wykorzystuje czujnik, którego właściwości zmieniają się wraz z wilgotnością (np. czujniki elektroniczne). Wynik zwykle podawany jest jako wilgotność względna w procentach.
Psychrometr wyznacza wilgotność na podstawie różnicy wskazań dwóch termometrów (suchy i "mokry"). Z tej różnicy, przy znanym ciśnieniu, odczytuje się wilgotność z tablic lub wykresów. Higrometr częściej pokazuje wilgotność bezpośrednio z czujnika, bez dodatkowych odczytów.
Barometr jest przyrządem do pomiaru ciśnienia atmosferycznego, a nie zawartości pary wodnej. Może być użyteczny w prognozowaniu zmian pogody, ale nie daje informacji o wilgotności. W zadaniach egzaminacyjnych rozróżnia się je po skali i przeznaczeniu urządzenia.
Parownik (ewaporometr) służy do oceny parowania, czyli ubytku wody w czasie z określonej powierzchni/naczynia. To informacja pomocna przy planowaniu nawadniania i ocenie zapotrzebowania wodnego upraw. Nie jest to jednak pomiar wilgotności powietrza, tylko bilansu wody.
Najczęstszy błąd to mylenie przyrządów o podobnym wyglądzie lub "na oko" kojarzenie każdej skali z temperaturą. Drugi błąd to ignorowanie, co faktycznie mierzy przyrząd (wilgotność, ciśnienie, temperatura) i wybór odpowiedzi na podstawie skojarzeń. Pomaga zapamiętanie: barometr=ciśnienie, higrometr=wilgotność.
Wskazówką jest obecność elementu typowego dla pomiaru wilgotności (np. skala w % wilgotności, czujnik w obudowie) albo układ charakterystyczny dla psychrometru (dwa termometry, z czego jeden jest osłonięty zwilżonym knotem). Na egzaminie warto szukać napisów jednostek i charakterystycznych detali.
W tunelach i szklarniach wilgotność silnie wpływa na kondensację pary wodnej i rozwój patogenów. Zbyt wysoka wilgotność sprzyja chorobom, a zbyt niska zwiększa stres wodny roślin. Regularny pomiar pomaga dobrać wietrzenie, ogrzewanie oraz nawadnianie tak, aby utrzymać stabilny mikroklimat.
Tak, bo wpływa na wysychanie, więdnięcie oraz na rozwój pleśni podczas przechowywania. Dla wielu produktów ważne jest utrzymanie odpowiedniego zakresu wilgotności w magazynie lub chłodni. Kontrola wilgotności, wraz z temperaturą i wentylacją, ogranicza straty jakościowe i ilościowe.
Najlepiej uczyć się zestawami: nazwa przyrządu – mierzona wielkość – typowe cechy wyglądu – zastosowanie w gospodarstwie. Warto porównać: higrometr/psychrometr (wilgotność), barometr (ciśnienie), termometr glebowy (temperatura gleby), deszczomierz (opad). Pomagają krótkie fiszki i zdjęcia z opisem.
info

Statystycznie 68% uczniów zna prawidłową odpowiedź. średnie

Według specjalistów z branży: "Poprawna jest odpowiedź "wilgotności powietrza", ponieważ wskazany przyrząd (zależnie od typu: higrometr lub psychrometr) służy do określania zawartości pary wodnej w powietrzu."

Źródła:

  • Encyklopedia PWN – hasło "higrometr" (opis przeznaczenia przyrządu), https://encyklopedia.pwn.pl/haslo/higrometr;3911556.html - dostęp 2026-02-28
  • Encyklopedia PWN – hasło "barometr" (przyrząd do pomiaru ciśnienia atmosferycznego), https://encyklopedia.pwn.pl/haslo/barometr;3871311.html - dostęp 2026-02-28
  • Wikipedia (PL) – "Psychrometr" (przyrząd do wyznaczania wilgotności powietrza), https://pl.wikipedia.org/wiki/Psychrometr - dostęp 2026-02-28

Materiały:

  • Podręczniki i skrypty z agrometeorologii dla szkół rolniczych (dział: wilgotność powietrza i przyrządy)
  • Instrukcje producentów higrometrów/psychrometrów (opis budowy i zastosowań)
  • Materiały ODR dotyczące mikroklimatu w uprawach pod osłonami i przechowalnictwie

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego