KWALIFIKACJA PGF4 + PGF5 - CZERWIEC 2022

PYTANIE NR 3.
Wykonanie nadruku na drewnie z efektem wypukłej struktury, jak na przedstawionej ilustracji, jest możliwe przy zastosowaniu maszyny cyfrowej drukującej w technologii
Ilustracja przedstawia zbliżenie na powierzchnię drewnianą z nadrukiem, który ma efekt wypukłej struktury.
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Technologia natryskowa UV (inkjet UV) umożliwia druk bezpośrednio na podłożach sztywnych, takich jak drewno, a także budowanie efektu wypukłego przez nakładanie wielu warstw atramentu lub lakieru i ich natychmiastowe utwardzanie promieniowaniem UV. Pozostałe technologie zwykle nie dają tak łatwo efektu strukturalnego 3D na drewnie.

Pełne wyjaśnienie:

Efekt wypukłej struktury na drewnie wymaga technologii, która spełnia jednocześnie dwa warunki: (1) potrafi drukować bezpośrednio na sztywnym, często nierównym podłożu oraz (2) pozwala budować warstwę o zauważalnej grubości (efekt 3D), a następnie szybko ją utrwalić.

Takie możliwości daje technologia natryskowa UV (druk inkjet UV). Głowice natryskowe nanoszą atrament (często także biały lub lakier/varnish) kropla po kropli, a zintegrowane lampy UV utwardzają go niemal natychmiast. Dzięki temu można nakładać wiele kolejnych warstw w tym samym miejscu, budując wypukłość i wyczuwalną strukturę, przy zachowaniu ostrości krawędzi.

Odpowiedź "elkograficzna" jest nieadekwatna w tym zastosowaniu, bo nie jest typowym określeniem technologii cyfrowej wykorzystywanej do bezpośredniego, warstwowego druku strukturalnego na drewnie w standardowym ujęciu egzaminacyjnym. Odpowiedź "termotransferowa" zwykle kojarzy się z nadrukiem wykonywanym przez przeniesienie barwnika/folii z nośnika pod wpływem temperatury, co nie jest naturalną metodą budowania wielowarstwowej, twardej struktury 3D bezpośrednio na drewnie. Z kolei "elektrofotograficzna" (toner) dobrze sprawdza się na papierze i wybranych podłożach specjalnych, ale w praktyce ma ograniczenia przy bezpośrednim druku na drewnie oraz przy tworzeniu wyraźnie wypukłych, grubych warstw strukturalnych.

Wskazówka egzaminacyjna: gdy w pytaniu pojawia się wypukłość/struktura oraz podłoże sztywne, najczęściej chodzi o UV inkjet, gdzie efekt uzyskuje się przez warstwowanie i szybkie utwardzanie.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Druk UV natryskowy (inkjet UV) polega na nanoszeniu atramentu kroplami przez głowice drukujące, a następnie jego szybkim utwardzaniu światłem UV. Dzięki temu można drukować na wielu podłożach, także sztywnych, i wykonywać efekty specjalne, np. połysk lub wypukłość.
Efekt wypukły uzyskuje się przez wielokrotne nałożenie tej samej grafiki warstwami (np. lakieru lub atramentu) oraz ich utrwalanie po każdej warstwie. Kluczowe jest szybkie utwardzanie, aby warstwa nie rozpływała się i budowała wysokość struktury.
Atramenty UV po utwardzeniu tworzą trwałą warstwę na powierzchni, a sam proces nie wymaga wsiąkania w podłoże jak w farbach wodnych. Drukarki UV są też projektowane do pracy z podłożami sztywnymi, co ułatwia nadruk na drewnie (po właściwym przygotowaniu powierzchni).
W typowym ujęciu technologicznym elektrofotografia jest nastawiona na podłoża arkuszowe (papier i materiały pokrewne), a budowanie grubej, kontrolowanej struktury 3D nie jest jej standardową cechą. Efekty wypukłe kojarzy się częściej z procesami UV, które pozwalają warstwować i natychmiast utrwalać.
Termotransfer wybiera się zwykle, gdy nadruk ma być przeniesiony z nośnika pod wpływem temperatury, np. na wybrane tworzywa lub tekstylia, albo gdy stosuje się folie i etykiety. Do bezpośredniego druku z efektem wypukłym na drewnie częściej dobiera się rozwiązania UV natryskowe.
W praktyce druku UV spotyka się szeroką gamę podłoży: płyty i tworzywa, szkło, metal, elementy drewniane oraz materiały reklamowe. Najważniejsze jest dopasowanie przygotowania powierzchni i parametrów druku tak, aby uzyskać dobrą przyczepność i trwałość warstwy.
Najczęściej uczniowie wybierają technologię "najbardziej znaną" (np. toner), ignorując cechę kluczową z treści zadania, taką jak wypukłość lub druk na sztywnym materiale. Warto zawsze wypisać wymagania: podłoże + efekt specjalny + sposób utrwalania.
Sygnałami są: druk na materiale sztywnym (np. drewno), szybkie utwardzanie, wysoka odporność warstwy oraz efekty specjalne (np. lakier, biały poddruk, wypukłość/struktura). Gdy te elementy występują razem, najczęściej właściwy trop to inkjet UV.
W praktyce kluczowe jest zapewnienie czystej, odtłuszczonej i możliwie równej powierzchni oraz dobranie parametrów druku do chłonności i faktury. Często znaczenie ma także dobór białej warstwy lub lakieru oraz test przyczepności przed produkcją właściwą.
Najlepiej tworzyć mapę skojarzeń: podłoże (papier/sztywne/tekstylium), materiał barwiący (toner/atrament/folia), utrwalanie (UV/temperatura/docisk). Następnie ćwiczyć na krótkich opisach zadań i wskazywać technologię z uzasadnieniem.
info

Statystycznie 44% uczniów zna prawidłową odpowiedź. trudne

Specjaliści zwracają uwagę: "Pozostałe technologie zwykle nie dają tak łatwo efektu strukturalnego 3D na drewnie."

Materiały:

  • Podręczniki i skrypty szkolne z poligrafii cyfrowej omawiające inkjet/UV, elektrofotografię i termotransfer
  • Dokumentacje techniczne (instrukcje/DTR) maszyn UV do druku na podłożach sztywnych używanych w pracowni szkolnej
  • Materiały producentów atramentów UV o utwardzaniu i budowaniu warstw (white/varnish)

Aktualizacja pytania: 03.04.2026



Aktualizacja pytania: 03.04.2026
📡 Brak połączenia internetowego