W zadaniach z wartości energetycznej kluczowe są dwa kroki: odczyt poprawnej podstawy z tabeli oraz przeliczenie na masę porcji.
Najczęściej tabele podają wartość energetyczną w przeliczeniu na 100 g potrawy/produktu. W takim przypadku porcja 200 g jest po prostu dwukrotnością 100 g, więc wartość energetyczną także mnożymy przez 2.
W tym zadaniu z tabeli wynika, że fasolka po bretońsku ma 207 kcal w 100 g. Obliczenie porcji 200 g wykonujemy proporcją:
207 kcal / 100 g
x kcal / 200 g
Skoro 200 g = 2 × 100 g, to:
x = 207 × 2 = 414 kcal
Dlaczego pozostałe wyniki są błędne?
- 138 kcal – zwykle pojawia się przy przypadkowym użyciu niewłaściwego współczynnika (np. 2/3) albo pomyleniu danych z innego wiersza tabeli.
- 207 kcal – to typowy błąd przepisania wartości z tabeli bez przeliczenia na porcję; byłoby poprawne tylko wtedy, gdyby tabela dotyczyła już 200 g.
- 66 kcal – wskazuje na błąd skali (np. uznanie, że tabela jest "na 300 g" lub wykonanie błędnego dzielenia), czyli brak sprawdzenia, do jakiej masy odnosi się wartość w tabeli.
Wskazówka egzaminacyjna: zawsze najpierw ustal, czy tabela jest "na 100 g", "na porcję" czy "na całą potrawę", a dopiero potem licz proporcję. To eliminuje większość pomyłek.