KWALIFIKACJA MED13 - CZERWIEC 2022

PYTANIE NR 7.
Wynik 7 punktów w skali Norton, zapisany w dokumentacji mieszkańca domu pomocy społecznej dla osób z przewlekłymi schorzeniami somatycznymi oznacza, że podopieczny
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Skala Norton służy do oceny ryzyka powstania odleżyn.
Im niższa liczba punktów, tym większe zagrożenie. Wynik 7 punktów oznacza bardzo wysokie ryzyko, dlatego właściwy wniosek dotyczy znacznego narażenia na odleżyny, a nie samodzielności, ADL czy odżywienia.

Pełne wyjaśnienie:

Skala Norton jest narzędziem przesiewowym używanym w opiece długoterminowej (np. DPS) do oceny ryzyka rozwoju odleżyn. Kluczową zasadą interpretacji jest to, że niższy wynik punktowy oznacza większe ryzyko. Dlatego wynik 7 punktów wskazuje na bardzo duże zagrożenie powstania odleżyn i konieczność wdrożenia lub zintensyfikowania profilaktyki.

Dlaczego poprawna jest odpowiedź:
"jest w znacznym stopniu narażony na odleżyny" – bo skala Norton służy właśnie do oceny tego ryzyka, a niski wynik klasyfikuje pacjenta jako wymagającego szczególnej ochrony skóry, częstszej obserwacji oraz działań zapobiegawczych (np. odciążanie, zmiany ułożenia, dobór podłoża).

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są niepoprawne:

  • "samodzielnie przemieszcza się poza miejscem zamieszkania" – to opis funkcjonowania i mobilności w środowisku, ale skala Norton nie jest skalą samodzielności społecznej; dodatkowo przy bardzo niskim wyniku taka teza jest mało spójna klinicznie.
  • "jest znacznie niesprawny w zakresie czynności życia codziennego" – ograniczenia ADL mogą współwystępować z ryzykiem odleżyn, ale do oceny ADL służą inne narzędzia. Wynik Norton nie jest jednoznacznym "wynikiem ADL", tylko wskaźnikiem ryzyka odleżyn.
  • "cierpi na niedożywienie i niedowagę" – stan odżywienia jest ważnym czynnikiem ryzyka, lecz sama skala Norton nie stanowi rozpoznania niedożywienia. Do tego wykorzystuje się inne metody (wywiad, masa ciała, BMI, badania, skale przesiewowe żywieniowe).

Wskazówka egzaminacyjna: jeśli w treści pojawia się "skala Norton", myśl najpierw o odleżynach i o tym, że niska punktacja = wysokie ryzyko. Dopiero potem analizuj, czy odpowiedzi nie próbują odciągnąć uwagę na inne obszary (ADL, żywienie, samodzielność).

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Skala Norton to narzędzie przesiewowe do oceny ryzyka powstania odleżyn u osoby wymagającej opieki. W DPS pomaga szybko wskazać mieszkańców, u których trzeba wdrożyć intensywniejszą profilaktykę (obserwacja skóry, odciążanie, częstsze zmiany ułożenia) i udokumentować ocenę.
Najważniejsza zasada jest prosta: im mniej punktów, tym większe ryzyko odleżyn. Niski wynik nie jest diagnozą choroby, tylko sygnałem, że pacjent wymaga działań zapobiegawczych i monitorowania. Szczegółowe progi mogą się różnić zależnie od procedury placówki.
Wynik 7 jest bardzo niski, a w skali Norton niski wynik oznacza dużą podatność na uszkodzenia skóry i ucisk. Taka osoba zwykle ma czynniki ryzyka (np. ograniczoną mobilność, gorszy stan ogólny), dlatego w praktyce wymaga wzmożonej profilaktyki przeciwodleżynowej.
Nie wprost. Skala Norton dotyczy ryzyka odleżyn, a nie pełnej oceny ADL. Niesprawność w czynnościach dnia codziennego może zwiększać ryzyko odleżyn, ale do oceny ADL stosuje się inne narzędzia. Na egzaminie nie należy utożsamiać wyniku Norton z wynikiem skali ADL.
Nie. Niedobory żywieniowe mogą być jednym z czynników sprzyjających odleżynom, ale wynik skali Norton nie rozpoznaje niedożywienia. Do oceny stanu odżywienia potrzebne są inne metody (wywiad żywieniowy, masa ciała, BMI, badania, skale żywieniowe) i całościowa ocena kliniczna.
Typowo obejmuje to: regularną zmianę pozycji, odciążanie miejsc narażonych, dobór materaca/podkładów, kontrolę i pielęgnację skóry, ograniczanie wilgoci, dbanie o nawodnienie i żywienie oraz dokumentowanie stanu. Dobór działań zależy od stanu mieszkańca i procedur placówki.
Najczęściej myli się cel skali (odleżyny) z innymi obszarami (ADL, odżywienie), albo odwraca się kierunek punktacji (błędne założenie, że mniej punktów = lepiej). Częsty jest też automatyczny wybór odpowiedzi "o niesprawności", zamiast sprawdzenia, co mierzy skala.
Najprościej zapamiętać "Norton = odleżyny". Skale ADL dotyczą samodzielności, a narzędzia żywieniowe dotyczą ryzyka niedożywienia. Jeśli w pytaniu pada nazwa skali, najpierw dopasuj ją do celu (co mierzy), a dopiero potem oceniaj, które odpowiedzi pasują do tego celu.
Ocena powinna być powtarzana nie tylko okresowo, ale też po zmianie stanu (pogorszenie mobilności, infekcja, spadek sprawności, nowe leki uspokajające, utrata masy ciała). W praktyce harmonogram zależy od standardu placówki, ale zasada jest taka: zmiana stanu = ponowna ocena.
Terapeuta zajęciowy może dobrać aktywności i pozycjonowanie tak, by ograniczać długotrwały ucisk, wspierać bezpieczną zmianę pozycji, poprawiać tolerancję siedzenia oraz edukować w zakresie przerw i odciążania. Informacja o ryzyku pomaga też zaplanować współpracę z zespołem opiekuńczym.
info

Około 40% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. trudne

Specjaliści zwracają uwagę: "Skala Norton służy do oceny ryzyka powstania odleżyn.Im niższa liczba punktów, tym większe zagrożenie."

Źródła:

  • Wikipedia (PL): "Skala Nortona" – https://pl.wikipedia.org/wiki/Skala_Nortona (dostęp: 2026-02-18)
  • Wikipedia (EN): "Norton scale" – https://en.wikipedia.org/wiki/Norton_scale (dostęp: 2026-02-18)

Materiały:

  • Instrukcje/procedury profilaktyki przeciwodleżynowej stosowane w opiece długoterminowej
  • Materiały dydaktyczne z pielęgniarstwa/opieki długoterminowej dotyczące odleżyn
  • Opis i arkusz skali Norton używany w danej placówce (z progami interpretacji)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego