KWALIFIKACJA PGF4 + PGF5 - STYCZEŃ 2021 (test 2)

PYTANIE NR 8.
Z jaką przybliżoną rozdzielczością należy zeskanować wielobarwny oryginał o wysokości 10 cm, w celu wykorzystania jako tło pionowego plakatu o formacie B3?
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Format B3 w orientacji pionowej ma wysokość ok. 50 cm. Oryginał ma 10 cm, więc obraz będzie powiększony 5× (50/10). Aby uzyskać ok. 300 ppi w rozmiarze docelowym do druku, rozdzielczość skanowania trzeba zwiększyć proporcjonalnie: 300×5 = 1500 spi (≈1500 ppi).

Pełne wyjaśnienie:

W druku i DTP kluczowe jest rozróżnienie rozdzielczości skanowania od rozdzielczości urządzenia drukującego oraz od parametrów rastra.

Najpierw ustalamy skalę powiększenia. Plakat B3 w orientacji pionowej ma wysokość 500 mm, czyli 50 cm. Oryginał ma wysokość 10 cm, więc zostanie powiększony 5 razy (50/10 = 5).

Dla ilustracji wielobarwnych przeznaczonych do druku często przyjmuje się ok. 300 ppi w rozmiarze docelowym jako wartość zapewniającą dobrą szczegółowość. Jeśli materiał będzie powiększany, trzeba zeskanować go z większą rozdzielczością, bo po powiększeniu "efektywne PPI" spada. Zależność jest proporcjonalna:

wymagane ppi(spi) skanu = docelowe ppi × skala powiększenia

Stąd: 300 × 5 = 1500. Jednostka spi (samples per inch) jest typowa dla skanerów i odpowiada praktycznie ppi (pixels per inch) w kontekście obrazu rastrowego.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są niepoprawne?

  • "500 lpi" dotyczy liniatury rastra (lines per inch), a nie rozdzielczości skanowania. To inny parametr procesu drukowania.
  • "300 dpi" miesza pojęcia: dpi opisuje zwykle urządzenia drukujące. Dodatkowo 300 (nawet rozumiane jako ppi) byłoby właściwe dopiero przy skanowaniu w rozmiarze docelowym, a tu mamy powiększenie 5×.
  • "2 100 ppi" to wartość wyższa niż wynikająca z przyjętego założenia 300 ppi w druku i skali 5×; nie wynika z danych zadania i w typowym toku obliczeń nie jest potrzebna.

Wskazówka egzaminacyjna: zawsze wykonaj dwa kroki: (1) policz skalę, (2) przemnoż docelowe ppi przez skalę. Na końcu sprawdź, czy wybrana jednostka pasuje do skanowania (ppi/spi), a nie do rastra (lpi) lub drukarki (dpi).

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Najpierw policz skalę powiększenia: wymiar docelowy ÷ wymiar oryginału. Potem pomnóż przyjętą docelową jakość (np. ok. 300 ppi w rozmiarze docelowym) przez tę skalę. Wynik podaj w ppi/spi, bo to jednostki właściwe dla skanowania.
spi/ppi opisuje gęstość próbek/pikseli obrazu (skaner i plik). dpi dotyczy zwykle gęstości punktów nanoszonych przez drukarkę. W zadaniach o skanowaniu i przygotowaniu pliku do DTP poprawniej operuje się ppi (lub spi w specyfikacjach skanerów).
LPI (lines per inch) to liniatura rastra w poligrafii, czyli parametr siatki rastrowej w druku. Nie opisuje on rozdzielczości skanu ani liczby pikseli w obrazie. Dlatego wartości w lpi nie stosuje się jako ustawienia skanera.
Format B3 ma wymiary 353 × 500 mm. Przy orientacji pionowej (wertykalnej) wysokość wynosi 500 mm, czyli 50 cm. W zadaniach o skanowaniu zwykle porównuje się wysokość oryginału z wysokością projektu, aby obliczyć skalę.
Skala to 50 ÷ 10 = . Oznacza, że grafika zostanie powiększona pięciokrotnie w layoucie. W DTP skutkuje to spadkiem "effective PPI" pięciokrotnie, więc aby utrzymać jakość, trzeba zeskanować materiał z odpowiednio wyższą rozdzielczością.
300 ppi to częste założenie dla dobrej jakości w rozmiarze docelowym, ale w praktyce zależy to od techniki druku, odległości oglądania i charakteru grafiki. Na egzaminach często przyjmuje się 300 ppi jako wartość bazową, a potem przelicza się ją przez skalę powiększenia.
Podczas powiększania liczba pikseli nie rośnie automatycznie, rośnie tylko rozmiar w cm. To powoduje, że piksele są "rozciągane", a efektywna gęstość pikseli (ppi) maleje. Zwiększenie rozdzielczości skanu przed powiększeniem pozwala zachować szczegóły i ostrość w druku.
Najczęstsze pomyłki to: (1) wybór 300 bez przeliczenia skali, (2) użycie dpi jako jednostki skanowania, (3) mylenie lpi z rozdzielczością obrazu, (4) brak kontroli, czy wynik wynika z danych (skala) zamiast z intuicji "im więcej, tym lepiej".
W programach DTP (np. w panelach informacji o łączu/grafice) zwykle zobaczysz Actual PPI oraz Effective PPI. Effective PPI uwzględnia skalowanie w projekcie. Jeśli obraz jest powiększony, effective PPI spada; gdy jest pomniejszony, rośnie.
Wyższe wartości mogą mieć sens, gdy planujesz dodatkową obróbkę (np. wyostrzenie, kadrowanie), gdy materiał jest bardzo szczegółowy albo gdy chcesz zachować zapas jakości. Trzeba jednak uważać na rozmiar plików i wydajność. Na egzaminie trzymaj się przeliczenia: docelowe ppi × skala.
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 49% zdających egzamin. trudne

Eksperci podkreślają: "Format B3 w orientacji pionowej ma wysokość ok. 50 cm. Oryginał ma 10 cm, więc obraz będzie powiększony 5× (50/10)."

Źródła:

  • ISO 216:2007, "Writing paper and certain classes of printed matter — Trimmed sizes — A and B series" (wymiary formatu B3: 353×500 mm)
  • Wikipedia: "ISO 216" (tabela rozmiarów serii B, w tym B3 353×500 mm) — https://en.wikipedia.org/wiki/ISO_216 — dostęp 2026-03-01
  • Adobe Help Center: informacje o "effective PPI" i wpływie skalowania grafiki na efektywną rozdzielczość w DTP — https://helpx.adobe.com/indesign/using/graphics.html — dostęp 2026-03-01

Materiały:

  • Materiały dydaktyczne z prepress/DTP dotyczące rozdzielczości i skalowania obrazów
  • Dokumentacja/poradniki o "effective PPI" w programach DTP (np. Adobe InDesign)
  • Opracowania fotograficzne i poligraficzne wyjaśniające różnice ppi vs dpi

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego