Zapis Φ20F8/h6 jest typowym oznaczeniem pasowania w systemie ISO tolerancji i pasowań. Informuje on o połączeniu elementów o wymiarze nominalnym 20 mm: otworu i wałka, gdzie każdy z nich ma przypisaną strefę tolerancji (litera) oraz klasę dokładności IT (liczba).
Jak czytać zapis?
- F8 dotyczy otworu: litera F określa położenie strefy tolerancji otworu względem wymiaru nominalnego, a 8 oznacza klasę IT (szerokość tolerancji).
- h6 dotyczy wałka: litera h określa położenie strefy tolerancji wałka, a 6 oznacza klasę IT.
Dlaczego "według zasady stałego wałka"?
W praktyce "zasada" (bazowanie systemu) wynika z tego, czy stała jest strefa otworu (najczęściej H) czy strefa wałka (najczęściej h). W zapisie występuje wałek h, więc interpretujemy to jako zasadę stałego wałka – konstruktor dobiera różne strefy otworu do tej samej bazy wałka.
Dlaczego pasowanie luźne?
Rodzaj pasowania (luźne/przejściowe/ciasne) zależy od wzajemnego położenia stref tolerancji otworu i wałka. Dla pary F8/h6 przewidziana jest sytuacja, w której typowo uzyskuje się luz pomiędzy współpracującymi elementami, co kwalifikuje pasowanie jako luźne.
Dlaczego pozostałe odpowiedzi są błędne?
- Odpowiedzi mówiące o zasadzie stałego otworu nie pasują do zapisu z wałkiem h, bo to właśnie litera strefy wałka wskazuje tu bazę doboru.
- Odpowiedzi mówiące o pasowaniu ciasnym opisują połączenia z przewagą wcisku (brak luzu), co nie odpowiada parze stref tolerancji wskazanej w zapisie.
Wskazówka egzaminacyjna: najpierw ustal zasadę (stały otwór vs stały wałek) po literze H lub h, a dopiero potem oceniaj rodzaj pasowania na podstawie zestawienia stref otworu i wałka.