Zwrot ceteris paribus jest łacińskim sformułowaniem używanym w ekonomii do zapisywania ważnego założenia analitycznego: "przy niezmienionych pozostałych warunkach". W praktyce oznacza to, że gdy badamy zależność między dwiema zmiennymi (np. ceną dobra a wielkością popytu), "zamrażamy" inne czynniki, które również mogłyby wpływać na popyt (np. dochody konsumentów, preferencje, ceny dóbr substytucyjnych i komplementarnych, sezonowość).
Dlatego odpowiedź "w tych samych, niezmienionych warunkach" jest poprawna: oddaje sens założenia, że porównanie ma dotyczyć wpływu jednego czynnika, a nie mieszaniny wielu jednoczesnych zmian.
Pozostałe propozycje są błędne, ponieważ zawężają znaczenie zwrotu do pojedynczego, konkretnego kontekstu:
- "na tych samych warunkach co rok temu" sugeruje odniesienie do konkretnego momentu w czasie. Ceteris paribus nie oznacza "rok do roku", tylko "inne czynniki bez zmian" w sensie modelowym.
- "w innych warunkach spowodowanych zmianą waluty" jest sprzeczne z ideą założenia stałości: tutaj warunki są właśnie inne, więc nie spełniają ceteris paribus.
- "w innych warunkach spowodowanych upływem czasu" również zakłada zmianę warunków, a więc jest przeciwieństwem tego, co wyraża termin.
Wskazówka egzaminacyjna: gdy w treści zadania pojawia się ceteris paribus, zawsze myśl o "pozostałych czynnikach stałych", a nie o konkretnym okresie, walucie czy pojedynczym zdarzeniu rynkowym.