W kompozycji obiektów architektury krajobrazu kontrast oznacza celowe zestawienie elementów tak, aby różnica była czytelna dla odbiorcy. W zależności od tego, co jest różnicowane, wyróżnia się różne typy kontrastu.
Kontrast ilościowy odnosi się do liczby, udziału lub zagęszczenia elementów w porównywanych częściach kompozycji. W praktyce oznacza to, że po jednej stronie osi/ścieżki znajduje się np. więcej obiektów (albo są gęściej rozmieszczone), a po drugiej mniej (albo rzadziej). Jeżeli plan pokazuje różną liczbę rzeźb po stronie północnej i południowej, właściwym rozpoznaniem jest właśnie kontrast ilościowy.
Odpowiedź "jakościowy" byłaby właściwa wtedy, gdyby różnica dotyczyła przede wszystkim rodzaju/charakteru elementów (np. inne materiały, odmienne typy form, inna stylistyka), nawet przy podobnej liczbie obiektów. To inny mechanizm oddziaływania niż sama przewaga liczebna.
Odpowiedź "kształtu" pasuje do sytuacji, w której dominującą różnicą są formy (np. rzeźby geometryczne kontra organiczne), a nie ich ilość. Jeśli po obu stronach byłaby podobna liczba obiektów, ale o wyraźnie odmiennym kształcie, wtedy kontrast kształtu byłby uzasadniony.
Odpowiedź "barw" dotyczy różnic kolorystycznych (np. elementy jasne kontra ciemne, ciepłe kontra chłodne). W planach barwa bywa przedstawiana symboliką lub opisem materiału, ale sama zmiana kolorystyki nie jest tym samym co zmiana liczby elementów.
Wskazówka egzaminacyjna: przed wyborem odpowiedzi sprawdź, czy pytanie kieruje uwagę na "ile?" (liczba) czy na "jakie?" (cecha: barwa/kształt/rodzaj). W zadaniach z planem często pomaga szybkie policzenie obiektów po obu stronach osi kompozycyjnej.
