KWALIFIKACJA EKA2 - TEST WIEDZY NR 4

PYTANIE NR 15.
Zobacz poniższą tabelę przedstawiającą rozmieszczenie akt w magazynie archiwum. Które stwierdzenie jest prawdziwe na podstawie tej tabeli?
SektorPółkaBoxRok
A112001
A122002
A132003
A212004
B112005
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
W tabeli kolejne pozycje mają lata rosnąco: 2001, 2002, 2003, 2004, 2005. Oznacza to układ chronologiczny, w którym na początku znajdują się materiały najstarsze, a dalej coraz nowsze. Pozostałe odpowiedzi nie wynikają z danych: nie ma porządku alfabetycznego ani według wielkości.

Pełne wyjaśnienie:

Pytanie sprawdza umiejętność interpretacji prostego zestawienia rozmieszczenia akt w magazynie archiwum. Kluczowa jest kolumna "Rok", bo to ona pozwala ocenić, według jakiej zasady uporządkowano jednostki.

W przedstawionej tabeli lata w kolejnych rekordach układają się w porządku rosnącym: 2001 → 2002 → 2003 → 2004 → 2005. Taki przebieg oznacza, że w zestawieniu (a więc i w opisywanym rozmieszczeniu) najstarsze akta znajdują się na początku, a następnie występują coraz nowsze roczniki. Z tego powodu prawdziwe jest stwierdzenie, że akta rozmieszczono według roku, z najstarszymi na początku.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są nieprawidłowe?

  • "…z najnowszymi na początku" – byłoby prawdą, gdyby lata malały (np. 2005, 2004, 2003…), ale w tabeli jest odwrotnie.
  • "Akta są rozmieszczone alfabetycznie" – w danych pojawiają się litery sektorów (A, B), jednak kolejność nie wynika z alfabetu jako kryterium nadrzędnego; rozstrzygający jest rocznik, a sektor zmienia się dopiero przy ostatnim wpisie.
  • "Akta są rozmieszczone według wielkości" – tabela nie zawiera żadnej informacji o formacie, metrażu, grubości teczek ani gabarytach pudeł, więc nie da się wyprowadzić takiego wniosku z przedstawionych danych.

Wskazówka egzaminacyjna: gdy w zadaniu jest tabela, zawsze najpierw sprawdź, które pole rzeczywiście różnicuje rekordy i tworzy sekwencję (tu: "Rok"). Litery i numery (sektor/półka/box) opisują lokalizację, ale nie muszą stanowić głównej zasady porządkowania.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Sprawdź, czy wartości w kolumnie "Rok" tworzą uporządkowany ciąg (rosnący albo malejący). Jeśli lata idą kolejno (np. 2001, 2002, 2003…), to masz układ chronologiczny. Gdy kolejność jest przypadkowa, kryterium jest inne lub dane są nieuporządkowane.
Jeśli lista zaczyna się od 2001, a potem przechodzi do 2002, 2003 itd., to pierwsze pozycje mają mniejsze (starsze) roczniki. To klasyczny porządek rosnący. "Początek" oznacza początkowe wiersze zestawienia, więc najstarsze występują najpierw.
To elementy adresu lokalizacyjnego jednostki: sektor wskazuje część magazynu, półka – konkretny regał/poziom, a box (pudło) – miejsce w obrębie półki. Razem pozwalają szybko znaleźć akta bez przeszukiwania całego magazynu.
Nie zawsze. Litery mogą być tylko oznaczeniem stref magazynu. O alfabetycznym układzie mówi się wtedy, gdy głównym kryterium jest alfabet (np. nazwiska, nazwy komórek). W tym przykładzie rozstrzyga kolumna "Rok", bo to ona tworzy jednoznaczną sekwencję.
Najczęściej spotyka się układ: rzeczowy (wg wykazu akt), chronologiczny (wg lat), komórkowy (wg jednostek organizacyjnych) lub mieszany. Kryterium zależy od zasad ewidencji i potrzeb wyszukiwania, ale zawsze musi być spójne i możliwe do odtworzenia.
Nie zgaduj na podstawie przyzwyczajeń (np. że "nowsze jest wyżej" jak w aplikacjach). Zrób szybki test: porównaj pierwszy i ostatni rok w tabeli. Jeśli pierwszy jest mniejszy, układ jest od najstarszych; jeśli większy – od najnowszych.
Wtedy możliwe są dwa scenariusze: (1) zastosowano inne kryterium (np. rzeczowe, komórkowe), a rok jest pomocniczy, albo (2) wystąpił błąd w rozmieszczeniu. Na egzaminie szukaj dominującej reguły: która kolumna daje najspójniejszy porządek i najlepiej tłumaczy wszystkie wiersze.
Najważniejsze są dane pozwalające jednoznacznie znaleźć jednostkę: oznaczenie miejsca (sektor/regał/półka/pudło), identyfikator jednostki (np. sygnatura) oraz element porządkujący (np. rok lub symbol z wykazu akt). Brak któregoś z nich utrudnia wyszukiwanie.
Bo w tabeli nie ma informacji o gabarytach: formacie, grubości, masie ani liczbie kart. Same pola lokalizacyjne (sektor/półka/box) i rok nie opisują rozmiaru. Na egzaminie nie wolno dopowiadać danych "z praktyki" – liczy się wyłącznie to, co wynika z podanego zestawienia.
Ćwicz na krótkich zestawieniach: lokalizacja + atrybut porządkujący (rok, symbol klasyfikacyjny, komórka). Zawsze: 1) wskaż kolumnę kluczową, 2) sprawdź kierunek porządku, 3) wyklucz odpowiedzi, których nie da się uzasadnić danymi.
info

Około 75% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. średnio łatwe

Według specjalistów z branży: "W tabeli kolejne pozycje mają lata rosnąco: 2001, 2002, 2003, 2004, 2005."

Materiały:

  • Podręczniki i skrypty z podstaw archiwistyki dotyczące porządkowania i ewidencji
  • Materiały dydaktyczne szkoły/CKZ z zakresu organizacji magazynu archiwalnego
  • Instrukcje kancelaryjne i archiwalne stosowane w jednostkach (do nauki pojęć i praktyki porządkowania)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego