KWALIFIKACJA MOT5 - CZERWIEC 2019

PYTANIE NR 21.
Źródłem stuków występujących w układzie napędowym pojazdu i nasilających się w czasie skręcania lub zawracania pojazdu jest uszkodzenie
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Stuki nasilające się przy skręcaniu lub zawracaniu są typowym objawem zużycia przegubu napędowego (zwłaszcza zewnętrznego). Podczas skrętu przegub pracuje pod większym kątem i przy obciążeniu przenosi moment na koło, co ujawnia luzy jako rytmiczne stukanie. Pozostałe elementy zwykle hałasują w innych warunkach.

Pełne wyjaśnienie:

W układzie napędowym pojazdów z półosiami (szczególnie w autach z napędem na przednią oś) kluczową rolę pełnią przeguby napędowe, które pozwalają przenosić moment obrotowy mimo zmiany kąta ustawienia koła podczas skrętu i pracy zawieszenia. Gdy przegub (najczęściej zewnętrzny przegub homokinetyczny) zużyje się i pojawią się luzy na bieżniach oraz elementach tocznych, w czasie skręcania wzrasta kąt pracy przegubu, a obciążenia dynamiczne powodują narastające stuki/terkotanie.

Dlatego poprawną odpowiedzią jest uszkodzenie przegubu napędowego: objaw jest silnie skorelowany z manewrem skrętu i często jest najbardziej słyszalny przy zawracaniu, gdy kąt skrętu jest duży. W praktyce diagnostycznej taki sygnał jest wskazaniem do kontroli stanu osłon gumowych (wycieki smaru), luzów przegubu oraz ewentualnego uszkodzenia półosi.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są nieprawidłowe?

  • Przekładnia kierownicza – jej luzy lub zużycie mogą dawać stuki na nierównościach lub przy zmianach kierunku, ale nie jest to typowy, powtarzalny objaw "stukania pod napędem" zależnego od kąta skrętu kół.
  • Skrzynia biegów – uszkodzenia skrzyni częściej objawiają się hałasem zależnym od wybranego biegu, prędkości obrotowej, obciążenia lub zmianą dźwięku przy wciśnięciu sprzęgła, a nie wzrostem hałasu wyłącznie podczas skrętu.
  • Sprzęgło – problemy sprzęgła zwykle ujawniają się przy ruszaniu, zmianie biegów, drganiach lub hałasach po wciśnięciu/zwolnieniu pedału, a nie jako stuki nasilające się w zakręcie.

Wskazówka egzaminacyjna: jeśli w treści pojawia się "nasilają się podczas skręcania/zawracania", w pierwszej kolejności rozważ elementy, których praca zależy od kąta skrętu koła przy jednoczesnym przenoszeniu napędu, czyli przeguby półosi.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Najczęściej wskazują na zużycie przegubu napędowego, zwykle zewnętrznego przegubu homokinetycznego. Przy skręcie przegub pracuje pod dużym kątem i jeśli ma luzy, pojawia się rytmiczne stukanie/terkotanie. To sygnał do kontroli półosi i osłon przegubu.
Podczas zawracania kąt skrętu kół jest największy, więc przegub pracuje w najbardziej niekorzystnym położeniu. Gdy są luzy lub zużyte bieżnie, obciążenia przy przenoszeniu momentu powodują cykliczne uderzenia. Na małym skręcie objaw może być słabszy lub niesłyszalny.
Łożysko koła zwykle daje jednostajny szum/buczenie rosnące z prędkością, często zmieniające się przy przeniesieniu obciążenia w zakręcie. Przegub częściej "cyka" lub stuka rytmicznie przy skręcie, zwłaszcza podczas przyspieszania. Najpewniejsza jest jazda próbna i kontrola luzów.
Może, ale zwykle są to stuki od luzów w układzie kierowniczym lub zawieszeniu, często słyszalne na nierównościach lub przy szybkim kręceniu kierownicą na postoju. Jeśli dźwięk wyraźnie narasta podczas skrętu w trakcie jazdy i przypomina cykliczne "terkotanie", częściej winny jest przegub napędowy.
Najbardziej typowe są rytmiczne stukanie/terkotanie przy skręcie pod obciążeniem, pogarszające się z czasem. Często towarzyszy temu pęknięta osłona gumowa i wyciek smaru. W zaawansowanym zużyciu mogą pojawić się drgania lub szarpnięcia przy ruszaniu i przyspieszaniu.
Gdy hałas pojawia się przy ruszaniu lub zmianie obciążenia i kierowca łączy go ogólnie z "napędem". Sprzęgło częściej hałasuje przy wciśnięciu/zwolnieniu pedału (np. łożysko oporowe) lub powoduje drgania przy ruszaniu. Zależność od skrętu kół bardziej wskazuje na przegub.
Wykonuje się jazdę próbną (skręt w lewo/prawo, mała prędkość, lekkie przyspieszenie) i nasłuchuje cyklicznych stuków. Następnie na podnośniku sprawdza się stan osłon (czy nie ma pęknięć i smaru) oraz luzy na półosi/przegubie. Dalsza diagnoza może wymagać demontażu.
To zależy od stopnia zużycia, ale ryzyko rośnie wraz z nasileniem hałasu. Zużyty przegub może pogłębiać uszkodzenia, powodować drgania, a w skrajnym przypadku utratę zdolności przeniesienia napędu na koło. W praktyce należy możliwie szybko zdiagnozować i naprawić usterkę.
Poza przegubem warto sprawdzić łożysko koła, końcówki drążków, sworznie wahacza, łączniki stabilizatora oraz mocowania elementów zawieszenia. Te usterki mogą dawać stuki przy skręcie, ale często nasilają się na nierównościach. Diagnostyka powinna łączyć jazdę próbną i oględziny na podnośniku.
Ucz się w schemacie: kiedy hałas występuje (skręt, hamowanie, zmiana biegów), od czego zależy (prędkość, obciążenie, obroty) i jaki ma charakter (szum, pisk, stukanie). To pozwala szybko przypisać objaw do podzespołu: przegub, łożysko, hamulce, skrzynia.
info

Statystycznie 66% uczniów zna prawidłową odpowiedź. średnie

Specjaliści zwracają uwagę: "Stuki nasilające się przy skręcaniu lub zawracaniu są typowym objawem zużycia przegubu napędowego (zwłaszcza zewnętrznego)."

Źródła:

  • Bosch: "Automotive Handbook", rozdział dotyczący układu napędowego i przegubów homokinetycznych (Drive shafts / CV joints), wydanie 10 (treść objawów i funkcji przegubów)
  • SKF Vehicle Aftermarket – artykuł o objawach uszkodzeń przegubów/półosi (CV joint/drive shaft symptoms), https://www.skf.com/ (sekcja Vehicle Aftermarket, dostęp: 2026-02-18)
  • Delphi Technologies (aftermarket) – materiały szkoleniowe/poradnik diagnostyczny dotyczący przegubów i półosi (objawy hałasów przy skręcie), https://www.delphiautoparts.com/ (dostęp: 2026-02-18)

Materiały:

  • Podręcznik do diagnostyki pojazdów – rozdział o przeniesieniu napędu i przegubach
  • Materiały szkoleniowe producentów części (np. przeguby/półosie) dotyczące objawów uszkodzeń
  • Instrukcje serwisowe (warsztatowe) dotyczące kontroli luzów półosi i przegubów

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego