W takich zadaniach objętość odspojonego gruntu (wykopu) wyznacza się ze wzoru:
V = P × L, gdzie P to pole przekroju poprzecznego wykopu (w m2), a L to długość odcinka (w m). Wynik otrzymuje się w m3.
Kluczowym elementem jest poprawne wyznaczenie pola przekroju z rysunku. Przekrój rowu bywa figurą złożoną (np. trapez + trójkąty skarp lub suma kilku prostych figur). Najbezpieczniej jest:
- rozbić przekrój na proste figury (prostokąty, trójkąty, trapezy),
- obliczyć ich pola,
- zsumować pola do jednego P.
Następnie pole P mnoży się przez długość 175 m, uzyskując objętość wykopu dla jednego rowu na jednym poboczu. Ponieważ w treści jest wskazane, że rowy są po obu stronach drogi, trzeba obliczyć łączną objętość jako sumę dwóch takich samych (lub wskazanych na rysunku) wykopów, czyli w typowym przypadku zastosować mnożnik 2.
Dlaczego pozostałe wartości są błędne w typowych scenariuszach?
- Wartość odpowiadająca mniej więcej połowie wyniku zwykle wynika z policzenia tylko jednego rowu (pominięcie drugiej strony drogi).
- Wartość około dwukrotnie większa od poprawnej często oznacza podwojenie objętości dwa razy (np. raz w polu przekroju i drugi raz na końcu) albo przyjęcie błędnej długości/szerokości.
- Wartość znacznie większa może wynikać z błędnego odczytu wymiarów z rysunku (np. przyjęcia złej wysokości lub skarp) albo z pomylenia jednostek.
Dodatkowa kontrola sensowności: gdy wynik końcowy dotyczy obu stron, to objętość jednego rowu powinna stanowić połowę całości. Warto też sprawdzić, czy rząd wielkości pasuje do typowego pola przekroju rowu i długości odcinka.
