Aby zachować taką samą ilość światła padającego na matrycę (czyli tę samą ekspozycję przy niezmienionym ISO), trzeba bilansować zmiany w działkach (stopniach). Jedna działka to dwukrotna zmiana ilości światła: o 1 działkę "w górę" wpuszcza 2× więcej, o 1 działkę "w dół" wpuszcza 2× mniej.
Krok 1: ocena zmiany czasu.
Start: 1/60 s. Proponowane: 1/125 s. To jest standardowy skok o 1 działkę krócej (z 1/60 → 1/125), czyli matryca dostałaby 2× mniej światła.
Krok 2: kompensacja przysłoną.
Jeżeli czas skracamy o 1 działkę (mniej światła), to przysłonę musimy otworzyć o 1 działkę (więcej światła). Otwieranie przysłony oznacza przejście na mniejszą liczbę f: z f/8 na f/5,6 (to również 1 działka). Dzięki temu ilość światła wraca do poziomu wyjściowego.
Dlaczego pozostałe pary są błędne?
- "1/30 s, f/1,4" – czas jest dłuższy (więcej światła), a przysłona dużo bardziej otwarta (znacznie więcej światła). Razem daje to ogromne prześwietlenie względem 1/60 s i f/8.
- "1/15 s, f/2,8" – czas jest jeszcze dłuższy (kolejne działki w stronę większej ekspozycji), a przysłona także bardziej otwarta niż f/8. Suma zmian zwiększa ekspozycję, więc nie zachowuje tej samej ilości światła.
- "1/250 s, f/2,8" – czas jest dużo krótszy (mniej światła), ale przysłona znacznie bardziej otwarta (więcej światła). Te zmiany nie równoważą się o tę samą liczbę działek, więc ekspozycja nie pozostaje identyczna.
Wskazówka egzaminacyjna: najpierw policz działki dla jednego parametru (np. czasu), a potem wykonaj tyle samo działek w przeciwną stronę dla drugiego (przysłony). To najszybsza metoda bez wchodzenia w wzory.