KWALIFIKACJA BUD1 - PAŹDZIERNIK 2013

PYTANIE NR 23.
Do wykonania 1 m3 mieszanki betonowej potrzeba 300 kg cementu. Do tej mieszanki należy dodać domieszkę uplastyczniającą w ilości 0,5% masy cementu. Oblicz, ile domieszki uplastyczniającej należy dodać do każdego 100-litrowego zarobu betoniarki.
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
100 l to 0,1 m³. Skoro na 1 m³ potrzeba 300 kg cementu, to na 0,1 m³ potrzeba 30 kg. Domieszka ma stanowić 0,5% masy cementu, czyli 0,005 · 30 kg = 0,15 kg. Pozostałe wartości wynikają z błędnego przeliczenia objętości lub procentu.

Pełne wyjaśnienie:

Najpierw trzeba powiązać dane "na 1 m³" z wielkością jednego zarobu betoniarki.

Krok 1: przeliczenie objętości zarobu
1 m³ = 1000 l, więc 100 l to 100/1000 m³ = 0,1 m³.

Krok 2: ile cementu przypada na 0,1 m³
Skoro na 1 m³ mieszanki potrzeba 300 kg cementu, to na 0,1 m³ (czyli 10 razy mniej) potrzeba:
300 kg · 0,1 = 30 kg.

Krok 3: obliczenie 0,5% masy cementu
0,5% = 0,5/100 = 0,005. Dawka domieszki wynosi więc:
30 kg · 0,005 = 0,15 kg.

Dlatego poprawna jest odpowiedź 0,15 kg.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są niepoprawne?

  • 0,50 kg — typowy skutek błędnej zamiany procentu na ułamek (np. potraktowanie 0,5% w niewłaściwy sposób) albo liczenia od niewłaściwej podstawy.
  • 1,5 kg — często wynika z pomylenia 0,5% z 5% lub z błędu skali (zbyt duża dawka w stosunku do 30 kg cementu).
  • 3,0 kg — odpowiadałoby 10% masy cementu w zarobie (3/30), co pokazuje błąd w rozumieniu procentów i kontroli sensowności wyniku.

Wskazówka egzaminacyjna: zawsze zapisuj procent jako ułamek dziesiętny (np. 0,5% = 0,005) i sprawdzaj, czy wynik jest "mały" względem masy cementu — domieszki zwykle są dozowane w ułamkach procenta.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
1 m³ to 1000 l, więc dzielisz liczbę litrów przez 1000. Dla 100 l: 100/1000 = 0,1 m³. Ten krok jest kluczowy, bo receptura w zadaniu podana jest na 1 m³, a zarób dotyczy tylko 100 l.
Oznacza, że masę domieszki liczysz wyłącznie od masy cementu użytej w danym zarobie, a nie od masy całej mieszanki. 0,5% to 0,005 w zapisie dziesiętnym, więc dawka = 0,005 × (masa cementu w zarobie).
Najpierw ustal, że 100 l = 0,1 m³. Skoro na 1 m³ jest 300 kg cementu, to na 0,1 m³ jest 10 razy mniej: 300 × 0,1 = 30 kg. Dopiero od tych 30 kg liczysz procent domieszki.
300 kg dotyczy całego 1 m³ mieszanki, a zarób ma tylko 100 l, czyli 0,1 m³. Jeśli policzysz procent od 300 kg, dostaniesz dawkę dla całego 1 m³, a nie dla pojedynczego zarobu. Najpierw skaluj do zarobu, potem licz procent.
Nie. 0,5% oznacza 0,5/100 = 0,005. Pomylenie procentu z liczbą 0,5 daje wynik 100 razy za duży. Na egzaminie warto zawsze zamieniać procent na ułamek dziesiętny przed podstawieniem do wzoru.
Porównaj wynik z masą cementu w zarobie. Przy 30 kg cementu i 0,5% dawka musi być dużo mniejsza niż 1 kg, bo 1% z 30 kg to tylko 0,3 kg. Jeśli wychodzą kilogramy, to zwykle znak błędu w procentach lub w objętości.
Najczęściej: brak zamiany 100 l na 0,1 m³, policzenie procentu od niewłaściwej podstawy (od mieszanki zamiast od cementu) oraz zła zamiana procentu na ułamek (0,5% potraktowane jak 0,5). Pomaga zapis kroków z jednostkami.
Stosuje się je, gdy trzeba poprawić urabialność i konsystencję mieszanki przy zachowaniu założonego składu (np. ułatwić układanie i zagęszczanie). Na egzaminie zwykle ważniejsze jest jednak poprawne dozowanie: zawsze w odniesieniu do masy cementu.
0,5% to połowa z 1%. Najpierw licz 1% danej masy, czyli dzielisz przez 100, a potem dzielisz to przez 2. Dla 30 kg: 1% = 0,30 kg, połowa z tego to 0,15 kg. To szybka i pewna metoda.
Najpierw policz masę cementu w zarobie: 300 kg/m³ × (objętość zarobu w m³). Potem dawka = 0,005 × (masa cementu w zarobie), bo 0,5% = 0,005. Dzięki temu możesz przeliczyć dawkę dla każdego rozmiaru zarobu.
info

Około 68% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. średnie

Źródła:

  • PN-EN 206, "Beton — Wymagania, właściwości, produkcja i zgodność" (norma dot. betonu; pojęcia składu i właściwości mieszanki).
  • PN-EN 934-2, "Domieszki do betonu, zaprawy i zaczynu — Część 2: Domieszki do betonu — Definicje, wymagania, zgodność, oznakowanie i etykietowanie" (norma dot. domieszek i ich stosowania).

Materiały:

  • Podręczniki i skrypty z technologii betonu (działy: skład mieszanki, domieszki chemiczne, dozowanie).
  • Materiały szkolne z matematyki zawodowej: procenty, proporcje, jednostki.
  • Karty techniczne producentów domieszek (zakresy dozowania i sposób przeliczania na masę cementu).

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego