KWALIFIKACJA MEC9 - TEST WIEDZY NR 4

PYTANIE NR 34.
Element Planowana liczba Rzeczywista liczba
Produkowane części 500 450
Uszkodzone części 10 30

Na podstawie powyższej tabeli, jakie działanie powinieneś podjąć?
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Dane z tabeli wskazują jednocześnie niższą realizację planu (450 zamiast 500) oraz wyraźny wzrost liczby uszkodzeń (30 zamiast 10).
W takiej sytuacji priorytetem jest szybkie potwierdzenie skali niezgodności i jej źródła, czyli uruchomienie/zaostrzenie kontroli jakości, zanim zwiększy się tempo lub podejmie kosztowne zmiany organizacyjne.

Pełne wyjaśnienie:

Tabela pokazuje dwa niekorzystne odchylenia: wykonanie jest niższe od planu (450 vs 500), a liczba uszkodzonych części jest dużo większa od zakładanej (30 vs 10). Taki układ danych sugeruje problem jakościowy w procesie, który może dodatkowo obniżać wydajność (braki powodują konieczność poprawek, złomowania, przestojów i dodatkowej kontroli).

Dlatego właściwą reakcją operacyjną jest przeprowadzenie kontroli jakości (często rozszerzonej lub doraźnej): pozwala to szybko potwierdzić, czy problem jest incydentalny czy systemowy, odseparować wyroby niezgodne oraz zebrać dane do działań korygujących (np. ustawienia maszyn, zużycie narzędzi, błąd pomiaru, błąd operatora, stabilność procesu).

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są mniej trafne na podstawie samej tabeli?

  • "Zwiększyć tempo pracy." Przy zwiększonej liczbie uszkodzeń podnoszenie tempa może pogorszyć jakość (mniej czasu na kontrolę i stabilizację procesu) i zwiększyć liczbę braków. Najpierw trzeba opanować niezgodności, dopiero potem optymalizować takt.
  • "Zmniejszyć tempo pracy." Spowolnienie bywa jednym z działań korygujących, ale samo w sobie nie diagnozuje problemu i może pogłębić niewykonanie planu. Bez potwierdzenia przyczyny (np. czy to rzeczywiście skutek zbyt dużego tempa) jest to decyzja "w ciemno".
  • "Zmienić dostawcę surowców." To działanie strategiczne i kosztowne. Tabela nie zawiera informacji, że przyczyną są wady materiału (brak danych o partii surowca, wynikach wejściowej kontroli dostaw, reklamacji). Najpierw należy zebrać dowody poprzez kontrolę i analizę.

W praktyce po uruchomieniu kontroli jakości kolejnymi krokami są: odseparowanie partii podejrzanej, wpis w dokumentacji niezgodności, analiza przyczyn (np. 5Why/Ishikawa) oraz wprowadzenie działań korygujących i zapobiegawczych. Takie postępowanie ogranicza ryzyko wypuszczenia wadliwego wyrobu oraz stabilizuje proces produkcyjny.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
To sygnał odchylenia jakościowego procesu. Jeśli uszkodzeń jest więcej niż zakładano, rośnie ryzyko niezgodności partii, dodatkowych poprawek i spadku wydajności. W praktyce trzeba potwierdzić skalę problemu, odseparować podejrzane wyroby i zebrać dane do działań korygujących.
Bo pozwala szybko ustalić, czy problem jest rzeczywisty i jak duży, zanim podejmie się decyzje wpływające na koszt i termin. Kontrola jakości umożliwia wykrycie niezgodności, segregację wyrobów oraz wskazanie miejsca powstawania wad (operacja, maszyna, narzędzie, pomiar).
Najmocniejszym sygnałem jest wzrost uszkodzonych części (rzeczywiście 30 przy planie 10). Jednocześnie wykonanie planu jest niższe (450 zamiast 500), co często towarzyszy problemom jakościowym przez poprawki, złomowanie i przestoje. To uzasadnia uruchomienie kontroli jakości.
Może krótkoterminowo zwiększyć liczbę sztuk, ale przy wzroście uszkodzeń bywa ryzykowne. Większe tempo może pogorszyć stabilność procesu i zmniejszyć czas na kontrolę, co zwiększa braki i w efekcie pogłębia problem. Najpierw trzeba potwierdzić przyczynę wad przez kontrolę jakości.
Zwykle dopiero wtedy, gdy są dowody na problem materiałowy: wyniki kontroli wejściowej, niezgodności powtarzalne dla partii surowca, reklamacje lub analiza wskazująca na wady materiału. Sama informacja o wzroście uszkodzeń w produkcji nie przesądza, że winny jest dostawca.
Problem jakościowy widać po wzroście braków/uszkodzeń, reklamacji lub odsetku poprawek. Problem wydajności częściej objawia się spadkiem liczby sztuk bez wzrostu wad. Gdy spada wykonanie planu i rosną uszkodzenia jednocześnie, często jakość jest przyczyną wtórnych strat czasu.
Po potwierdzeniu niezgodności typowe są: segregacja partii, wstrzymanie dalszej produkcji na danej operacji (jeśli trzeba), analiza przyczyn (np. 5Why, Ishikawa), korekta parametrów obróbki, wymiana/ostrzenie narzędzi, szkolenie operatora oraz weryfikacja skuteczności działań w kolejnych partiach.
Niezgodność to sytuacja, gdy wyrób lub proces nie spełnia wymagań (rysunku technicznego, tolerancji, chropowatości, materiału, wymagań montażowych lub kontrolnych). Niezgodność może wynikać z błędu ustawienia, zużycia narzędzia, błędnego pomiaru lub wady materiału i wymaga udokumentowania oraz reakcji.
Częsty błąd to skupienie się wyłącznie na niewykonaniu planu i wybór działań "na szybko" (zwiększanie tempa) bez uwzględnienia jakości. Inny błąd to pochopne wskazanie dostawcy jako przyczyny. Poprawna strategia: najpierw potwierdzić i zmierzyć problem kontrolą jakości, potem korygować proces.
Ćwicz interpretację prostych raportów (plan vs wykonanie, braki, poprawki) i dobór pierwszego działania. Utrwal pojęcia: niezgodność, brak, kontrola międzyoperacyjna, partia, działanie korygujące. Pomaga też schemat myślenia: zabezpiecz produkt → zmierz problem → znajdź przyczynę → popraw proces.
info

Około 68% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. średnie

Źródła:

  • PN-EN ISO 9000:2015-10, "Systemy zarządzania jakością — Podstawy i terminologia"
  • PN-EN ISO 9001:2015-10, "Systemy zarządzania jakością — Wymagania" (podejście procesowe, nadzór nad niezgodnościami)
  • PN-EN ISO 19011:2018-09, "Wytyczne dotyczące audytowania systemów zarządzania" (ogólne zasady oceny i weryfikacji procesów)

Materiały:

  • Materiały dydaktyczne z zarządzania jakością w produkcji (braki, niezgodności, działania korygujące)
  • Przykładowe arkusze: karta kontroli, raport niezgodności, 5Why/Ishikawa (do ćwiczeń)
  • Normy z rodziny ISO 9000 (pojęcia i podejście procesowe) – w zakresie ogólnego zrozumienia

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego