KWALIFIKACJA MED13 - CZERWIEC 2023

PYTANIE NR 23.
Głównym celem terapii zajęciowej dla podopiecznego z niepełnosprawnością sprzężoną w postaci mózgowego porażenia dziecięcego z niepełnosprawnością intelektualną w stopniu znacznym i niedosłuchem jest
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
U osoby z niepełnosprawnością sprzężoną (MPD, znaczna niepełnosprawność intelektualna, niedosłuch) priorytetem terapii zajęciowej jest maksymalizacja samodzielności i bezpieczeństwa.
Dlatego celem nadrzędnym jest opanowanie podstawowych czynności samoobsługi (np. jedzenie), a nie praca, rekreacja czy poprawa kondycji.

Pełne wyjaśnienie:

W terapii zajęciowej cele dobiera się do realnych możliwości funkcjonalnych i potrzeb dnia codziennego. Przy niepełnosprawności sprzężonej (mózgowe porażenie dziecięce + znaczna niepełnosprawność intelektualna + niedosłuch) ograniczenia dotyczą zwykle jednocześnie motoryki, uczenia się/planowania czynności oraz komunikacji. W takiej sytuacji najbardziej podstawowym i praktycznym celem jest poprawa samodzielności w czynnościach samoobsługi.

Dlaczego "opanowanie wykonywania podstawowych czynności życia codziennego typu jedzenie" jest właściwe?
Jedzenie należy do kluczowych aktywności życia codziennego: wpływa na zdrowie, bezpieczeństwo, godność i odciążenie opiekunów. Terapia zajęciowa może obejmować trening sekwencji czynności, dobór adaptacji (np. sztućce z pogrubionym uchwytem), pozycjonowanie oraz uczenie komunikacji potrzeb w trakcie posiłku.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są nieprawidłowe w ujęciu "głównego celu"?

  • Przygotowanie do podjęcia pracy zawodowej – jest to cel typowy dla osób o wyższym poziomie samodzielności i możliwościach uczenia się. Przy stopniu znacznym i współwystępujących ograniczeniach sensorycznych/motorycznych zwykle nie jest to priorytet terapeutyczny.
  • Organizacja czasu wolnego – aktywne spędzanie czasu wolnego jest ważne, ale najczęściej ma charakter celu dalszego, gdy zapewnione są podstawowe potrzeby samoobsługi i bezpieczeństwa.
  • Wzrost wydolności oddechowej i poprawa kondycji – to cele bliższe treningowi fizycznemu lub fizjoterapii. W terapii zajęciowej sprawność wspiera wykonywanie czynności, ale nie jest zwykle opisywana jako cel główny sama w sobie.

Wskazówka egzaminacyjna: gdy w opisie pojawia się ciężka, sprzężona niepełnosprawność, szukaj odpowiedzi związanej z samoobsługą, bezpieczeństwem i funkcjonowaniem w codzienności, a nie z celami odległymi (praca) czy ogólnymi (kondycja).

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):

Najczęściej priorytetem jest zwiększanie samodzielności i bezpieczeństwa w codziennym funkcjonowaniu.

W praktyce oznacza to trening samoobsługi (np. jedzenie, ubieranie, higiena), dobór adaptacji oraz uczenie prostych, powtarzalnych sekwencji czynności.

To czynności niezbędne do codziennego funkcjonowania: jedzenie, picie, ubieranie, toaleta, higiena, przemieszczanie się w podstawowym zakresie.

Terapeuta zajęciowy uczy ich krok po kroku, dostosowując środowisko i narzędzia do możliwości podopiecznego.

Jedzenie wpływa na zdrowie, bezpieczeństwo i jakość życia oraz zmniejsza obciążenie opiekunów.

Jest też czynnością powtarzaną codziennie, więc łatwo ją ćwiczyć w naturalnych warunkach i monitorować postępy (chwyt, koordynacja, tempo, komunikowanie potrzeb).

Tak, ale zwykle u osób o większej samodzielności i możliwościach uczenia się, gdy podstawowa samoobsługa jest opanowana.

Przy ciężkiej niepełnosprawności sprzężonej cel pracy zawodowej bywa zbyt odległy w stosunku do bieżących potrzeb funkcjonalnych.

Stosuje się m.in. sztućce z pogrubionym uchwytem, talerze z rantem, podkładki antypoślizgowe, kubki o stabilnej podstawie.

Dobór zależy od chwytu, kontroli tułowia, koordynacji oraz bezpieczeństwa. Pomoce mają zmniejszać wysiłek i zwiększać niezależność.

W terapii zajęciowej sprawność jest zwykle środkiem do celu, czyli lepszego wykonywania czynności.

Jeśli odpowiedź mówi o kondycji jako celu samym w sobie, częściej pasuje do treningu lub fizjoterapii. Terapeuta zajęciowy koncentruje się na funkcji w realnych aktywnościach.

Niedosłuch może utrudniać rozumienie instrukcji, reagowanie na sygnały i uczenie się nowych czynności.

W praktyce trzeba dostosować komunikację: krótkie polecenia, wsparcie gestem i pokazem, stałe schematy działania oraz kontrola zrozumienia (np. poprzez wykonanie zadania).

Wymaga stawiania celów prostych, konkretnych i mierzalnych, opartych o rutynę i wielokrotne powtórzenia.

Skuteczne są małe kroki, stałe środowisko i generalizacja do domu/placówki. Cele typu praca czy złożona organizacja czasu wolnego bywają mniej realistyczne jako priorytet.

W terapii zajęciowej centrum stanowią czynności i role: samoobsługa, funkcjonowanie w środowisku, użycie pomocy, adaptacje.

Fizjoterapia częściej akcentuje parametry motoryczne i wydolnościowe. Jeśli odpowiedź opisuje "wydolność" bez odniesienia do czynności, zwykle nie jest celem głównym OT.

Ucz się myślenia priorytetami: bezpieczeństwo i samoobsługa → aktywność w domu/placówce → role społeczne (szkoła/praca) jako cele dalsze.

Ćwicz analizę przypadku: stopień niepełnosprawności, bariery komunikacyjne, możliwości uczenia się i kontekst środowiskowy.

info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 41% zdających egzamin. trudne

Źródła:

  • World Health Organization, International Classification of Functioning, Disability and Health (ICF), Geneva: WHO, 2001.
  • World Health Organization, Rehabilitation in health systems. Geneva: WHO, 2017.

Materiały:

  • Podręczniki i skrypty z terapii zajęciowej/ergoterapii dotyczące ADL i planowania celów
  • Materiały dydaktyczne o MPD (mózgowym porażeniu dziecięcym) i profilach funkcjonalnych
  • Publikacje o klasyfikacji ICF i opisie funkcjonowania (aktywność, uczestnictwo, czynniki środowiskowe)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego