W metodzie siatki kwadratów objętość robót ziemnych w pojedynczym oczku siatki oblicza się jako pole części oczka (tej, która należy do nasypu lub wykopu) pomnożone przez średnią wysokość wynikającą z rzędnych roboczych.
Dla nasypu (VN) z rysunku część należąca do nasypu ma kształt trapezu, bo linia zerowa przecina górny i dolny bok w różnych odległościach. Podstawy trapezu mają długości: a1=1,90 m oraz a2=0,10 m, a "wysokość" trapezu w planie to bok kwadratu b=2,00 m. Pole tej części wynosi więc: ((a1+a2)/2)·b = ((1,90+0,10)/2)·2,00 = 1,00·2,00 = 2,00 m².
Następnie wyznacza się średnią wysokość nasypu z naroży leżących po stronie nasypu. We wzorze stosuje się wartości bezwzględne rzędnych roboczych, czyli h1=1,10 m i h2=0,10 m. Średnia wysokość wg podanego wzoru to (h1+h2)/4 = (1,10+0,10)/4 = 0,30 m.
Objętość nasypu: VN = 2,00 m² · 0,30 m = 0,60 m³.
Dlaczego pozostałe odpowiedzi są błędne?
- 1,6 m³ i 2,6 m³ zwykle wynikają z pomylenia średniej wysokości (np. użycie /2 zamiast /4) albo z przyjęcia zbyt dużego pola (np. całego kwadratu zamiast trapezu).
- 3,6 m³ to typowy skutek jednoczesnego błędu w polu oraz w uśrednianiu wysokości lub pomyłki w odczycie 0,10 jako 1,00.
Wskazówka egzaminacyjna: najpierw ustal kształt pola (trapez czy trójkąt), potem używaj |h| i sprawdzaj, czy wynik jest realistyczny dla oczka 2×2 m.
