KWALIFIKACJA EKA2 - STYCZEŃ 2015

PYTANIE NR 38.
Kto odpowiada, po ustaleniu podmiotu, który odpłatnie będzie przechowywał nieprzeterminowaną dokumentację niearchiwalną, za jej uporządkowanie?
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Za uporządkowanie nieprzeterminowanej dokumentacji niearchiwalnej, po wskazaniu podmiotu, który będzie ją odpłatnie przechowywał, odpowiada osoba prowadząca proces likwidacji jednostki.
To ona organizuje czynności porządkowe i przygotowuje dokumentację do przekazania, a nie archiwa zewnętrzne ani następca prawny.

Pełne wyjaśnienie:

W sytuacji, gdy jednostka kończy działalność i ustalono już podmiot, który odpłatnie przechowa nieprzeterminowaną dokumentację niearchiwalną, kluczowe jest określenie, kto odpowiada za jej uporządkowanie przed przekazaniem. Odpowiedzialność ta spoczywa na likwidatorze, czyli osobie (lub podmiocie) prowadzącej proces likwidacji i wykonującej czynności w imieniu likwidowanej jednostki.

Uporządkowanie dokumentacji obejmuje m.in. doprowadzenie akt do stanu umożliwiającego bezpieczne przechowywanie i późniejsze odtworzenie spraw: kompletowanie, właściwe ułożenie, oznaczenie oraz przygotowanie do przekazania zgodnie z ustalonym trybem. Ponieważ dokumentacja pochodzi z likwidowanej jednostki, to likwidator zapewnia organizację prac i rozliczalność: kto, kiedy i na jakiej podstawie przygotował materiały do przekazania do przechowania.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są błędne?

  • "Sukcesor." – następca prawny może przejąć prawa i obowiązki, ale pytanie dotyczy sytuacji, w której wskazano podmiot przechowujący odpłatnie oraz odpowiedzialność za czynność porządkowania w ramach likwidacji. Sam fakt sukcesji nie oznacza automatycznie wykonywania czynności porządkowych w tym trybie.
  • "Archiwum zakładowe." – archiwum zakładowe jest komórką organizacyjną jednostki wspierającą ewidencję i przechowywanie, jednak w realiach likwidacji odpowiedzialność formalna i organizacyjna za doprowadzenie dokumentacji do właściwego stanu wynika z roli likwidatora jako zarządzającego procesem wygaszania działalności.
  • "Archiwum państwowe." – archiwum państwowe pełni funkcje nadzorcze i przejmuje materiały archiwalne w określonych przypadkach, ale nie jest domyślnym wykonawcą porządkowania bieżącej dokumentacji niearchiwalnej likwidowanej jednostki przed jej odpłatnym przechowaniem.

Wskazówka egzaminacyjna: w pytaniach o odpowiedzialność rozróżniaj kto wykonuje czynności w imieniu jednostki (rola procesowa, np. likwidator) od kto jest miejscem przechowywania (podmiot przechowujący/archiwum) oraz od kto sprawuje nadzór (instytucje archiwalne).

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Likwidator to podmiot prowadzący proces zakończenia działalności jednostki. W praktyce odpowiada za zorganizowanie czynności związanych z dokumentacją w toku likwidacji, w tym za przygotowanie akt do przekazania do dalszego przechowywania, gdy ustalono już, kto będzie je przechowywał.
Dokumentacja niearchiwalna to akta, które nie stanowią materiałów archiwalnych przeznaczonych do wieczystego przechowywania. Zasadniczo przechowuje się je przez określony czas, a po upływie okresu przechowywania mogą podlegać brakowaniu, o ile spełniono wymagane warunki.
Archiwum państwowe nie jest "serwisem porządkowym" dla każdej jednostki. Zwykle pełni funkcje nadzorcze i zajmuje się przejmowaniem materiałów archiwalnych w określonych sytuacjach. Czynności porządkowe po stronie jednostki organizuje podmiot odpowiedzialny za jej sprawy w likwidacji.
Archiwum zakładowe często wykonuje czynności porządkowe, ale odpowiedzialność za zorganizowanie i dopilnowanie tych działań zależy od sytuacji organizacyjnej. W przypadku likwidacji kluczowe jest, kto formalnie prowadzi proces likwidacyjny i w czyim imieniu zleca oraz rozlicza przygotowanie dokumentacji.
Uporządkowanie zwykle oznacza doprowadzenie akt do ładu umożliwiającego ewidencję i odnalezienie spraw: kompletowanie teczek, właściwe ułożenie, poprawne opisy, usunięcie zbędnych elementów technicznych, a także przygotowanie spisów/wykazów, jeśli są wymagane w danej procedurze przekazania.
Motyw odpłatnego przechowywania występuje najczęściej w kontekście zmian organizacyjnych: likwidacji, restrukturyzacji albo braku warunków lokalowych. W pytaniach egzaminacyjnych to sygnał, że trzeba rozdzielić: kto będzie miejscem przechowywania, a kto odpowiada za przygotowanie akt do przekazania.
Sukcesor to następca prawny, kojarzony z przejęciem obowiązków. Pomyłka wynika z tego, że oba pojęcia dotyczą "kontynuacji odpowiedzialności", ale w zadaniach o likwidacji liczy się, kto w danym trybie organizuje konkretne czynności (np. porządkowanie), a nie tylko kto może przejąć prawa.
"Przechowuje" oznacza miejsce lub podmiot zapewniający warunki składowania i bezpieczeństwa. "Odpowiada za uporządkowanie" dotyczy organizacji prac przygotowawczych: kto ma dopilnować ładu w aktach, ich kompletności i gotowości do przekazania. To często różne role.
Częste "pułapki" to wybór instytucji brzmiącej najbardziej profesjonalnie (np. archiwum państwowe) albo komórki kojarzonej z aktami (archiwum zakładowe), mimo że pytanie dotyczy odpowiedzialności formalnej w procesie likwidacji. Zawsze sprawdź, czy pytanie wskazuje tryb likwidacyjny.
Ucz się przez mapowanie ról do zadań: kto porządkuje, kto nadzoruje, kto przechowuje, kto przejmuje. Ćwicz na krótkich scenariuszach (likwidacja, sukcesja, reorganizacja) i zapisuj po 2–3 cechy odróżniające: likwidator vs sukcesor vs archiwum zakładowe vs archiwum państwowe.
info

Około 61% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. średnie

Materiały:

  • Podręczniki i skrypty z podstaw archiwistyki zakładowej (porządkowanie, kwalifikacja dokumentacji)
  • Materiały dydaktyczne dotyczące postępowania z dokumentacją w przypadku likwidacji lub reorganizacji jednostki
  • Ćwiczenia: przypisywanie ról (likwidator/sukcesor/archiwum zakładowe/archiwum państwowe) do konkretnych czynności kancelaryjno-archiwalnych

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego