KWALIFIKACJA BUD19 - CZERWIEC 2023 (test 2)

PYTANIE NR 26.
Który sposób tyczenia punktów pośrednich łuku kołowego przedstawiono na rysunku?
Ilustracja przedstawia metodę tyczenia punktów pośrednich łuku kołowego, zwaną metodą przedłużonej cięciwy, co jest związane
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Metoda przedłużonej cięciwy polega na wyznaczaniu kolejnych punktów łuku przez odkładanie cięciw i ich przedłużeń zgodnie ze schematem konstrukcyjnym. Na rysunku rozpoznaje się ją po wykorzystaniu cięciwy jako podstawy tyczenia, a nie po odkładaniu strzałek (zagęszczanie) ani po prostopadłych domiarach (ortogonalnie).

Pełne wyjaśnienie:

W tyczeniu punktów pośrednich łuku kołowego rozróżnia się kilka klasycznych metod, które na rysunkach/schematach mają charakterystyczne cechy geometryczne. Metoda przedłużonej cięciwy opiera się na wyznaczaniu punktów łuku poprzez kolejno odkładane cięciwy oraz wykorzystanie ich przedłużeń jako linii konstrukcyjnych do uzyskania następnych punktów. Na schemacie typowo widoczne są odcinki łączące punkty łuku (cięciwy) i linie będące ich kontynuacją, co odróżnia tę metodę od rozwiązań opartych na domiarach prostopadłych lub na pracy stricte kątowej.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są niepoprawne w kontekście takiego schematu:

  • Metoda zagęszczania strzałek koncentruje się na odkładaniu (lub wyznaczaniu) strzałek łuku, czyli odległości od cięciwy do łuku, co na rysunku zwykle objawia się szeregiem domiarów w kierunku prostopadłym do cięciwy.
  • Metoda wcięć kątowych bazuje na wyznaczaniu punktów poprzez pomiar/odkładanie kątów (np. z dwóch stanowisk lub w nawiązaniu do kierunków), a więc schemat zawiera przede wszystkim kierunki i kąty, a nie konstrukcję opartą na przedłużaniu cięciw.
  • Metoda ortogonalna od cięciwy polega na odkładaniu domiarów prostopadłych do cięciwy (układ "wzdłuż cięciwy" + "prostopadle"), co na rysunku rozpoznaje się po wyraźnych prostopadłościach i "siatce" domiarów.

Wskazówka egzaminacyjna: przy pytaniach "rozpoznaj metodę z rysunku" warto najpierw znaleźć, od czego odkładane są pomiary (cięciwy, strzałki, prostopadłe domiary czy kąty). Dopiero potem dopasować nazwę metody do dominującego elementu konstrukcji.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
To sposób wyznaczania punktów pośrednich łuku kołowego, w którym wykorzystuje się cięciwy między punktami łuku oraz linie będące ich przedłużeniami jako elementy konstrukcyjne. Na schemacie zwykle widać kolejne cięciwy i ich kontynuacje prowadzące do następnych punktów.
W metodzie ortogonalnej dominują domiary prostopadłe do cięciwy (wyraźne kąty proste). W metodzie przedłużonej cięciwy kluczowe są przedłużenia cięciw i zależności liniowe wynikające z kontynuacji odcinków, a nie siatka prostopadłych domiarów.
Bo w praktyce geodezyjnej dobór metody zależy od warunków terenowych i dostępnego sprzętu, a schemat pozwala szybko ocenić, jakie wielkości trzeba odłożyć w terenie. Egzamin sprawdza, czy umiesz powiązać nazwę metody z jej konstrukcją geometryczną.
Najczęściej: cięciwę, strzałkę, styczną oraz pojęcie punktów początkowego/końcowego łuku. Te elementy występują w opisach metod tyczenia i na rysunkach, więc ich rozumienie ułatwia identyfikację, czy pracujesz na cięciwach, strzałkach czy domiarach prostopadłych.
Tak, może być stosowana, jeśli masz możliwość wykonania pomiarów kątowych z odpowiednich stanowisk i zapewnione są warunki widoczności. Na schematach będzie jednak dominować konstrukcja oparta o kierunki i kąty, a nie o cięciwy i strzałki, dlatego łatwo ją odróżnić od metod "liniowych".
Najczęściej myli się pojęcia: cięciwa vs strzałka, oraz zakłada, że "jak jest cięciwa, to na pewno metoda ortogonalna". Warto szukać znaku rozpoznawczego: prostopadłości (ortogonalna), szeregu strzałek (zagęszczanie) albo przedłużeń odcinków (przedłużona cięciwa).
Gdy łatwo jest odłożyć odcinki w terenie (np. taśmą/odległościomierzem) i masz dobrą kontrolę liniową, a jednocześnie warunki nie sprzyjają odkładaniu wielu prostopadłych domiarów. Metody cięciwowe są intuicyjne geometrycznie, ale wymagają staranności w odkładaniu długości.
Ucz się przez porównywanie schematów: dla każdej metody wypisz, jakie wielkości się odkłada (długości, prostopadłe domiary, kąty). Następnie rozwiązuj zadania z rysunkami i próbuj nazwać metodę po 2–3 cechach. To szybciej działa niż zapamiętywanie definicji na pamięć.
Strzałka łuku to odległość między cięciwą a łukiem (zwykle w kierunku prostopadłym do cięciwy). Jest kluczowa w metodach, w których punkty łuku wyznacza się przez domiary od cięciwy. Jeśli na rysunku widać wiele takich domiarów, to sygnał, że metoda jest "strzałkowa", a nie oparta o przedłużenia.
Rzadko. Najlepiej najpierw znaleźć, jakie linie są "bazą" (cięciwa, styczna, prosta odniesienia) i czy widać prostopadłości, kąty lub przedłużenia odcinków. Dopiero zestaw tych cech pozwala wiarygodnie wskazać metodę, zwłaszcza gdy nazwy metod są do siebie podobne.
info

Statystycznie 54% uczniów zna prawidłową odpowiedź. trudne

W praktyce zawodowej kluczowe jest to, że metoda przedłużonej cięciwy polega na wyznaczaniu kolejnych punktów łuku przez odkładanie cięciw i ich przedłużeń zgodnie ze schematem konstrukcyjnym.

Materiały:

  • Materiały dydaktyczne z geodezji inżynieryjnej dotyczące tyczenia łuków
  • Skrypty/opracowania z geometrii łuków kołowych w trasowaniu
  • Zestawy rysunków porównawczych metod tyczenia punktów pośrednich łuku

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego