KWALIFIKACJA BUD19 - STYCZEŃ 2020

PYTANIE NR 6.
Który sposób tyczenia punktów pośrednich przedstawiono na rysunku?
Ilustracja przedstawia schemat tyczenia punktów pośrednich metodą biegunową od przedłużonej cięciwy, co jest związane z
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Metoda "od przedłużonej cięciwy metodą biegunową" wyznacza punkt pośredni z jednego stanowiska przez pomiar kierunku (kąta/azymutu) i odległości, odkładanych względem przedłużenia cięciwy. To odróżnia ją od wcięć (z kilku kierunków) oraz od metody ortogonalnej (domiary prostopadłe).

Pełne wyjaśnienie:

W tyczeniu punktów pośrednich kluczowe jest rozpoznanie, jakie wielkości są odkładane w terenie i z ilu stanowisk wykonywany jest pomiar.

Odpowiedź "Od przedłużonej cięciwy metodą biegunową." jest właściwa dla schematu, w którym punkt pośredni wyznacza się z jednego stanowiska instrumentu przez:

  • ustalenie kierunku (np. w postaci kąta lub azymutu) do punktu tyczonego,
  • odłożenie odległości (promienia) do punktu,
  • odniesienie tego tyczenia do linii bazowej, którą w tym wariancie opisuje się jako przedłużoną cięciwę.

Dlaczego pozostałe propozycje nie pasują do takiego układu?

  • "Za pomocą wcięć geodezyjnych." wymaga typowo przecięcia co najmniej dwóch kierunków (np. wcięcie kątowe) albo kombinacji kierunków i odległości z różnych punktów nawiązania. Jeśli na rysunku dominuje jedno stanowisko i jedna obserwacja kierunku z odległością, to nie jest to wcięcie.
  • "Za pomocą strzałek." odnosi się do schematów, w których punkt określa się przez strzałkę (odchyłkę) odkładaną od cięciwy/osi w sposób charakterystyczny dla konstrukcji geometrycznej, a nie przez typowy pomiar biegunowy (kierunek + odległość).
  • "Od przedłużonej cięciwy metodą ortogonalną." sugeruje domiary prostokątne: odciętą wzdłuż linii odniesienia oraz rzędną odkładaną prostopadle. Gdy rysunek pokazuje raczej promień/odległość i kierunek z jednego stanowiska, to właściwsza jest metoda biegunowa, a nie ortogonalna.

Wskazówka egzaminacyjna: najpierw ustal, czy na schemacie widać domiary prostopadłe (ortogonalna), czy kierunek i odległość ze stanowiska (biegunowa), czy też przecięcie kilku linii/kierunków (wcięcia).

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Tyczenie punktów pośrednich to wyznaczanie w terenie punktów leżących pomiędzy punktami głównymi (np. na osi, krawędzi lub łuku). W praktyce polega na przeniesieniu projektu na grunt tak, aby ekipa wykonawcza mogła odtworzyć przebieg obiektu i kontrolować jego położenie.
Metoda biegunowa polega na wyznaczeniu punktu z jednego stanowiska instrumentu przez pomiar kierunku (np. kąta/azymutu) oraz odległości do punktu tyczonego. W terenie punkt odkłada się jako przecięcie "promienia" o zadanej długości z zadanym kierunkiem.
W metodzie ortogonalnej typowe są dwa domiary: wzdłuż linii odniesienia (odcięta) i prostopadle do niej (rzędna). W metodzie biegunowej zwykle widzisz jedno stanowisko oraz wskazany kierunek i odległość do punktu. To najszybszy trop na egzaminie.
Cięciwa to odcinek łączący dwa punkty na krzywej (np. na łuku) i często stanowi linię pomocniczą w wyznaczaniu punktów pośrednich. W zadaniach egzaminacyjnych może być traktowana jako linia odniesienia, od której odkłada się kolejne wartości (np. na przedłużeniu lub z domiarami).
Wcięcia geodezyjne opierają się na przecięciu co najmniej dwóch niezależnych obserwacji (np. dwóch kierunków z różnych punktów). Tyczenie biegunowe z definicji wykorzystuje jedno stanowisko i parę: kierunek + odległość. Jeśli schemat nie pokazuje przecięcia linii, to zwykle nie jest wcięcie.
Taki sposób stosuje się wtedy, gdy linia odniesienia (cięciwa) jest wygodnym elementem konstrukcyjnym w terenie, a kolejne punkty pośrednie można wyznaczać względem jej kierunku. Przedłużenie cięciwy bywa potrzebne, gdy punkt wypada poza sam odcinek, ale nadal w tym samym kierunku bazowym.
Najczęściej potrzebujesz: ustawienia instrumentu na stanowisku, orientacji na kierunek odniesienia, wyznaczenia właściwego kierunku do punktu oraz odmierzenia odległości (np. dalmierzem). Następnie stabilizujesz punkt w terenie. Na egzaminie rozpoznajesz to po schemacie "promień + kierunek".
W wielu zadaniach "strzałka" oznacza odchylenie/odległość odkładaną od linii (np. od cięciwy lub osi) do punktu, często w sposób geometryczny. To może przypominać domiar, ale nie zawsze jest to klasyczna metoda ortogonalna. Dlatego trzeba patrzeć, czy schemat wymaga prostopadłości i dwóch składowych.
Najczęstsze błędy to: sugerowanie się samą nazwą (np. "cięciwa") bez analizy geometrii, mylenie jednej linii kierunku z wcięciem, oraz automatyczne wybieranie "ortogonalnej", bo jest najczęściej ćwiczona. Pomaga prosta zasada: prostopadłe domiary = ortogonalna, kierunek+odległość = biegunowa.
Najlepiej przerobić serię szkiców i do każdego dopisać: co jest linią odniesienia, ile jest stanowisk i jakie wielkości się odkłada (kierunek, odległość, odcięta, rzędna). Ćwicz też słownictwo: wcięcie, cięciwa, strzałka, domiar. To skraca czas na rozpoznanie metody w teście.
info

Około 51% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. trudne

Eksperci podkreślają: "Metoda "od przedłużonej cięciwy metodą biegunową" wyznacza punkt pośredni z jednego stanowiska przez pomiar kierunku (kąta/azymutu) i odległości, odkładanych względem przedłużenia cięciwy."

Materiały:

  • Materiały dydaktyczne z geodezji inżynieryjnej dotyczące metod tyczenia
  • Zestawy zadań egzaminacyjnych BUD.18 z rozpoznawania metod tyczenia na szkicach
  • Notatki z ćwiczeń terenowych: tyczenie metodą biegunową i ortogonalną

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego