W kontakcie terapeuty zajęciowego z rodziną pacjenta najkorzystniejszy jest styl asertywny, ponieważ pozwala równocześnie:
- okazywać szacunek i empatię,
- jasno przekazywać informacje (cele, zasady, ograniczenia),
- stawiać granice i chronić dobro pacjenta,
- utrzymywać współpracę mimo emocji lub presji ze strony bliskich.
Odpowiedź "asertywny" jest poprawna, bo asertywność oznacza komunikowanie własnego stanowiska w sposób spokojny, konkretny i uczciwy, bez naruszania praw drugiej strony. W praktyce może to być np. umiejętność odmowy nierealistycznych oczekiwań ("Rozumiem Państwa prośbę, ale nie mogę jej spełnić w tej formie. Mogę zaproponować…"), przy jednoczesnym utrzymaniu życzliwego tonu.
Odpowiedź "pasywny" jest nieprawidłowa: uległość i unikanie trudnych tematów mogą chwilowo zmniejszyć napięcie, ale zwykle prowadzą do narastania nieporozumień, braku jasnych ustaleń i frustracji (terapeuta nie komunikuje granic, a rodzina nie zna zasad).
Odpowiedź "agresywny" jest nieprawidłowa: ostre, oceniające komunikaty lub dominowanie rozmowy zwiększają konflikt, obniżają zaufanie i utrudniają wspólne planowanie działań terapeutycznych.
Odpowiedź "ekspresyjny" jest nieprawidłowa w tym ujęciu, ponieważ sama ekspresja emocji lub "żywiołowy" styl wypowiedzi nie gwarantują ani poszanowania granic, ani klarownych ustaleń. W relacji zawodowej ważniejsza jest równowaga: empatia + jasność + stanowczość bez przemocy.
Wskazówka egzaminacyjna: gdy pytanie dotyczy "prawidłowych relacji" i współpracy, zwykle szukaj stylu, który łączy szacunek z konsekwencją – to właśnie asertywność.
