W układach pneumatycznych prędkość ruchu tłoczyska siłownika wynika głównie z tego, jak duże natężenie przepływu powietrza może dopłynąć do komory siłownika (lub jak szybko może z niej odpłynąć). Jeżeli ograniczymy przekrój przelotu, to dla tych samych warunków zasilania przez siłownik popłynie mniej powietrza w jednostce czasu, a ruch stanie się wolniejszy i bardziej "miękki".
Taką funkcję realizuje zawór dławiąco-zwrotny. Ma on dwie równoległe drogi przepływu:
- regulowany dławik (ogranicza przepływ w jednym kierunku),
- zawór zwrotny (pozwala na swobodny przepływ w kierunku przeciwnym).
Dlatego odpowiedź "Zawór 1V2" jest poprawna: to element, którym praktycznie ustawia się prędkość wysuwania tłoczyska siłownika 1A1 poprzez regulację przepływu.
Dlaczego pozostałe odpowiedzi są niepoprawne:
- "Zawór 1V1" to zawór rozdzielający (np. 3/2) sterowany elektromagnesem. Jego zadaniem jest włączanie/wyłączanie zasilania siłownika i przełączanie torów przepływu. Nie służy do płynnej regulacji natężenia przepływu, więc sam z siebie nie jest typowym "pokrętłem prędkości".
- "Sterownik PLC" realizuje logikę sterowania (kiedy wysterować cewkę, kiedy zapalić lampkę, jak reagować na czujnik). PLC może pośrednio wpływać na czas trwania cyklu (np. opóźnieniami), ale nie zmienia bezpośrednio parametrów pneumatycznych, takich jak przekrój przelotu w przewodzie. Bez elementu dławiącego nie uzyska płynnej regulacji prędkości wysuwu.
- "Zespół OZ1" (przygotowania powietrza: filtr/reduktor/manometr) zapewnia jakość powietrza i ustala ciśnienie robocze. Jest ważny dla stabilnej pracy, ale nie jest elementem do operacyjnej regulacji prędkości ruchu tłoczyska podczas pracy siłownika; prędkość ustawia się typowo przez dławienie przepływu.
Wskazówka egzaminacyjna: gdy w pytaniu pada "zmiana prędkości siłownika", w pierwszej kolejności szukaj wśród odpowiedzi elementów typu zawór dławiący lub dławiąco-zwrotny, a nie sterowania logicznego ani zaworu rozdzielającego.
