KWALIFIKACJA BUD14 + BUD15 - PAŹDZIERNIK 2016

PYTANIE NR 30.
Metoda tworzenia norm pracy, polegająca na ustaleniu czasu potrzebnego na wykonanie pracy w określonych warunkach techniczno-organizacyjnych na podstawie określonej liczby pomiarów procesów cyklicznych, to
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Chronometraż ciągły polega na bezpośrednim mierzeniu czasu trwania kolejnych elementów pracy, zwykle w procesach powtarzalnych (cyklicznych), i na tej podstawie ustala się normę czasu w danych warunkach techniczno-organizacyjnych. Pozostałe metody opisują strukturę dnia pracy lub bazują na próbkowaniu obserwacji, a nie na ciągłym pomiarze cyklu.

Pełne wyjaśnienie:

Opis wskazuje na metodę normowania pracy opartą o wielokrotne pomiary czasu wykonywania czynności w procesach cyklicznych (powtarzalnych). Taką metodą jest chronometraż ciągły, czyli pomiar czasu trwania kolejnych elementów operacji (np. kolejnych etapów wiązania zbrojenia lub powtarzalnych czynności przy układaniu i zagęszczaniu mieszanki betonowej). Wyniki wielu pomiarów pozwalają uśrednić czas, ocenić zmienność oraz uwzględnić warunki techniczno-organizacyjne, a następnie wyznaczyć normę czasu.

Odpowiedź "fotografia dnia pracy" odnosi się do metody, która służy głównie do analizy struktury wykorzystania czasu w ciągu zmiany (udział pracy efektywnej, przerw, przygotowania, przestojów), a nie do wyznaczania czasu trwania pojedynczego cyklu na podstawie ciągłego mierzenia elementów operacji.

Odpowiedź "obserwacja migawkowa" (próbkowanie, work sampling) polega na wykonywaniu wielu krótkich obserwacji w losowo dobranych chwilach i wnioskowaniu o udziale stanów/czynności. Mechanizm jest więc inny: nie mierzy się bezpośrednio czasu trwania każdego cyklu, tylko szacuje proporcje występowania zjawisk.

Odpowiedź "obserwacja wykorzystania dnia pracy" jest bliska analizie rozkładu czasu w trakcie zmiany (podobnie jak fotografia dnia pracy). Taka metoda pomaga wykrywać straty czasu i organizacyjne przyczyny przestojów, ale nie jest typowym narzędziem do wyznaczania norm czasu dla cyklicznej operacji na podstawie serii pomiarów czasów trwania.

Wskazówka egzaminacyjna: gdy w treści pojawia się "określona liczba pomiarów" oraz "procesy cykliczne", najczęściej chodzi o chronometraż. Gdy mowa o "strukturze dnia/zmiany" i przyczynach przerw lub przestojów – zwykle o fotografię dnia pracy lub analizę wykorzystania czasu. Gdy pojawia się "migawka/próbka/losowe momenty" – to obserwacja migawkowa.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Chronometraż ciągły to metoda polegająca na ciągłym mierzeniu czasu trwania kolejnych elementów czynności roboczej (np. etapów operacji powtarzalnej). Na podstawie serii pomiarów w danych warunkach ustala się czas normatywny i ocenia zmienność wykonania.
Bo przy pracy powtarzalnej (cyklicznej) można wielokrotnie zmierzyć te same etapy i uśrednić wynik. To zwiększa wiarygodność normy czasu i pozwala odróżnić typowy czas wykonania od odchyleń wynikających np. z organizacji stanowiska czy krótkich zakłóceń.
Fotografia dnia pracy analizuje, jak w ciągu zmiany rozkłada się czas (praca zasadnicza, pomocnicza, przerwy, przestoje) i skąd biorą się straty. Chronometraż mierzy czas trwania konkretnych elementów operacji, zwykle w cyklu, aby wyznaczyć normę czasu wykonania.
Obserwacja migawkowa nie mierzy długości trwania operacji "od startu do końca". Polega na wielu krótkich obserwacjach w różnych momentach i określa, jaki jest udział poszczególnych stanów (np. praca, oczekiwanie, przerwa). Używa się jej do szacowania struktury czasu.
Chronometraż przydaje się do ustalania norm czasowych dla powtarzalnych robót, np. wiązania zbrojenia, montażu strzemion, podawania i zagęszczania betonu na podobnych odcinkach. Pomaga też porównać warianty organizacji pracy i ocenić wpływ sprzętu na wydajność.
Najczęstszy błąd to mylenie metod: wybór fotografii dnia pracy, gdy opis dotyczy pomiarów cykli, albo wybór obserwacji migawkowej, gdy mowa o czasie trwania elementów operacji. Pomaga zwracanie uwagi na słowa: "cykliczne", "pomiar czasu", "próbkowanie", "struktura dnia".
Zwykle tak, bo pojedynczy pomiar może być przypadkowy (np. przerwanie pracy, zmiana warunków). Seria pomiarów pozwala uśrednić wynik i ograniczyć wpływ losowych odchyleń. W praktyce dobiera się liczbę obserwacji tak, aby wynik był stabilny i reprezentatywny.
Gdy celem jest znalezienie przyczyn strat czasu w trakcie zmiany: przestojów, oczekiwania na materiał, przerw technologicznych, słabej organizacji transportu. Fotografia dnia pracy pokazuje strukturę wykorzystania czasu i ułatwia usprawnienia, ale nie zastępuje pomiaru czasu cyklu.
Na podstawie pomiarów czasu i wyznaczonych norm można lepiej oszacować czas realizacji odcinków robót, dobrać liczebność brygady, rozplanować kolejność czynności i ograniczyć przestoje. To przekłada się na harmonogram, zużycie zasobów oraz koszt wykonania robót.
Najpierw rozpoznaj, czy opis mówi o mierzeniu czasu trwania operacji (chronometraż), o analizie struktury dnia (fotografia/wykorzystanie dnia pracy), czy o próbkowaniu w losowych chwilach (migawkowa). Potem dopasuj metodę do celu pomiaru, a nie do brzmienia nazwy.
info

Statystycznie 43% uczniów zna prawidłową odpowiedź. trudne

W praktyce zawodowej kluczowe jest to, że pozostałe metody opisują strukturę dnia pracy lub bazują na próbkowaniu obserwacji, a nie na ciągłym pomiarze cyklu.

Źródła:

  • Wikipedia (PL), hasło: "Chronometraż" — https://pl.wikipedia.org/wiki/Chronometra%C5%BC (dostęp: 2026-03-01)
  • Wikipedia (PL), hasło: "Fotografia dnia pracy" — https://pl.wikipedia.org/wiki/Fotografia_dnia_pracy (dostęp: 2026-03-01)
  • Wikipedia (PL), hasło: "Obserwacja migawkowa" — https://pl.wikipedia.org/wiki/Obserwacja_migawkowa (dostęp: 2026-03-01)

Materiały:

  • Materiały dydaktyczne z przedmiotu organizacja robót budowlanych (dział: normowanie pracy)
  • Opracowania BHP/ergonomiczne dotyczące badań czasu pracy i obciążenia pracą
  • Podręczniki/kompendia z zakresu inżynierii produkcji i budownictwa: metody badania pracy

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego