Gęstość cieczy jest wielkością fizyczną opisującą, jaka masa przypada na jednostkę objętości. W praktyce przemysłu chemicznego jej oznaczanie jest częstym elementem kontroli surowców i produktów (np. roztworów), a także pośrednim sposobem oceny składu lub stężenia.
Przyrządy używane do wyznaczania gęstości można rozpoznać po ich funkcji i typowych cechach konstrukcyjnych:
- Przyrządy wyporowe (pływakowe) – mają kształt pływaka/areometru i skalę, z której odczytuje się gęstość (lub wielkość z nią powiązaną). Prawidłowy odczyt wymaga uwzględnienia menisku i warunków odniesienia, często temperatury.
- Przyrządy objętościowe do metody masowo-objętościowej – typowo naczynia o ściśle zdefiniowanej objętości (np. piknometr), pozwalające wyznaczyć gęstość na podstawie ważenia napełnionego naczynia i znajomości jego objętości w temperaturze odniesienia.
W tej konstrukcji zadania należy wskazać te ilustracje, na których widać przyrządy przeznaczone do oznaczania gęstości. Pozostałe ilustracje (z odpowiedzi błędnych) przedstawiają aparaturę służącą do innych pomiarów lub czynności: mogą mieć skale i wskazówki, ale skala nie dotyczy gęstości (np. temperatury, ciśnienia, poziomu czy przepływu), albo są to elementy instalacji niebędące przyrządami do oznaczania gęstości.
Typowy błąd na egzaminie polega na wybieraniu "czegokolwiek ze skalą" lub "czegokolwiek do cieczy". Klucz to rozpoznanie, czy przyrząd jest przeznaczony do wyznaczania gęstości (bezpośrednio ze skali lub pośrednio przez masę i objętość), a nie do innej wielkości procesowej.