Kwalifikacje w Zawodzie - Testy zawodowe online | Egzaminy Zawodowe

KWALIFIKACJA SPL2 - CZERWIEC 2022



PYTANIE NR 3.
Na mapie w skali 1:750 000 odległość ze Szczecina do Gorzowa Wielkopolskiego wynosi 12 cm. Ile jest to kilometrów w rzeczywistości?
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Skala 1:750 000 oznacza, że 1 cm na mapie to 750 000 cm w terenie, czyli 7,5 km. Dla 12 cm: 12 × 7,5 km = 90 km. Dlatego odległość rzeczywista wynosi 90 km.

Pełne wyjaśnienie:

Skala mapy zapisana jako 1:750 000 informuje o proporcji pomiędzy odległością na mapie a odległością w terenie.

Odczyt skali:

  • 1 cm na mapie = 750 000 cm w rzeczywistości.

Następnie trzeba zamienić centymetry na kilometry:

  • 100 cm = 1 m, a 1000 m = 1 km, więc 1 km = 100 000 cm.
  • 750 000 cm ÷ 100 000 = 7,5 km.

Zatem 1 cm na mapie odpowiada 7,5 km w terenie. Jeśli odległość na mapie wynosi 12 cm, to w terenie będzie:

  • 12 × 7,5 km = 90 km.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są błędne?

  • "62 km" zwykle wynika z błędnego dzielenia lub z pominięcia części przeliczeń jednostek.
  • "625 km" pasuje do sytuacji, gdy ktoś błędnie przyjmie, że 1 cm = 52,1 km (lub pomyli rząd wielkości), co jest niezgodne z daną skalą.
  • "900 km" to typowy efekt dopisania zera (błąd rzędu wielkości) albo przeliczenia 12 cm jako 120 cm.

Wskazówka egzaminacyjna: najpierw zawsze oblicz, ile kilometrów przypada na 1 cm w danej skali, a dopiero potem mnoż przez liczbę centymetrów. Na końcu sprawdź, czy wynik ma sens (rzędy wielkości).

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Jak rozumieć skalę mapy 1:750 000?
Skala 1:750 000 znaczy, że 1 jednostka na mapie odpowiada 750 000 takich samych jednostek w terenie. Najczęściej liczy się w cm: 1 cm na mapie = 750 000 cm w rzeczywistości, a potem zamienia na metry lub kilometry.
Jak obliczyć, ile kilometrów odpowiada 1 cm w skali 1:750 000?
Najpierw ustalasz odległość w cm: 1 cm = 750 000 cm. Potem zamieniasz cm na km, używając faktu, że 1 km = 100 000 cm. Czyli 750 000 ÷ 100 000 = 7,5 km na 1 cm mapy.
Dlaczego w zadaniach ze skalą trzeba uważać na jednostki?
Bo skala 1:n nie daje od razu kilometrów. Najpierw wynik wychodzi w tych samych jednostkach co pomiar na mapie (np. cm). Dopiero później trzeba wykonać konwersję. Pominięcie tego kroku daje błędy rzędu wielkości (np. 10× za dużo).
Co zrobić, gdy odległość na mapie jest w milimetrach, a wynik ma być w km?
Możesz albo przeliczyć mm na cm przed użyciem skali (10 mm = 1 cm), albo liczyć od razu w mm, ale wtedy konsekwentnie zamieniasz jednostki na końcu. Kluczowe jest trzymanie jednej ścieżki jednostek i kontrola, w jakich jednostkach masz wynik pośredni.
Jakie błędy najczęściej popełnia się przy skali 1:n?
Najczęstsze pomyłki to: dzielenie zamiast mnożenia przy przejściu z mapy do terenu, dopisanie zera (błąd rzędu wielkości) oraz brak zamiany cm na km. Pomaga metoda "najpierw 1 cm, potem mnożenie".
Czy da się szybko sprawdzić, czy wynik ma sens bez kalkulatora?
Tak. Oszacuj rząd wielkości: przy skali około 1:1 000 000 zwykle 1 cm to około 10 km. Tu skala jest mniejsza (1:750 000), więc 1 cm to trochę mniej niż 10 km, czyli 7–8 km. Dla 12 cm wynik około 90 km jest spójny.
Jak liczyć odległość, gdy skala jest podana jako podziałka liniowa?
Podziałka liniowa działa jak "linijka przeliczeniowa": mierzysz odcinek na mapie i porównujesz z odcinkiem na podziałce, który odpowiada np. 10 km. Następnie proporcją wyliczasz odległość. Zasada jest ta sama, tylko skala nie jest zapisana jako 1:n.
Kiedy w pracy w porcie lub terminalu przydaje się przeliczanie skali mapy?
Przy planowaniu dojazdu pasażera do portu/terminala, ocenie odległości między węzłami transportu, orientacji w regionie i wstępnej ocenie czasu przejazdu. To też pomaga w rozmowie z podróżnymi, gdy trzeba podać przybliżoną odległość i wskazać trasę.
Jak obliczyć odległość z mapy, gdy wynik wychodzi w metrach?
Gdy masz metry, zamieniasz na kilometry dzieląc przez 1000. Przykład: 90 000 m = 90 km. W zadaniach ze skalą często wychodzi wynik w cm lub m, więc ostatni krok to zawsze "sprowadzenie" do żądanej jednostki w poleceniu.
Czy odpowiedź 900 km może być prawidłowa przy tej skali i 12 cm?
Nie, bo to byłoby 10 razy za dużo. Skoro 1 cm w tej skali to 7,5 km, to 12 cm daje 90 km. Wynik 900 km mógłby wyjść, gdyby ktoś błędnie potraktował 12 cm jak 120 cm albo popełnił błąd w zamianie jednostek.
info

Około 59% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. średnie

Specjaliści zwracają uwagę: "Skala 1:750 000 oznacza, że 1 cm na mapie to 750 000 cm w terenie, czyli 7,5 km. Dla 12 cm: 12 × 7,5 km = 90 km. Dlatego odległość rzeczywista wynosi 90 km."

Źródła:

  • Wikipedia (PL), "Skala mapy" – definicja skali i interpretacja zapisu 1:n: https://pl.wikipedia.org/wiki/Skala_mapy (dostęp: 2026-03-01)
  • e-podreczniki.pl, Matematyka – zamiana jednostek długości (cm, m, km): https://epodreczniki.pl/ (wyszukanie: "zamiana jednostek długości"; dostęp: 2026-03-01)

Materiały:

  • Podręcznik/rozdział z geografii lub kartografii: skala mapy i obliczanie odległości
  • Zadania rachunkowe z proporcji i zamiany jednostek (matematyka podstawowa)
  • Materiały dydaktyczne o planowaniu podróży i orientacji w terenie (mapy, atlasy)
Zobacz też:

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego