KWALIFIKACJA LES2 - CZERWIEC 2020

PYTANIE NR 9.
Na podstawie tablic Schwappacha liczba pni w ostatnim 10 leciu, wykazanym w tablicach, zmniejszyła się o
Ilustracja przedstawia tabelę związaną z zagadnieniami leśnictwa, szczególnie dotyczącą zarządzania drzewostanem sosnowym.
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Ostatnie 10-lecie wykazane w tablicy to końcowy przedział wieku, czyli od 90 do 100 lat. Z kolumny "liczba pni" odczytujemy 491 (wiek 90) oraz 413 (wiek 100). Spadek to różnica 491−413, więc liczba pni zmniejszyła się o 78.

Pełne wyjaśnienie:

Tablice Schwappacha (tablice zasobności i przyrostu) przedstawiają, jak wraz z wiekiem zmieniają się cechy drzewostanu. Jedną z nich jest liczba pni (liczba drzew na 1 ha), która zwykle maleje z wiekiem wskutek konkurencji, samorzędzenia oraz zabiegów pielęgnacyjnych (np. trzebieży).

W pytaniu kluczowe jest zrozumienie sformułowania "ostatnie 10-lecie, wykazane w tablicach". Nie chodzi o "ostatnie 10 lat w ogóle", tylko o ostatni przedział wieku, jaki jeszcze występuje w tabeli. Ponieważ tabela kończy się na wieku 100 lat, końcowe 10-lecie obejmuje wiek od 90 do 100 lat.

Postępowanie:

  • odczytaj z kolumny "liczba pni" wartość dla wieku 90 lat: 491,
  • odczytaj wartość dla wieku 100 lat: 413,
  • policz zmianę w 10-leciu: 491 − 413 = 78.

Dlatego poprawna jest odpowiedź "78", bo opisuje spadek liczby pni w przedziale 90–100 lat.

Pozostałe propozycje wynikają z typowych pomyłek:

  • "36" pasuje do 5-lecia 95–100 (449−413), czyli do innego przedziału czasowego niż wymagany.
  • "413" to wartość bezwzględna liczby pni w wieku 100 lat, a nie różnica między dwoma wiekami.
  • "491" to wartość bezwzględna dla wieku 90 lat, również nie jest to spadek w czasie.

Na egzaminie warto najpierw ustalić, jakie dokładnie lata obejmuje wskazany okres (tu: końcowe 10 lat w tabeli), a dopiero potem wykonywać odejmowanie.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Tablice Schwappacha to tablice zasobności i przyrostu drzewostanów. Pokazują, jak wraz z wiekiem zmieniają się parametry drzewostanu (np. liczba drzew, miąższość, przyrost). W praktyce pomagają w ocenie drzewostanu, planowaniu zabiegów pielęgnacyjnych i w pracach urządzeniowych.
"Liczba pni" oznacza liczbę drzew (pni) przypadającą na określoną powierzchnię, najczęściej na 1 hektar. Wartość ta zwykle maleje z wiekiem drzewostanu wskutek samorzędzenia oraz zabiegów pielęgnacyjnych (przerzedzeń).
To nie jest "ostatnie 10 lat od dziś", tylko końcowy przedział wieku, który występuje w tabeli. Jeśli tablica kończy się na 100 latach, to ostatnie 10-lecie obejmuje wiek 90–100. Trzeba odczytać wartości dla wieku 90 i 100 i policzyć różnicę.
1) Ustal zakres wieku (np. 90–100).
2) Odczytaj "liczbę pni" dla wieku początkowego i końcowego.
3) Odejmij: wartość początkowa minus końcowa.
Wynik to spadek liczby pni w danym przedziale czasu.
Wraz ze wzrostem drzew rośnie konkurencja o światło, wodę i składniki pokarmowe, więc część osobników obumiera (samorzędzenie). Dodatkowo leśnik wykonuje zabiegi pielęgnacyjne (np. trzebieże), które celowo zmniejszają zagęszczenie, aby poprawić warunki wzrostu drzew pozostających.
Zwykle nie, bo 36 często odpowiada różnicy w okresie 5-letnim (np. 95–100), a nie 10-letnim (90–100). To typowa pułapka: uczeń odczytuje sąsiednie wiersze i liczy różnicę, nie sprawdzając, że pytanie dotyczy pełnych 10 lat.
Najczęstsze błędy to: mylenie zakresu wieku (5 lat zamiast 10), odczyt z niewłaściwej kolumny, traktowanie liczby z tabeli jako "spadku" bez odejmowania oraz pomijanie, że "ostatnie 10-lecie" oznacza końcówkę tabeli, a nie dowolne 10 lat.
W praktyce Tablica A i Tablica B odnoszą się do różnych wariantów intensywności zabiegów pielęgnacyjnych (silniejsze vs słabsze). To wpływa m.in. na przebieg liczby pni w czasie. Na sprawdzianie trzeba najpierw upewnić się, z której tablicy korzystasz, zanim odczytasz wartości.
Tablice zasobności zwykle zawierają też m.in. wysokość, pierśnicę, powierzchnię przekroju, miąższość oraz przyrost. Dzięki temu można oceniać produktywność drzewostanu, szacować zasobność i analizować rozwój w czasie w zależności od wieku i klasy bonitacji.
Ćwicz na przykładach: (1) szybkie wyszukiwanie właściwej kolumny i wiersza (wiek, bonitacja), (2) liczenie różnic dla 5- i 10-leci, (3) kontrolę sensu wyniku (czy z wiekiem liczba pni powinna rosnąć czy maleć). Warto robić notatki z typowych "pułapek" w treści.
info

Około 62% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. średnie

Według specjalistów z branży: "Ostatnie 10-lecie wykazane w tablicy to końcowy przedział wieku, czyli od 90 do 100 lat."

Źródła:

  • Bolesław Szymkiewicz (zestawienie dla warunków polskich): Tablice zasobności i przyrostu drzewostanów (tablice Schwappacha), wydanie 2001 – dane dla sosny (Tablica A), kolumna "liczba pni", wiersze wieku 90, 95, 100.
  • Grundner i Schwappach: klasyczne tablice zasobności i przyrostu drzewostanów (opracowanie źródłowe tablic Schwappacha) – koncepcja tablic i zakres prezentowanych parametrów (wiek, liczba pni, miąższość).

Materiały:

  • Tablice zasobności i przyrostu (tablice Schwappacha) dla sosny – wersje A/B
  • Podręczniki z hodowli lasu (tematy: samorzędzenie, pielęgnowanie drzewostanów, bonitacja)
  • Zadania ćwiczeniowe z odczytu tablic zasobności i wykonywania różnic dla kolejnych okresów wieku

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego