Rzeka płynie zawsze od wyżej położonych odcinków (źródeł) do niżej położonych (ujścia), czyli zgodnie z kierunkiem spadku terenu. Dlatego w zadaniach "Na mapie rzeka płynie w kierunku…" nie zgaduje się kierunku na podstawie położenia na kartce, tylko odczytuje z elementów mapy.
Jeżeli na mapie są warstwice, najpewniejszą metodą jest tzw. reguła litery V:
- Gdy warstwice przecinają dolinę rzeczną, ich przebieg "wygina się" i tworzy kształt zbliżony do litery V.
- Czubek V jest skierowany pod prąd (w stronę wyżej położonych terenów, czyli ku źródłom).
- Rzeka płynie w stronę przeciwną niż wskazuje czubek V, czyli "otwarciem" V w dół doliny.
Dodatkowo można sprawdzać: wartości wysokości (jeśli są podane), kierunek opadania stoków i to, czy dolina się rozszerza w kierunku ujścia.
W tej konkretnej mapie z odczytu wynika, że poprawny jest kierunek południowy.
Dlaczego pozostałe odpowiedzi są błędne? Ponieważ wskazują kierunki niezgodne z odczytanym spadkiem doliny i układem znaków kartograficznych. Częsty błąd polega na tym, że uczeń widzi przebieg rzeki i wybiera "intuicyjny" kierunek (np. w dół kartki), ale bez sprawdzenia, gdzie jest odcinek wyżej położony. Na egzaminie warto zawsze wykonać szybki "test V" na warstwicach lub porównać wysokości wzdłuż cieku.
