KWALIFIKACJA GIW11 - PAŹDZIERNIK 2016

PYTANIE NR 8.
Na rysunku przedstawiono krzywe składu ziarnowego rudy miedzi. Wiedząc, że nadawa do procesu flotacji wstępnej musi zawierać 80% ziarn poniżej 0,1 mm, wskaż, która nadawa spełnia to kryterium.
Ilustracja przedstawia wykres krzywych składu ziarnowego rudy miedzi, który jest używany w kontekście kwalifikacji zawodowej
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Kryterium doboru nadawy polega na odczytaniu z krzywej składu ziarnowego udziału ziarn poniżej 0,1 mm. Należy wskazać tę krzywą, dla której przy d = 0,1 mm wartość skumulowana wynosi co najmniej 80%. Z rysunku warunek spełnia nadawa "4".

Pełne wyjaśnienie:

W pytaniu podano wymaganie technologiczne: nadawa do flotacji wstępnej ma zawierać 80% ziarn poniżej 0,1 mm. Oznacza to, że interesuje nas wartość skumulowana (jaki procent masy/udziału stanowią ziarna o wymiarze mniejszym niż d) odczytana dla punktu d = 0,1 mm.

Jak rozwiązać takie zadanie krok po kroku:

  • Na osi uziarnienia odnajdź 0,1 mm (upewnij się, że to mm i że nie pomylono 0,1 z 1,0).
  • Z tego punktu poprowadź wyobrażoną linię do przecięcia z każdą z krzywych (1–4).
  • Dla każdego przecięcia odczytaj na osi procentowej wartość skumulowaną "poniżej d".
  • Wybierz tę nadawę, dla której odczyt jest ≥ 80%.

Z rysunku wynika, że tylko krzywa opisana jako "4" osiąga (lub przekracza) poziom 80% przy 0,1 mm, więc spełnia wymaganie dla flotacji wstępnej.

Pozostałe odpowiedzi są niepoprawne, ponieważ ich krzywe przy d = 0,1 mm pokazują udział ziarn poniżej 0,1 mm mniejszy niż 80%. Typowe źródło błędu to odczyt z niewłaściwej krzywej (np. sugerowanie się ogólnym przebiegiem), pomylenie rodzaju prezentacji (skumulowana vs udział w przedziale) albo pomylenie wartości 0,1 na osi uziarnienia.

W praktyce takie kryterium pozwala ocenić, czy obieg rozdrabniania i klasyfikacji dostarcza materiał o uziarnieniu sprzyjającym flotacji; zbyt grube uziarnienie zwykle wymaga korekt w mieleniu/klasyfikacji, a zbyt drobne może zwiększać problemy z mułami i gospodarką wodno-szlamową.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Krzywa składu ziarnowego przedstawia zależność między wymiarem ziarna a udziałem procentowym materiału. Najczęściej jest to krzywa skumulowana, czyli informuje, jaki procent ziarn ma wymiar mniejszy niż zadana średnica (np. 0,1 mm). Ułatwia ocenę uziarnienia nadawy lub produktu.
Najpierw znajdź na osi uziarnienia punkt 0,1 mm. Następnie odczytaj na osi procentowej wartość krzywej w tym punkcie (dla krzywej skumulowanej). Jeśli wartość wynosi co najmniej 80%, oznacza to, że 80% masy/udziału stanowią ziarna drobniejsze niż 0,1 mm.
Uziarnienie wpływa na uwalnianie minerałów i skuteczność kontaktu z pęcherzykami powietrza. Zbyt grube ziarna mogą być niedostatecznie uwolnione, a zbyt drobne tworzą muły pogarszające selektywność i warunki procesu. Dlatego często stosuje się kryteria typu "% poniżej d".
Nadawa to materiał kierowany do danego procesu technologicznego (np. do flotacji, przesiewania, wzbogacania). Może to być surowiec po rozdrabnianiu i klasyfikacji albo mieszanina strumieni. W pytaniach egzaminacyjnych "nadawa" zwykle oznacza materiał o określonym uziarnieniu wymaganym przez proces.
Najczęściej pojawia się: pomylenie skali (0,1 z 1,0), odczyt z niewłaściwej osi (np. % zatrzymania zamiast % poniżej), założenie że "wyższa krzywa zawsze lepsza" bez sprawdzenia punktu d=0,1 mm oraz mylenie krzywej skumulowanej z udziałem w przedziale ziarnowym.
Jeżeli kryterium brzmi "musi zawierać 80% ziarn poniżej 0,1 mm", w praktyce oznacza to wymóg co najmniej 80%. Na wykresie wybiera się więc nadawę, której wartość skumulowana przy 0,1 mm jest równa 80% lub większa.
Wykres skumulowany zwykle rośnie monotonicznie wraz ze wzrostem średnicy ziarna i dąży do 100%. Wykres różniczkowy (udział w przedziałach) ma "garby" i może rosnąć oraz maleć. W zadaniach o "% poniżej d" najczęściej chodzi o krzywą skumulowaną.
Rozdrabnianie (kruszenie/mielenie) zmniejsza ziarna, a klasyfikacja (np. w hydrocyklonach lub przesiewaczach) rozdziela je wg wymiaru. Zmieniając nastawy tych operacji, steruje się udziałem frakcji drobnej (np. <0,1 mm), aby spełnić wymagania kolejnego procesu, takiego jak flotacja.
Kontrolę prowadzi się m.in. przy zmianach parametrów mielenia, przy wahaniach właściwości rudy, po remontach urządzeń oraz w ramach bieżącej kontroli jakości. Wyniki krzywych uziarnienia pomagają szybko wykryć, czy obieg rozdrabniania i klasyfikacji utrzymuje wymagany udział frakcji drobnej.
Ćwicz odczyt wartości "% poniżej d" dla kilku punktów (np. 0,1; 0,2; 0,5 mm) oraz porównywanie kilku krzywych. Zwracaj uwagę na jednostki, skalę osi i to, czy wykres jest skumulowany. Dobrą metodą jest zawsze wykonywanie tych samych kroków: d → przecięcie krzywej → odczyt %.
info

Statystycznie 26% uczniów zna prawidłową odpowiedź. bardzo trudne

Eksperci podkreślają: "Kryterium doboru nadawy polega na odczytaniu z krzywej składu ziarnowego udziału ziarn poniżej 0,1 mm. Należy wskazać tę krzywą, dla której przy d = 0,1 mm wartość skumulowana wynosi co najmniej 80%."

Materiały:

  • Materiały dydaktyczne szkoły/CKZ z działu: klasyfikacja i analiza sitowa, krzywe uziarnienia
  • Instrukcje technologiczne zakładowe dotyczące przygotowania nadawy do flotacji (jeśli dostępne)
  • Podstawy przeróbki mechanicznej i wzbogacania surowców mineralnych (opracowania branżowe)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego