Kwalifikacje w Zawodzie - Testy zawodowe online | Egzaminy Zawodowe

KWALIFIKACJA GIW2 - STYCZEŃ 2017



PYTANIE NR 19.
Jak nazywa się instrument geodezyjny stosowany w kopalniach do nadawania spadku i wzniosu wyrobiskom górniczym o małym nachyleniu?
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Niwelator to podstawowy instrument geodezyjny do pomiarów wysokościowych (różnic wysokości) i wyznaczania spadków oraz wznosów na krótkich i długich odcinkach. W warunkach kopalni, przy wyrobiskach o małym nachyleniu, umożliwia kontrolę profilu podłużnego. Pozostałe przyrządy służą głównie do orientacji lub trasowania kątów.

Pełne wyjaśnienie:

Instrumentem geodezyjnym używanym do nadawania (wyznaczania) oraz kontroli spadku i wznosu wyrobisk górniczych o małym nachyleniu jest niwelator. Jego zadaniem w pomiarach wysokościowych jest wyznaczanie różnic wysokości między punktami, co w praktyce pozwala określić, czy oś wyrobiska ma wymagane nachylenie (spadek/wznios) zgodne z projektem.

W kopalniach takie pomiary są istotne m.in. dla prawidłowego odpływu wód, utrzymania parametrów dróg transportowych i zgodności robót z dokumentacją. Przy małych nachyleniach szczególnie ważna jest możliwość dokładnego "złapania" niewielkich różnic wysokości, co odpowiada typowemu zastosowaniu niwelatora.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są niepoprawne?

  • "Żyroskop" kojarzy się z wyznaczaniem kierunku/azymutu (orientacją), a nie z typowym wyznaczaniem różnic wysokości potrzebnych do spadku i wznosu.
  • "Węgielnica" służy do wyznaczania i kontroli kątów prostych (geometria/trasowanie), ale nie jest instrumentem niwelacyjnym do pomiaru nachylenia profilu podłużnego.
  • "Orientownik" nazwa wskazuje na zastosowania związane z orientacją i kierunkami, a nie na pomiary wysokościowe wymagane do wyznaczania spadku i wznosu.

Wskazówka egzaminacyjna: gdy w pytaniu pojawiają się słowa spadek, wznios, małe nachylenie i kontekst wysokościowy, najczęściej chodzi o niwelację i instrumenty niwelacyjne.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Co to jest niwelator i do czego służy w kopalni?
Niwelator to instrument geodezyjny do pomiarów wysokościowych, czyli wyznaczania różnic wysokości między punktami. W kopalni wykorzystuje się go m.in. do kontroli profilu wyrobiska, wyznaczania spadków i wznosów oraz sprawdzania zgodności robót z dokumentacją.
Jak wyznacza się spadek wyrobiska przy małym nachyleniu?
Najczęściej wykonuje się pomiar wysokościowy punktów wzdłuż osi wyrobiska (np. na kolejnych stanowiskach) i porównuje różnice wysokości z długością odcinka. Przy małych nachyleniach liczy się dokładność, dlatego stosuje się metody i sprzęt typowe dla niwelacji.
Dlaczego do spadku i wznosu nie używa się żyroskopu?
Żyroskop (w zastosowaniach pomiarowych) kojarzy się przede wszystkim z wyznaczaniem kierunków i orientacją, a nie z pomiarami różnic wysokości. Spadek i wznios wynikają z relacji wysokości punktów, więc wymagają narzędzi i metod wysokościowych, a nie kierunkowych.
Co oznaczają pojęcia spadek i wznios w wyrobisku górniczym?
Spadek to nachylenie w kierunku obniżania się niwelety (w praktyce "w dół"), a wznios to nachylenie w kierunku podnoszenia się niwelety ("w górę"). W dokumentacji i wykonawstwie przekłada się to na wymagane różnice wysokości na danym odcinku.
Jakie błędy najczęściej popełnia się przy doborze instrumentu do spadku?
Częsty błąd to wybór przyrządu "od kierunku" zamiast "od wysokości", czyli mylenie orientacji wyrobiska (azymut, kierunek) z nachyleniem profilu (spadek/wznios). Inny błąd to sugerowanie się brzmieniem technicznym nazwy, bez analizy, co faktycznie mierzy instrument.
Czy węgielnica ma zastosowanie w geodezji górniczej?
Tak, ale w innym celu: węgielnica jest narzędziem pomocniczym do wyznaczania kątów prostych i prostoliniowości w trasowaniu. Nie jest jednak podstawowym instrumentem do pomiarów wysokościowych, więc nie służy typowo do nadawania spadku i wznosu wyrobisk.
Kiedy w kopalni szczególnie ważna jest kontrola spadku wyrobiska?
Kontrola spadku jest kluczowa m.in. w wyrobiskach odwadniających, w rejonach, gdzie wymagany jest samoczynny odpływ wód, oraz na drogach transportowych. Niewłaściwy spadek może pogorszyć warunki bezpieczeństwa, utrudnić eksploatację i powodować problemy z wodą.
Jak odróżnić w pytaniu egzaminacyjnym pomiar kierunku od pomiaru wysokości?
Słowa kluczowe: kierunek/azymut/orientacja sugerują zagadnienia kierunkowe, natomiast spadek/wznios/różnica wysokości wskazują na pomiary wysokościowe i niwelację. Jeśli mowa o małym nachyleniu, zwykle chodzi o dokładny pomiar wysokości punktów.
Jakie inne prace miernicze wykonuje się w wyrobiskach podziemnych?
Poza kontrolą spadku i wznosu wykonuje się m.in. wyznaczanie osi wyrobisk, przenoszenie punktów osnowy, kontrolę geometrii przekroju, pomiary sytuacyjne, a także inwentaryzację postępu robót. Dobór metody zależy od celu: kierunkowego, wysokościowego lub przestrzennego.
Jak przygotować się do pytań o instrumenty geodezyjne na GIW.2?
Warto uczyć się "funkcjami": które przyrządy służą do wysokości, które do kierunku, a które do kątów. Pomaga też skojarzenie: spadek/wznios = różnice wysokości = niwelacja. Dobrze przećwiczyć typowe sytuacje z wyrobisk i nazwy sprzętu używanego w mierniczym nadzorze.
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 44% zdających egzamin. trudne

Według specjalistów z branży: "Niwelator to podstawowy instrument geodezyjny do pomiarów wysokościowych (różnic wysokości) i wyznaczania spadków oraz wznosów na krótkich i długich odcinkach."

Materiały:

  • Podręczniki i skrypty z geodezji górniczej (działy: niwelacja, pomiary wysokościowe)
  • Instrukcje szkoleniowe kopalni dotyczące pomiarów mierniczych w wyrobiskach
  • Materiały dydaktyczne z przedmiotów: miernicstwo górnicze, geodezja inżynieryjna (ćwiczenia z niwelacji)
Zobacz też:

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego