KWALIFIKACJA SPO1 - CZERWIEC 2022

PYTANIE NR 3.
Niesłysząca podopieczna poruszająca się na wózku inwalidzkim z powodu niedowładu połowiczego, należy do osób z niepełnosprawnością
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Niesłyszenie dotyczy narządu zmysłu (słuchu), więc wskazuje na niepełnosprawność sensoryczną. Poruszanie się na wózku z powodu niedowładu połowiczego wynika z ograniczeń ruchu, czyli niepełnosprawności ruchowej. Dlatego właściwe jest połączenie: ruchowa i sensoryczna.

Pełne wyjaśnienie:

W opisie występują dwa niezależne obszary ograniczeń funkcjonowania, które należy rozpoznać i nazwać.

Niesłyszenie oznacza istotne ograniczenie odbioru bodźców słuchowych. W klasycznym, edukacyjnym podziale rodzajów niepełnosprawności zalicza się to do niepełnosprawności sensorycznej, bo dotyczy funkcji zmysłu (tu: słuchu). Dla asystenta osoby z niepełnosprawnością ma to konsekwencje praktyczne: dobór sposobu komunikacji (pismo, gesty, kontakt wzrokowy, proste komunikaty), zapewnienie czytelnych sygnałów wizualnych oraz unikanie sytuacji, w których informacja jest przekazywana wyłącznie dźwiękiem.

Niedowład połowiczy (osłabienie siły i kontroli ruchu po jednej stronie ciała) wpływa na lokomocję i samodzielne wykonywanie czynności. Jeśli podopieczna porusza się na wózku, opis wskazuje na niepełnosprawność ruchową. W praktyce oznacza to m.in. potrzebę wsparcia w transferach, bezpiecznym przemieszczaniu, planowaniu przestrzeni bez barier oraz organizacji rehabilitacji i sprzętu pomocniczego.

Połączenie tych dwóch cech prowadzi do wniosku, że mamy do czynienia z niepełnosprawnością ruchową i sensoryczną.

  • Odpowiedzi z "psychiczną" są nieadekwatne, ponieważ w opisie nie ma informacji o zaburzeniach psychicznych; trudności komunikacyjne wynikają tu z niesłyszenia, a nie ze stanu psychicznego.
  • Odpowiedzi z "intelektualną" również nie pasują: nie ma przesłanek o obniżeniu funkcji poznawczych. Niedowład połowiczy jest problemem neurologiczno-ruchowym, a niesłyszenie dotyczy zmysłu słuchu.

Na egzaminie warto ćwiczyć rozbijanie opisu na "słowa-klucze" (np. niesłysząca → sensoryczna; wózek/niedowład → ruchowa) i dopiero potem dobierać kategorie.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Niepełnosprawność sensoryczna dotyczy ograniczeń zmysłów (np. słuchu lub wzroku). W opiece oznacza to konieczność dostosowania komunikacji i otoczenia, np. stosowania komunikatów pisemnych i sygnałów wizualnych zamiast wyłącznie dźwiękowych.
Oznacza, że odbiór informacji dźwiękowych jest bardzo ograniczony. Asystent powinien zapewnić komunikację alternatywną (pismo, gesty, kontakt wzrokowy), upewniać się, że polecenia są zrozumiane, i planować sytuacje tak, by ważne informacje nie były przekazywane tylko głosem.
Szukaj informacji o ograniczeniach poruszania się i wykonywania ruchów, np. wózek, niedowład, porażenie, problemy z chodzeniem, transferem czy równowagą. Takie elementy wskazują, że głównym obszarem trudności jest sprawność narządu ruchu.
Niedowład połowiczy ogranicza siłę i kontrolę ruchu po jednej stronie ciała, co bezpośrednio wpływa na lokomocję i samoobsługę. To typowe ograniczenie funkcji ruchowych, dlatego w podstawowym podziale kwalifikuje się je jako niepełnosprawność ruchową.
Tak. Opis może wskazywać na współwystępowanie ograniczeń w różnych obszarach, np. ruchowym i sensorycznym. W praktyce oznacza to, że wsparcie trzeba planować "dwutorowo": osobno dla mobilności, a osobno dla komunikacji i odbioru informacji.
Częsty błąd to skupienie się tylko na jednym elemencie opisu (np. wózek) i pominięcie drugiego (np. niesłyszenie). Inny błąd to wybór "psychicznej" lub "intelektualnej" bez przesłanek o stanie psychicznym lub funkcjach poznawczych.
Sensoryczna dotyczy zmysłów (słuch, wzrok) i trudności w odbiorze bodźców. Intelektualna wiąże się z funkcjami poznawczymi (uczenie się, rozumowanie, pamięć) i zwykle jest opisywana jako trudności w rozumieniu, uczeniu się lub adaptacji, a nie jako ubytek zmysłu.
Nie. Trudności komunikacyjne mogą wynikać np. z niesłyszenia, afazji po udarze, bariery językowej lub sytuacji stresowej. "Psychiczna" dotyczy zaburzeń zdrowia psychicznego, a do takiego wniosku potrzebne są informacje o objawach i funkcjonowaniu psychicznym.
Trzeba połączyć rozwiązania dla mobilności (bezpieczne transfery, przestrzeń dla wózka, asekuracja) z rozwiązaniami dla słuchu (komunikacja pisemna/gestowa, ustawianie się przodem do podopiecznej, sygnały wizualne). Oba obszary wpływają na bezpieczeństwo i samodzielność.
Ćwicz mapowanie "słów-kluczy" na kategorie: słuch/wzrok → sensoryczna, wózek/niedowład → ruchowa, uczenie się/rozumienie → intelektualna, objawy psychiczne → psychiczna. Pomaga też rozwiązywanie opisów przypadków i dopisywanie, jakie dostosowania wynikają z każdej kategorii.
info

Statystycznie 56% uczniów zna prawidłową odpowiedź. średnie

Specjaliści zwracają uwagę: "Niesłyszenie dotyczy narządu zmysłu (słuchu), więc wskazuje na niepełnosprawność sensoryczną."

Źródła:

  • World Health Organization (WHO) – "Deafness and hearing loss" (opis ubytku słuchu i konsekwencji funkcjonalnych), https://www.who.int/news-room/fact-sheets/detail/deafness-and-hearing-loss (dostęp: 2026-02-27)
  • World Health Organization (WHO) – "International Classification of Functioning, Disability and Health (ICF)" (klasyfikacja funkcjonowania i niepełnosprawności), https://iris.who.int/handle/10665/42407 (dostęp: 2026-02-27)

Materiały:

  • Podręczniki/kompendia z pedagogiki specjalnej (działy: niepełnosprawność słuchu, niepełnosprawność ruchu)
  • Materiały szkoleniowe o komunikacji z osobami Głuchymi i słabosłyszącymi (strategie komunikacyjne)
  • Podstawy rehabilitacji neurologicznej (niedowład połowiczy, funkcjonowanie po uszkodzeniu OUN)

Aktualizacja pytania: 03.04.2026



Aktualizacja pytania: 03.04.2026
📡 Brak połączenia internetowego