KWALIFIKACJA HGT12 - CZERWIEC 2017

PYTANIE NR 25.
Oblicz cenę gastronomiczną brutto jednej lampki wina czerwonego o pojemności 100 ml, jeżeli restauracja zakupiła butelkę tego wina o pojemności 0,50 l za 50,00 zł. Restauracja stosuje marżę gastronomiczną w wysokości 100%, a stawka podatku VAT wynosi 23%.
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
0,50 l = 500 ml, więc z butelki uzyskasz 5 lampek po 100 ml. Koszt 1 lampki: 50,00/5 = 10,00 zł (netto do kalkulacji). Marża 100% podwaja cenę netto: 10,00 → 20,00 zł. Cena brutto: 20,00 × 1,23 = 24,60 zł.

Pełne wyjaśnienie:

Aby obliczyć cenę gastronomiczną brutto jednej lampki, trzeba przejść kolejne etapy kalkulacji: porcjowanie, marża i VAT.

1) Ustalenie liczby porcji
Butelka ma 0,50 l, czyli 500 ml. Jedna lampka ma 100 ml, więc liczba lampek z butelki wynosi: 500 ml / 100 ml = 5.

2) Koszt jednostkowy (na 1 lampkę)
Skoro butelka kosztowała 50,00 zł, to koszt jednej lampki wynosi: 50,00 zł / 5 = 10,00 zł.

3) Doliczenie marży gastronomicznej 100%
Marża 100% oznacza, że cena netto sprzedaży jest zwiększona o 100% w stosunku do kosztu, czyli w praktyce zostaje podwojona: 10,00 zł + 100% × 10,00 zł = 20,00 zł netto.

4) Doliczenie VAT 23% i wyliczenie ceny brutto
Cena brutto = cena netto × (1 + VAT) = 20,00 × 1,23 = 24,60 zł. To jest prawidłowa cena gastronomiczna brutto.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są nieprawidłowe?

  • 20,00 zł – to cena netto po doliczeniu marży 100%, bez VAT.
  • 12,30 zł – to wynik doliczenia VAT do 10,00 zł (10,00 × 1,23), czyli pominięcie marży.
  • 10,00 zł – to sam koszt porcji (50,00/5), bez marży i bez VAT.

Wskazówka egzaminacyjna: zawsze sprawdzaj kolejność: najpierw policz porcje i koszt jednostkowy, potem marżę (netto), a na końcu VAT, żeby otrzymać brutto.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Najpierw ujednolić jednostki: 0,5 l = 500 ml. Następnie podzielić pojemność butelki przez porcję: 500 ml / 100 ml = 5. Oznacza to, że z jednej butelki uzyskasz 5 pełnych lampek po 100 ml.
Marża 100% oznacza, że do kosztu jednostkowego doliczasz kwotę równą temu kosztowi. W efekcie cena netto sprzedaży jest dwa razy większa niż koszt: koszt 10,00 zł → cena netto 20,00 zł. To częsty punkt, w którym uczniowie mylą marżę z innymi pojęciami.
Cenę brutto liczysz ze wzoru: brutto = netto × (1 + VAT). Dla VAT 23% mnożysz przez 1,23. Przykład: 20,00 zł netto × 1,23 = 24,60 zł brutto. To końcowa cena dla konsumenta w zadaniach egzaminacyjnych.
20,00 zł to wynik po doliczeniu marży 100% do kosztu porcji, ale jest to cena netto. W treści pytania jest "brutto", więc trzeba jeszcze doliczyć VAT 23%. Dopiero po VAT otrzymujesz 24,60 zł jako cenę sprzedaży brutto.
W typowej kalkulacji egzaminacyjnej najpierw ustala się koszt porcji, potem dolicza marżę, aby uzyskać cenę netto sprzedaży, a dopiero na końcu dolicza VAT, aby dostać cenę brutto. Zmiana kolejności często powoduje błędne wyniki.
Najczęściej: (1) pominięcie przeliczenia 0,5 l na 500 ml i złe policzenie liczby porcji, (2) brak doliczenia marży lub doliczenie jej do niewłaściwej podstawy, (3) pominięcie VAT przy cenie brutto, (4) mylenie netto z brutto na którymś etapie.
Trzeba sprowadzić wszystko do jednej jednostki, najczęściej do mililitrów. To zmniejsza ryzyko pomyłki. Przykład: 0,50 l zamieniasz na 500 ml, a dopiero potem liczysz porcje po 100 ml. Uczniowie tracą punkty głównie przez błąd jednostek.
Wykonaj szybki test: koszt porcji to 10,00 zł, więc cena netto po marży 100% nie może być mniejsza niż 10,00 zł i powinna być ok. 20,00 zł. Cena brutto musi być większa od netto o 23%, więc ok. 24–25 zł. Jeśli wynik jest 10 lub 12,30 zł, brakuje marży.
W zadaniach szkolnych często przyjmuje się, że podana cena zakupu jest podstawą do kalkulacji kosztu, a następnie dopiero dolicza się marżę i VAT do uzyskania ceny brutto sprzedaży. Jeśli w treści nie ma doprecyzowania, warto trzymać się schematu: koszt → marża → VAT.
Ćwicz powtarzalny schemat: jednostki → porcje → koszt porcji → marża → netto → VAT → brutto. Rozwiązuj krótkie zadania na procenty i przeliczenia ml/l. Warto też trenować rozpoznawanie odpowiedzi "po drodze" (np. koszt, netto bez VAT), bo często są podane jako dystraktory.
info

Około 45% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. trudne

Specjaliści zwracają uwagę: "0,50 l = 500 ml, więc z butelki uzyskasz 5 lampek po 100 ml."

Materiały:

  • Materiały dydaktyczne z kalkulacji gastronomicznej (marża, narzut, VAT) dla technika żywienia i usług gastronomicznych
  • Zestawy zadań rachunkowych: ceny netto/brutto, procenty, porcjowanie
  • Instrukcje wewnętrzne lokalu dotyczące kalkulacji cen i polityki marżowej

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego