KWALIFIKACJA BUD20 - STYCZEŃ 2017

PYTANIE NR 34.
Oblicz pole przekroju poprzecznego głównego kanału wentylacyjnego A, jeśli projektowany strumień przepływu powietrza V wynosi 2,8 m3/s, a zalecana prędkość przepływu powietrza w — 4 m/s.
V = w · A [m3/s] 
Ilustracja przedstawia wzór matematyczny używany do obliczeń w kontekście inżynierii sanitarnej, a dokładniej do obliczania
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Korzystamy z zależności V = w · A, więc A = V/w.
Podstawiamy: A = 2,8 / 4 = 0,7. Jednostki: (m3/s) / (m/s) = m2, więc poprawny wynik to 0,70 m2. Pozostałe odpowiedzi wynikają zwykle z błędnego dzielenia lub mylenia działań.

Pełne wyjaśnienie:

W wentylacji strumień objętości powietrza (oznaczony tu jako V) jest powiązany z prędkością przepływu w kanale (w) oraz polem przekroju poprzecznego kanału (A) zależnością:

V = w · A

Aby obliczyć pole przekroju, przekształcamy wzór do postaci:

A = V / w

Następnie podstawiamy dane z zadania:

  • V = 2,8 m3/s
  • w = 4 m/s

Obliczenie:

A = 2,8 / 4 = 0,7

Kontrola jednostek jest kluczowa: dzielimy (m3/s) przez (m/s), co daje:

(m3/s) · (s/m) = m2

Dlatego wynik zapisujemy jako 0,70 m2.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są nieprawidłowe?

  • 0,47 m2 – typowy skutek błędu rachunkowego w dzieleniu liczb dziesiętnych albo pomylenia danych.
  • 0,56 m2 – często wynika z niepoprawnego przekształcenia wzoru (np. częściowego mnożenia i dzielenia) lub błędnego zaokrąglenia.
  • 0,28 m2 – może powstać, gdy ktoś omyłkowo podzieli przez 10 lub wykona dodatkowe dzielenie (np. przez 2) bez uzasadnienia.

Wskazówka egzaminacyjna: gdy w treści podany jest wzór, zawsze najpierw zapisz postać "szukaną" (tu: A = V/w), a potem sprawdź jednostki. Jeśli jednostka na końcu nie jest m2, to znaczy, że wkradł się błąd w działaniach lub w interpretacji wielkości.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Pole przekroju obliczysz ze wzoru A = V / w, gdzie V to strumień objętości (np. m3/s), a w to prędkość (m/s). Po podzieleniu otrzymujesz A w m2. To podstawowy krok przy wstępnym doborze wymiarów kanału.
Bo dzielenie przez (m/s) jest równoważne mnożeniu przez (s/m). Wtedy: (m3/s) · (s/m) = m2. Taka kontrola jednostek pomaga szybko wykryć błąd w działaniach, nawet jeśli rachunek liczbowy wygląda poprawnie.
To zależność między strumieniem objętości powietrza (V), prędkością przepływu (w) i polem przekroju kanału (A). Mówi, że większy strumień uzyskasz albo przez większą prędkość, albo przez większy przekrój kanału.
Najczęściej: pomylenie działania (mnożenie zamiast dzielenia), błąd w dzieleniu liczb dziesiętnych (np. 2,8/4), a także brak kontroli jednostek. Pomaga zapisanie przekształconego wzoru i szybkie sprawdzenie, czy wynik ma sens (tu: m2).
W praktyce warto to zrobić zawsze. Najpierw zapisz postać z niewiadomą po lewej stronie (np. A = V/w), dopiero potem podstaw liczby. Zmniejsza to ryzyko pomyłki i pozwala łatwo skontrolować jednostki oraz kolejność działań.
Stosuje się je na etapie projektu i doboru kanałów, przy modernizacji instalacji oraz podczas weryfikacji dokumentacji. To obliczenie pomaga dobrać wymiary kanału tak, aby uzyskać wymagany strumień przy założonej prędkości, co wpływa m.in. na hałas i opory.
Sprawdź jednostkę (m2), a potem porównaj rząd wielkości: przy V = 2,8 m3/s i w = 4 m/s pole musi być mniejsze niż 2,8 i zwykle ułamkiem 1. Dodatkowo można policzyć "w drugą stronę": V = w · A.
Strumień objętości (m3/s) mówi, ile powietrza przepływa w czasie, a prędkość (m/s) – jak szybko porusza się powietrze w kanale. To różne wielkości fizyczne. Ich pomylenie prowadzi do złego doboru kanału i błędnych jednostek w obliczeniach.
Opanuj przekształcanie podstawowych wzorów (V = w · A), kontrolę jednostek SI oraz szybkie dzielenie/mnożenie liczb dziesiętnych. Ćwicz na krótkich zadaniach rachunkowych i zawsze rób sprawdzenie wsteczne, aby potwierdzić poprawność wyniku.
Znak "·" oznacza mnożenie. Gdy szukasz jednej z wielkości, zwykle musisz przekształcić równanie, np. z V = w · A do A = V / w. Warto też zapisać liczby z przecinkiem dziesiętnym konsekwentnie i nie gubić kolejności działań.
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 57% zdających egzamin. średnie

W praktyce zawodowej kluczowe jest to, że korzystamy z zależności V = w · A, więc A = V/w.Podstawiamy: A = 2,8 / 4 = 0,7.

Źródła:

  • Wikipedia (EN), "Volumetric flow rate" – zależność Q = v · A, https://en.wikipedia.org/wiki/Volumetric_flow_rate (dostęp: 2026-03-01)
  • Wikipedia (PL), "Strumień objętości" – definicje i jednostki, https://pl.wikipedia.org/wiki/Strumie%C5%84_obj%C4%99to%C5%9Bci (dostęp: 2026-03-01)
  • The Engineering ToolBox, "Air Flow – Duct Area" (zależność przepływu, prędkości i pola), https://www.engineeringtoolbox.com/air-flow-duct-area-d_949.html (dostęp: 2026-03-01)

Materiały:

  • Podręczniki i skrypty z podstaw wentylacji i klimatyzacji (rozdziały o strumieniu objętości i prędkości w kanałach)
  • Materiały dydaktyczne z mechaniki płynów: równanie ciągłości Q = v · A
  • Zbiory zadań z obliczeń instalacji wentylacyjnych (ćwiczenia z przekształceń i jednostek SI)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego