KWALIFIKACJA CHM5 - STYCZEŃ 2021 (test 2)

PYTANIE NR 13.
Odczyn pH roztworu wynosi 3. Oznacza to, że badany roztwór jest
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
pH jest miarą kwasowości roztworu: wartości mniejsze niż 7 oznaczają odczyn kwaśny, równe 7 – obojętny, a większe niż 7 – zasadowy.
Skoro pH = 3, roztwór ma wyraźnie kwaśny odczyn. Odpowiedzi "obojętny" i "alkaliczny" dotyczą innych zakresów pH, a "nasycony" opisuje stężenie, nie odczyn.

Pełne wyjaśnienie:

Wartość pH informuje o odczynie roztworu (kwaśnym, obojętnym lub zasadowym). W typowej interpretacji dla roztworów wodnych:

  • pH < 7 oznacza odczyn kwaśny,
  • pH = 7 oznacza odczyn obojętny,
  • pH > 7 oznacza odczyn zasadowy (alkaliczny).

Dla pH = 3 wynik jest znacznie poniżej 7, więc roztwór ma odczyn kwaśny. W praktyce ochrony środowiska taka wartość może sygnalizować zakwaszenie próbki wody, odcieków lub ścieków i bywa przesłanką do dalszej diagnostyki źródła zanieczyszczeń lub potrzeby neutralizacji.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są błędne?

  • "obojętny" – odczyn obojętny odpowiada pH bliskiemu 7. pH = 3 nie spełnia tego warunku.
  • "alkaliczny" – to określenie odczynu zasadowego, czyli pH powyżej 7. Wartość 3 jest po przeciwnej stronie skali.
  • "nasycony" – termin "nasycony" dotyczy stężenia roztworu (np. osiągnięcia maksymalnej rozpuszczalności substancji w danych warunkach), a nie klasyfikacji odczynu. Roztwór może być nasycony i jednocześnie kwaśny, obojętny lub zasadowy, więc ta odpowiedź nie pasuje do pytania o pH.

Wskazówka egzaminacyjna: zapamiętaj punkt odniesienia 7 jako granicę między kwaśnym i zasadowym; dopiero potem oceniaj, czy wynik jest "po lewej" (kwaśny) czy "po prawej" (zasadowy) stronie skali.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
pH to wielkość używana do opisu odczynu roztworu, czyli tego, czy jest kwaśny, obojętny czy zasadowy. W praktyce szkolnej i laboratoryjnej niższe pH oznacza większą kwasowość, a wyższe pH oznacza bardziej zasadowy charakter próbki.
Najczęściej przyjmuje się prostą regułę: pH < 7 to odczyn kwaśny, pH = 7 to odczyn obojętny, a pH > 7 to odczyn zasadowy (alkaliczny). Ta klasyfikacja jest podstawą do szybkiej interpretacji wyników pomiaru.
Ponieważ wartość 3 jest wyraźnie mniejsza od 7, czyli znajduje się w zakresie przypisanym roztworom kwaśnym. Na egzaminie wystarczy porównać wynik z liczbą 7: mniejsze → kwaśny, równe → obojętny, większe → zasadowy.
W typowych zadaniach egzaminacyjnych tak – pH = 7 traktuje się jako odczyn obojętny. W praktyce laboratoryjnej interpretacja może zależeć od warunków pomiaru i rodzaju układu, ale na poziomie testu kluczowa jest reguła odniesienia do 7.
"Alkaliczny" to inaczej zasadowy. W kontekście pH oznacza roztwór o pH większym od 7. W zadaniach wielokrotnego wyboru ta odpowiedź jest poprawna wtedy, gdy podana wartość pH leży po stronie zasadowej skali.
"Nasycony" opisuje, czy roztwór zawiera maksymalną ilość rozpuszczonej substancji w danych warunkach (stężenie/rozpuszczalność). pH natomiast opisuje odczyn. To są różne własności: roztwór może być nasycony i jednocześnie mieć pH kwaśne, obojętne albo zasadowe.
Pomiar pH jest podstawowym parametrem kontroli jakości próbek środowiskowych. Pomaga wykryć zakwaszenie lub alkalizację wód, ocenić skuteczność neutralizacji ścieków oraz wstępnie zidentyfikować ryzyko dla organizmów wodnych i instalacji (np. korozja przy niskim pH).
Najczęstsze pomyłki to: mylenie "obojętnego" z "łagodnym" (np. uznanie pH 6 za obojętne), odwrócenie zakresów (pH<7 jako zasadowe) oraz wybieranie odpowiedzi "nasycony", bo brzmi naukowo, mimo że dotyczy rozpuszczalności, a nie odczynu.
Gdy pH jest wyraźnie kwaśne (poniżej 7) lub wyraźnie zasadowe (powyżej 7) i próbka ma trafić do procesu wymagającego pH bliższego obojętnemu. Na egzaminie ważne jest rozumienie zasady: neutralizacja dąży do przesunięcia pH w stronę wartości obojętnej.
Opanuj trzy punkty: pH<7 kwaśny, pH=7 obojętny, pH>7 zasadowy. Ćwicz krótkie zadania z interpretacją liczb (np. pH 2, 5, 7, 9, 12) oraz powiąż pH z praktyką: wody, ścieki, neutralizacja, pomiar pH-metrem.
info

Około 71% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. średnio łatwe

Według specjalistów z branży: "pH jest miarą kwasowości roztworu: wartości mniejsze niż 7 oznaczają odczyn kwaśny, równe 7 – obojętny, a większe niż 7 – zasadowy.Skoro pH = 3, roztwór ma wyraźnie kwaśny odczyn."

Źródła:

  • IUPAC Gold Book: "pH" entry (definicja i znaczenie pH), https://goldbook.iupac.org/terms/view/P04524 (dostęp: 2026-02-27)
  • ChemLibreTexts: "pH" / "The pH Scale" (opis skali pH i interpretacji pH<7, pH=7, pH>7), https://chem.libretexts.org/ (dział pH; dostęp: 2026-02-27)
  • OpenStax Chemistry 2e: rozdział o kwasach i zasadach (pH i jego interpretacja), https://openstax.org/details/books/chemistry-2e (dostęp: 2026-02-27)

Materiały:

  • Podręcznik chemii ogólnej (działy: roztwory, kwasy i zasady, pH)
  • Materiały dydaktyczne z chemii analitycznej: pomiar pH, wskaźniki, pH-metry
  • Skrypty/ćwiczenia laboratoryjne dotyczące oznaczania pH w próbkach środowiskowych

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego