KWALIFIKACJA GIW9 - CZERWIEC 2014

PYTANIE NR 5.
Odstęp między krawędziami środka transportowego, a obudową wyrobiska, ociosem lub odrzwiami powinien wynosić co najmniej
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Minimalny odstęp 0,25 m zapewnia bezpieczny prześwit między środkiem transportu a obudową wyrobiska, aby pracownik mógł przejść i aby ruch pojazdu nie ocierał o ociosy lub odrzwia. Mniejsze wartości zmniejszają prześwit, a większe nie wynikają z wymaganego minimum.

Pełne wyjaśnienie:

W wyrobiskach podziemnych środek transportowy porusza się w ograniczonej przestrzeni, często w sąsiedztwie obudowy, ociosów lub odrzwi. Dlatego kluczowe jest zachowanie minimalnego prześwitu między krawędziami środka transportu a elementami wyrobiska.

Odpowiedź "0,25 m" jest poprawna, ponieważ wskazuje wartość minimalną wymaganą jako bezpieczny odstęp. Taki prześwit ogranicza ryzyko kontaktu pojazdu z obudową oraz ryzyko urazów podczas przebywania ludzi w pobliżu trasy transportowej (otarcia, uderzenia, przygniecenia). W praktyce prześwit działa jak "bufor" na niewielkie odchyłki toru jazdy, nierówności wyrobiska i drgania.

Dlaczego pozostałe wartości są niepoprawne?

  • "0,20 m" — to prześwit mniejszy od wymaganego minimum. W realnych warunkach ruchu (drgania, wychylenia, nierówności) taki zapas może być niewystarczający i zwiększa prawdopodobieństwo ocierania lub zahaczeń.
  • "0,50 m" — wartość większa od minimum. Może być spotykana jako rozwiązanie projektowe lub organizacyjne w niektórych sytuacjach, ale nie odpowiada pytaniu o najmniejszy dopuszczalny odstęp.
  • "0,70 m" — analogicznie, jest jeszcze bardziej zawyżona względem wartości minimalnej; sama w sobie może poprawiać komfort i bezpieczeństwo, lecz nie jest odpowiedzią na pytanie o minimum.

Wskazówka egzaminacyjna: zwracaj uwagę na zwrot "co najmniej" — oznacza on wartość graniczną (minimalną). Jeśli w odpowiedziach pojawiają się liczby większe, nie są one automatycznie poprawne, o ile pytanie nie dotyczy zalecanego zapasu lub wartości projektowej.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
To wolna przestrzeń (odstęp) między krawędzią poruszającego się środka transportu a obudową, ociosem lub odrzwiami. Ma znaczenie dla bezpieczeństwa: ogranicza ryzyko ocierania, zahaczeń i urazów pracowników przebywających w pobliżu trasy transportowej.
W kopalni wyrobiska są wąskie, a pojazdy drgają i mogą nieznacznie "pracować" na nierównościach. Minimalny odstęp tworzy bufor bezpieczeństwa, zmniejsza ryzyko kontaktu z obudową i redukuje zagrożenie przygniecenia lub otarć podczas mijania.
"Co najmniej" oznacza wartość minimalną (graniczną), której nie wolno zaniżać. Na egzaminie to sygnał, że szukasz najniższej dopuszczalnej liczby z podanych odpowiedzi, a nie wartości "najbezpieczniejszej" lub "największej".
Obudowa to konstrukcja wzmacniająca wyrobisko, ociosy to boczne powierzchnie wyrobiska, a odrzwia są częścią obudowy (np. ramy) przy przejściu. Wszystkie te elementy mogą stanowić przeszkodę blisko toru ruchu, więc liczy się odstęp od nich.
Tak. Minimalny prześwit to dolna granica, a w praktyce warunki (rodzaj transportu, prędkość, mijanki, ruch pieszy, stan spągu) mogą wymagać większego zapasu. Zależy to od rozwiązań organizacyjnych i oceny ryzyka w danym rejonie kopalni.
Rośnie ryzyko ocierania pojazdu o obudowę, zahaczania o elementy wyrobiska, uszkodzeń ładunku oraz urazów ludzi (otarcia, uderzenia, przygniecenia). Zbyt mały prześwit utrudnia też ewakuację i bezpieczne przejście wzdłuż trasy transportowej.
W praktyce kontroluje się go przez oględziny trasy, pomiary w newralgicznych miejscach (zwężenia, łuki, rejon odrzwi), a także przez obserwację, czy środek transportu nie ociera i czy jest zachowana bezpieczna przestrzeń dla ruchu pieszego. Stosuje się też oznakowanie i stałe kontrole.
Tak. Inne gabaryty i sposób ruchu mają kolejki podwieszane, lokomotywy, wozy lub urządzenia torowe. Różni się także skrajnia na łukach i przy nierównościach spągu. Dlatego w praktyce trzeba uwzględniać typ transportu oraz miejscowe warunki geologiczno-techniczne.
Najczęstsze to: ignorowanie zwrotu "co najmniej", wybieranie "największej" liczby z przekonania, że jest bezpieczniejsza, oraz mylenie wartości minimalnych z zaleceniami projektowymi. Pomaga strategia: najpierw ustal, czy pytanie dotyczy minimum, maksimum czy zalecenia.
Najlepiej robić zestawienia liczb z krótkim opisem, czego dotyczą (np. prześwit przy transporcie, odstępy przy urządzeniach). Ucz się zawsze z kontekstem BHP i przykładem sytuacji. Skuteczne są fiszki i powtórki interwałowe, bo to typowa wiedza pamięciowa.
info

Około 63% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. średnie

Według specjalistów z branży: "Minimalny odstęp 0,25 m zapewnia bezpieczny prześwit między środkiem transportu a obudową wyrobiska, aby pracownik mógł przejść i aby ruch pojazdu nie ocierał o ociosy lub odrzwia."

Materiały:

  • Materiały szkoleniowe BHP dla pracowników dołowych dotyczące transportu podziemnego
  • Instrukcje ruchu i transportu obowiązujące w zakładach górniczych (wewnętrzne)
  • Podręczniki/kompendia z zakresu eksploatacji podziemnej i organizacji transportu

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego