Aby obliczyć, o ile procent przekroczono dopuszczalne stężenie PM10, trzeba porównać wartość zmierzoną z wartością dopuszczalną (normą) i odnieść różnicę do normy. W zadaniu kluczowe jest, że pytanie dotyczy sezonu grzewczego, więc bierzemy dane z odpowiedniej kolumny tabeli.
Krok 1: odczyt danych
- Wartość dopuszczalna dla pyłu PM10: 40 µg/m³.
- Wynik pomiaru w sezonie grzewczym: 56 µg/m³.
Krok 2: obliczenie różnicy (ile "ponad normę")
56 − 40 = 16 µg/m³.
Krok 3: przeliczenie na procent przekroczenia
Procent przekroczenia liczymy względem normy (to ona jest punktem odniesienia):
(16 / 40) × 100% = 0,4 × 100% = 40%.
Dlatego poprawna jest odpowiedź "40%".
Dlaczego pozostałe odpowiedzi są błędne?
- "10%", "20%", "30%" wynikają zwykle z pomyłek rachunkowych (np. błędnego dzielenia) albo z nieuważnego odczytu danych.
- Częsty błąd to pomylenie "procentu przekroczenia" z "procentem normy". Wartość 56 µg/m³ to 140% normy, ale przekroczenie wynosi 40%, bo liczymy tylko część ponad 100%.
- Inny błąd to dzielenie przez 56 zamiast przez 40; wtedy otrzymuje się inną wartość, ale nie odpowiada ona definicji przekroczenia względem wartości dopuszczalnej.
Wskazówka egzaminacyjna: gdy w pytaniu jest "o ile procent przekroczono", zawsze odejmij normę od wyniku i podziel przez normę, dopiero potem pomnóż przez 100%.
