KWALIFIKACJA SPC2 - TEST WIEDZY NR 5

PYTANIE NR 22.
Otrzymałeś nową dokumentację techniczną dotyczącą produkcji soku pomarańczowego. W tabeli poniżej przedstawiono parametry procesu:
ParametrWartość
Temperatura pasteryzacji85°C
Czas pasteryzacji15 minut
Stężenie soku50%
Twoje obecne ustawienia to: temperatura pasteryzacji - 80°C, czas pasteryzacji - 20 minut, stężenie soku - 50%. Co powinieneś zrobić?
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Poprawna decyzja wynika z porównania bieżących nastaw z wartościami w dokumentacji: docelowo ma być 85°C i 15 minut, a obecnie jest 80°C i 20 minut. Stężenie 50% już spełnia wymaganie, więc nie trzeba go zmieniać.

Pełne wyjaśnienie:

W zadaniu kluczowe jest odczytanie parametrów docelowych z tabeli dokumentacji technicznej i zestawienie ich z aktualnymi ustawieniami operatora. Dokumentacja podaje: temperatura pasteryzacji 85°C, czas pasteryzacji 15 minut oraz stężenie soku 50%. Twoje ustawienia to odpowiednio 80°C, 20 minut i 50%.

Aby proces był zgodny z dokumentacją, należy zmienić te parametry, które się różnią. Różnią się dwa elementy: temperatura (80°C zamiast 85°C) oraz czas (20 minut zamiast 15 minut). Stężenie jest zgodne (50%), więc pozostaje bez zmian.

Dlaczego poprawna odpowiedź jest poprawna?
Bo jednocześnie koryguje oba niezgodne parametry: ustawia temperaturę na 85°C i czas na 15 minut, czyli dokładnie tak, jak wymaga dokumentacja procesu.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są niepoprawne?

  • "Zmienić czas pasteryzacji na 15 minut." – to korekta tylko jednego parametru. Temperatura nadal byłaby niezgodna z dokumentacją, więc ustawienia wciąż nie spełniałyby wymagań.
  • "Zmienić stężenie soku na 55%." – stężenie w dokumentacji wynosi 50% i obecnie też jest 50%, więc taka zmiana wprowadzałaby niezgodność tam, gdzie jej nie było, a dodatkowo nie rozwiązuje problemu temperatury i czasu.
  • "Nic nie zmieniać, ponieważ obecne ustawienia są prawidłowe." – to błąd, bo dwa parametry (temperatura i czas) nie odpowiadają wartościom z tabeli.

W praktyce operator powinien traktować dokumentację procesu jako punkt odniesienia do nastaw maszyn. Przy zmianie dokumentacji warto stosować prostą checklistę: porównać wszystkie parametry (temperatura, czas, stężenie) i korygować wyłącznie te, które odbiegają od specyfikacji.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Pasteryzacja to kontrolowane ogrzewanie produktu w celu ograniczenia drobnoustrojów i wydłużenia trwałości. W produkcji soku operator realizuje ją przez ustawienie właściwej temperatury i czasu zgodnie z dokumentacją procesu, aby utrzymać bezpieczeństwo i powtarzalną jakość.
Najpierw odczytaj wartości docelowe (np. temperatura, czas, stężenie) z tabeli w dokumentacji, a potem zestaw je z aktualnymi nastawami na panelu. Zmieniasz tylko te parametry, które się różnią, i robisz to w tej samej jednostce (°C, min, %).
Bo dokumentacja określa komplet parametrów procesu. Jeśli zmienisz tylko jeden (np. czas), nadal pozostanie niezgodność w drugim (temperatura). W praktyce oznacza to brak pełnej zgodności z recepturą/specyfikacją i ryzyko odchylenia jakościowego produktu.
Stężenie (wyrażone w %) opisuje udział składników rozpuszczonych lub stopień koncentracji według przyjętej w zakładzie metody. W zadaniu ważne jest to, że wartość docelowa wynosi 50% i takie samo jest ustawienie bieżące, więc parametru nie trzeba korygować.
Nie. Zgodność jednego parametru (np. stężenia) nie oznacza zgodności całego procesu. Operator powinien sprawdzić wszystkie wartości wymagane w dokumentacji i potwierdzić, że każda z nich odpowiada nastawom, bo dopiero wtedy proces jest w pełni zgodny.
Typowe błędy to: pominięcie jednego wiersza tabeli, mylenie wartości docelowych z aktualnymi, nieuwaga przy jednostkach (minuty vs sekundy) oraz poprawianie "na oko" tylko jednego parametru. Pomaga czytanie tabeli w stałej kolejności i podwójna kontrola.
Nastawy zmienia się m.in. po aktualizacji receptury, wprowadzeniu nowej partii surowca o innych wymaganiach, zmianie wyrobu, aktualizacji dokumentacji technologicznej lub po korektach ustalonych przez kontrolę jakości. Zmiany powinny być udokumentowane zgodnie z procedurą.
Najczęściej kluczowe są: temperatura, czas przetrzymania oraz warunki przepływu/obciążenia instalacji (zależnie od technologii). W zadaniach egzaminacyjnych zwykle sprawdza się umiejętność odczytu i zgodnego ustawienia temperatury i czasu, bo są podstawą kontroli procesu.
Bo dokumentacja wskazuje stężenie 50% i takie stężenie jest już ustawione. Zmiana na 55% wprowadziłaby odchylenie od specyfikacji, a jednocześnie nie usuwałaby niezgodności temperatury i czasu. To przykład korekty parametru, który nie wymagał poprawy.
Stosuj schemat: (1) odczytaj wartości docelowe z tabeli, (2) porównaj z aktualnymi, (3) wskaż dokładnie, co zmienić i na jakie wartości, (4) nie zmieniaj parametrów, które już są zgodne. To zmniejsza ryzyko wyboru odpowiedzi częściowej.
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 73% zdających egzamin. średnio łatwe

Specjaliści zwracają uwagę: "Poprawna decyzja wynika z porównania bieżących nastaw z wartościami w dokumentacji: docelowo ma być 85°C i 15 minut, a obecnie jest 80°C i 20 minut."

Materiały:

  • Materiały dydaktyczne z technologii żywności dotyczące utrwalania (pasteryzacji)
  • Instrukcje stanowiskowe/zakładowe dotyczące zmiany nastaw i potwierdzania parametrów
  • Dokumentacje techniczne maszyn (DTR) i przykładowe karty parametrów procesu

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego