KWALIFIKACJA BUD19 - CZERWIEC 2017

PYTANIE NR 39.
Podaj wynik kontrolny pomierzonej przekątnej pomiędzy punktami 1 i 3 fundamentu budynku o danych współrzędnych.
Ilustracja przedstawia tabelę z danymi współrzędnych punktów oraz wzór matematyczny do obliczenia odległości między dwoma
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Wynik kontrolny przekątnej między punktami 1 i 3 wyznacza się z ich współrzędnych jako odległość euklidesową:
d = √((X3−X1)2 + (Y3−Y1)2).
Po poprawnym odczycie danych i podstawieniu otrzymuje się wartość 5 m, co odpowiada poprawnej odpowiedzi.

Pełne wyjaśnienie:

"Wynik kontrolny" przekątnej fundamentu to obliczona długość odcinka łączącego dwa wskazane punkty (tu: 1 i 3) na podstawie ich współrzędnych. W praktyce geodezyjnej jest to częsta kontrola poprawności tyczenia i geometrii obiektu (np. sprawdzenie, czy układ punktów nie został zniekształcony).

Aby policzyć przekątną między punktami o współrzędnych (X1, Y1) oraz (X3, Y3), stosuje się wzór na odległość w układzie prostokątnym:

d = √((X3−X1)2 + (Y3−Y1)2)

Kroki postępowania:

  • Odczytaj współrzędne punktów 1 i 3 z treści/rysunku.
  • Oblicz różnice współrzędnych: ΔX = X3−X1 oraz ΔY = Y3−Y1.
  • Podnieś różnice do kwadratu i zsumuj: ΔX2 + ΔY2.
  • Wyciągnij pierwiastek kwadratowy z sumy, otrzymując długość przekątnej w metrach.

Odpowiedź "5 m" jest poprawna, ponieważ odpowiada wynikowi obliczeń wykonanych tą metodą dla podanych współrzędnych.

Pozostałe odpowiedzi są błędne typowo z następujących powodów:

  • "4 m" lub "2 m" zwykle pojawiają się, gdy ktoś omyłkowo bierze tylko jedną składową (samą wartość |ΔX| albo |ΔY|) albo myli punkty.
  • "8 m" bywa skutkiem błędnego dodania modułów różnic (|ΔX|+|ΔY|) zamiast zastosowania pierwiastka z sumy kwadratów, albo błędu w odczycie współrzędnych.

Wskazówka egzaminacyjna: po obliczeniu zawsze oceń sensowność wyniku względem geometrii (przekątna w prostokącie jest dłuższa od boku) oraz upewnij się, że pracujesz w tych samych jednostkach dla obu osi.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Stosuje się odległość euklidesową: d = √((ΔX)² + (ΔY)²), gdzie ΔX = X2−X1 i ΔY = Y2−Y1. Najpierw liczysz różnice, potem sumę kwadratów i na końcu pierwiastek. Wynik ma te same jednostki co współrzędne (zwykle metry).
To wartość obliczona (lub porównawcza) służąca do sprawdzenia poprawności geometrii i tyczenia. Przekątna jest używana jako kontrola, czy punkty narożne fundamentu tworzą właściwy kształt (np. prostokąt) i czy nie ma przesunięć po wyznaczeniu punktów w terenie.
W układzie współrzędnych prostokątnych różnice ΔX i ΔY tworzą przyprostokątne trójkąta prostokątnego, a szukana odległość jest przeciwprostokątną. Dlatego długość odcinka liczy się jako pierwiastek z sumy kwadratów tych różnic, a nie jako zwykłe dodawanie.
Najczęstsze to: pomylenie punktów (1 z 3), pominięcie jednej osi (liczenie tylko |ΔX|), dodanie |ΔX|+|ΔY| zamiast √((ΔX)²+(ΔY)²), błędny odczyt współrzędnych z rysunku oraz brak kontroli jednostek. Pomaga zapis kroków i szybka ocena sensowności wyniku.
Zależy od danych. Jeśli podane są tylko współrzędne płaskie (X, Y), liczysz odległość w 2D. Gdy pojawia się także wysokość (np. H lub Z), można liczyć odległość przestrzenną. Na egzaminie kluczowe jest, jakie składowe współrzędnych podano w treści/na rysunku.
Stosuje się ją po wytyczeniu naroży fundamentu lub osi budynku, aby szybko zweryfikować, czy figura jest prawidłowa i czy zachowana jest prostokątność. To praktyczna kontrola terenowa: nawet przy poprawnych długościach boków błąd kąta może "wyjść" na przekątnej.
Porównaj go z długościami boków: przekątna w prostokącie jest zawsze dłuższa od każdego boku. Jeśli wynik wyszedł mniejszy niż dłuższy bok, to sygnał błędu w rachunkach lub odczycie danych. Dodatkowo sprawdź, czy nie pomyliłeś metrów z inną skalą z rysunku.
Najpierw ustal, czy rysunek podaje je w tabeli (X, Y przy numerze punktu) czy w opisie. Zwróć uwagę na kolejność (X/Y), znaki oraz liczbę miejsc po przecinku. Potem przepisz dane do obliczeń, najlepiej w dwóch wierszach dla punktu 1 i punktu 3, aby uniknąć pomyłek.
Jeśli zadanie lub klucz wymaga wyniku w metrach bez części dziesiętnych, zwykle podaje się pełne metry. Gdy są wartości dziesiętne, typowo zaokrągla się do wskazanej dokładności (np. 0,01 m). Najważniejsze: zaokrąglaj na końcu, a w obliczeniach pośrednich zachowuj większą dokładność.
Przećwicz serię zadań: liczenie odległości z (X,Y), kontrolę przekątnej prostokąta oraz interpretację ΔX i ΔY. Ustal schemat: odczyt danych → różnice → kwadraty → suma → pierwiastek → kontrola sensowności. Na egzaminie to oszczędza czas i ogranicza błędy nieuwagi.
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 44% zdających egzamin. trudne

Źródła:

  • https://pl.wikipedia.org/wiki/Odleg%C5%82o%C5%9B%C4%87_euklidesowa - dostęp 2026-02-27
  • https://pl.wikipedia.org/wiki/Odleg%C5%82o%C5%9B%C4%87_mi%C4%99dzy_dwiema_punktami - dostęp 2026-02-27
  • https://pl.wikipedia.org/wiki/Twierdzenie_Pitagorasa - dostęp 2026-02-27

Materiały:

  • Materiały dydaktyczne z geometrii analitycznej: wzór na odległość między punktami w układzie współrzędnych
  • Ćwiczenia rachunkowe z obliczania długości odcinków z ΔX i ΔY (geodezja inżynieryjna)
  • Zadania egzaminacyjne z kontroli tyczenia (przekątne, długości boków, kontrola kątów)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego