W indywidualnym planie wsparcia kluczowe jest rozpoznanie barier, które utrudniają osobie niepełnosprawnej funkcjonowanie i podejmowanie decyzji. Trudności w komunikacji wpływają na wszystko: zgłaszanie potrzeb, wyrażanie zgody, wybór celów, informowanie o bólu czy dyskomforcie. Dlatego właściwą reakcją asystenta jest zaproponowanie rozwiązań wspomagających komunikację (np. narzędzi i strategii AAC), a następnie pomoc w ich wdrożeniu i codziennym stosowaniu.
Dlaczego to jest poprawne?
Takie działanie wzmacnia autonomię i bezpieczeństwo osoby oraz urealnia plan wsparcia: plan jest skuteczny tylko wtedy, gdy osoba może realnie w nim uczestniczyć i przekazywać informacje zwrotne. Technologia wspomagająca (np. proste aplikacje, komunikatory, tablice z symbolami) bywa jednym z elementów, ale równie ważne są strategie: zadawanie pytań zamkniętych, tempo rozmowy, potwierdzanie zrozumienia.
Dlaczego pozostałe odpowiedzi są nieprawidłowe?
- "Zignoruj problem…" – to błąd zawodowy: bariera komunikacyjna jest częścią potrzeb osoby i powinna być uwzględniona w planie. Ignorowanie prowadzi do błędnych decyzji i obniża jakość wsparcia.
- "Powiedz rodzinie, że powinni zatrudnić innego asystenta." – przerzuca odpowiedzialność bez próby dobrania adekwatnego wsparcia. W praktyce pierwszym krokiem jest zaproponowanie rozwiązań i ewentualna współpraca ze specjalistami, a nie rezygnacja.
- "Zasugeruj, aby osoba… przestała próbować komunikować się." – utrwala wykluczenie, zwiększa zależność od otoczenia i może nasilać frustrację oraz zachowania trudne. Plan wsparcia powinien usuwać bariery, nie wzmacniać ich.
Wskazówka egzaminacyjna: w pytaniach o plan wsparcia szukaj odpowiedzi, które: (1) zwiększają udział osoby, (2) są etyczne i wspierające, (3) proponują konkretne, realistyczne udogodnienia zamiast wycofania lub obwiniania innych.