Omamy (halucynacje) to spostrzeżenia powstające bez realnego bodźca zewnętrznego, przeżywane przez osobę jako prawdziwe. W praktyce opiekuńczej ważne jest rozpoznanie ich rodzaju, bo wpływa to na ocenę bezpieczeństwa i sposób komunikacji z podopiecznym.
W opisywanej sytuacji kluczowe jest sformułowanie: "widzi mężczyznę, który stoi obok okna". To jednoznacznie wskazuje na modalność wzrokową, czyli doznania dotyczące obrazu/widzenia. Z tego powodu poprawna jest odpowiedź: "wzrokowe".
Dlaczego pozostałe odpowiedzi są niepoprawne?
- "węchowe" dotyczyłyby odczuwania zapachów, których w rzeczywistości nie ma (np. dymu, gazu, "spalenizny") – w treści zadania nie ma elementów odnoszących się do węchu.
- "słuchowe" dotyczyłyby słyszenia głosów, dźwięków lub rozmów bez źródła – tu nie ma opisu słyszenia, tylko widzenia postaci.
- "dźwiękowe" w praktyce oznacza to samo pole znaczeniowe co "słuchowe", ale nadal nie pasuje do opisu o widzeniu człowieka. To częsty "haczyk": podobne brzmienie odpowiedzi nie zastępuje dopasowania do objawu.
Wskazówka egzaminacyjna: w pytaniach o omamy zawsze szukaj w treści czasowników i opisów odnoszących się do zmysłów: "widzi" (wzrok), "słyszy" (słuch), "czuje zapach" (węch), "czuje dotyk" (czucie), "czuje smak" (smak). To najszybszy sposób na poprawną klasyfikację.
W praktyce opiekunki środowiskowej rozpoznanie omamów to sygnał do spokojnej obserwacji, oceny lęku i ryzyka zachowań niebezpiecznych (np. podejście do okna), a także do przekazania informacji osobom odpowiedzialnym za leczenie lub rodzinie – zgodnie z ustalonymi procedurami.