KWALIFIKACJA CHM3 - WRZESIEŃ 2014

PYTANIE NR 6.
Przedstawiony sprzęt szklany to
Ilustracja przedstawia prostą biuretę, która jest sprzętem szklanym używanym w laboratoriach chemicznych do precyzyjnego
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Biureta prosta to szklany przyrząd z podziałką, zakończony kranikiem i wylotem, służący do precyzyjnego dozowania roztworu w miareczkowaniu. Pipeta automatyczna nie jest szkłem miarowym z kranikiem, a "biureta automatyczna" ma dodatkowy mechanizm dozujący. Pipeta wielomiarowa służy głównie do odmierzania porcji cieczy, nie do titracji.

Pełne wyjaśnienie:

Poprawna odpowiedź to "biureta prosta", ponieważ biureta jest klasycznym szkłem miarowym używanym w analizie miareczkowej do kontrolowanego, stopniowego dozowania roztworu (titranta). Jej cechą rozpoznawczą jest podziałka objętościowa na długim cylindrycznym korpusie oraz kranik (zwykle szklany lub teflonowy) umożliwiający dokładne regulowanie wypływu cieczy przez wąski wylot.

Odpowiedź "pipeta automatyczna" jest nieprawidłowa, bo pipety automatyczne (tłokowe) to najczęściej przyrządy z tworzywa, z mechanizmem nastawy objętości i wymienną końcówką. Nie mają konstrukcji typowej dla szkła miarowego z kranikiem, a ich zastosowanie to pobieranie i dozowanie małych objętości, zwykle w pracy mikroanalitycznej.

Odpowiedź "biureta automatyczna" również jest nieprawidłowa w tym kontekście: biureta automatyczna (w praktyce laboratoryjnej spotykana jako zestaw z rezerwuarem lub systemem napełniania/zerowania) ma elementy ułatwiające napełnianie i utrzymanie poziomu cieczy. "Prosta" biureta to podstawowa wersja bez dodatkowych układów automatyzujących.

Odpowiedź "pipeta wielomiarowa" jest błędna, ponieważ pipety wielomiarowe służą do odmierzania określonych porcji cieczy na podstawie skali, ale nie są typowym narzędziem do miareczkowania. W titracji kluczowa jest możliwość płynnej, bardzo drobnej regulacji wypływu, co zapewnia kranik biurety.

Wskazówka egzaminacyjna: jeśli widzisz długi szklany przyrząd z podziałką i elementem zamykającym/otwierającym przepływ przy końcu (kranik), najpierw rozważ biuretę. Pipety rozpoznaje się częściej po sposobie zasysania (gruszka, pipetor, tłok) i braku kranika przy wylocie.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Biureta to szklany przyrząd z podziałką i kranikiem, służący do precyzyjnego dozowania roztworu, najczęściej w miareczkowaniu. Umożliwia powolne dodawanie titranta i odczyt zużytej objętości z dokładnością wynikającą z podziałki.
Szukaj długiej rurki z wyraźną skalą objętości oraz kranika przy dolnym końcu, zakończonego wąskim wylotem. Wersja "prosta" zwykle nie ma dodatkowego rezerwuaru ani układu automatycznego napełniania.
Kranik pozwala dokładnie regulować przepływ (kropla po kropli), co jest kluczowe przy wyznaczaniu punktu końcowego miareczkowania. Wąski wylot stabilizuje strumień i ułatwia kontrolowane dozowanie bez rozchlapywania.
Biureta służy do ciągłego, regulowanego dozowania cieczy i odczytu zużytej objętości, zwykle w titracji. Pipeta wielomiarowa służy do pobierania/odmierzania porcji cieczy według skali, ale nie ma kranika do precyzyjnego dozowania kroplowego.
Najczęściej nie. Pipety automatyczne (tłokowe) są zwykle wykonane z tworzyw i metalu oraz używają jednorazowych końcówek. W zadaniach o "sprzęcie szklanym" częściej chodzi o biurety, pipety szklane, kolby miarowe czy cylindry miarowe.
Biuretę stosuje się, gdy trzeba dozować roztwór stopniowo i kontrolować każdą dodaną porcję, np. podczas miareczkowania. Pipetę wybiera się, gdy celem jest pobranie jednej porcji o zadanej objętości (np. 10 ml próbki do kolby).
Najczęstsze pomyłki to: uznanie każdego długiego przyrządu z podziałką za pipetę, niezauważenie kranika (kluczowej cechy biurety) oraz mylenie wersji prostej z zestawem automatycznym, gdy na zdjęciu widać tylko fragment urządzenia.
Znaczenie mają: czytelna podziałka, prawidłowy odczyt menisku, szczelny kranik bez przecieków, brak pęcherzyków w końcówce oraz czystość szkła. Niewłaściwe odpowietrzenie lub krople pozostające na ściankach mogą zwiększać błąd objętościowy.
Odczyt menisku determinuje wynik objętości zużytego titranta. Typowy błąd to odczyt z niewłaściwego poziomu (paralaksa) lub z górnej części menisku zamiast z dolnej (dla większości wodnych roztworów). Egzamin często sprawdza tę umiejętność pośrednio.
Ucz się rozpoznawania sprzętu po cechach diagnostycznych (np. kranik, szlif, podziałka, kształt dna), a nie po nazwie. Pomaga atlas szkła, zdjęcia z opisami oraz ćwiczenia praktyczne: dopasuj przyrząd do zastosowania (miareczkowanie, odmierzanie, sączenie, ogrzewanie).
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 69% zdających egzamin. średnie

W praktyce zawodowej kluczowe jest to, że biureta prosta to szklany przyrząd z podziałką, zakończony kranikiem i wylotem, służący do precyzyjnego dozowania roztworu w miareczkowaniu.

Źródła:

  • IUPAC Compendium of Chemical Terminology (Gold Book): hasło "burette" (definicja przyrządu), https://goldbook.iupac.org/ - dostęp 2026-02-27
  • ISO 385:2005, Laboratory glassware — Burettes (wymagania i definicje dla biuret), ISO - norma (wydanie 2005)
  • Wikipedia (EN): "Burette" (opis budowy i zastosowania), https://en.wikipedia.org/wiki/Burette - dostęp 2026-02-27

Materiały:

  • Instrukcje laboratoryjne z analizy miareczkowej (miareczkowanie kwas-zasada, redoks, kompleksometryczne)
  • Karty pracy/atlas szkła laboratoryjnego (rozpoznawanie po budowie i zastosowaniu)
  • Materiały producentów szkła miarowego (opisy biuret i pipet, elementy budowy)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego