KWALIFIKACJA BUD15 - TEST WIEDZY NR 5

PYTANIE NR 38.
Przygotowujesz kosztorys dla budowy drogi asfaltowej. Jakiego rodzaju kosztów nie uwzględniasz bezpośrednio w programie do kosztorysowania?
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
W pozycjach kosztorysowych programy kosztorysowe ujmują zwykle koszty bezpośrednie robót: robociznę, materiały oraz pracę maszyn i sprzętu (R/M/S).
Koszty utrzymania biura projektowego są kosztami pośrednimi/ogólnymi firmy i nie są przypisywane bezpośrednio do pozycji robót.

Pełne wyjaśnienie:

W kosztorysowaniu robót budowlanych (także drogowych) typowy podział kosztów obejmuje:

  • koszty bezpośrednie – dające się przypisać konkretnym robotom i pozycjom przedmiaru,
  • koszty pośrednie (ogólne) – związane z funkcjonowaniem przedsiębiorstwa lub organizacją realizacji, które nie dotyczą wyłącznie jednej pozycji robót.

W praktyce większość programów do kosztorysowania opiera kalkulację pozycji na składnikach R/M/S, czyli: robociźnie, materiałach oraz pracy sprzętu/maszyn. Te elementy są "wprost" widoczne w pozycjach kosztorysu, ponieważ wynikają z norm zużycia, stawek i cen jednostkowych.

Koszty utrzymania biura projektowego (np. czynsz, administracja, obsługa biura) mają charakter kosztów pośrednich. Zwykle nie przypisuje się ich bezpośrednio do konkretnej pozycji robót drogowych, tylko uwzględnia w kosztorysie poprzez odpowiednie narzuty lub elementy kalkulacji ogólnej (w zależności od przyjętej metody i ustawień).

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są nieprawidłowe?

  • Koszty materiałów – to klasyczny składnik kosztów bezpośrednich, ujmowany w pozycjach na podstawie cen i ilości.
  • Koszty robocizny – również bezpośrednie; wynikają z norm i stawek robocizny.
  • Koszty maszyn i sprzętu – stanowią koszt bezpośredni realizacji robót (czas pracy sprzętu, stawki), więc program ujmuje je w kalkulacji pozycji.

Na egzaminie warto zapamiętać: pozycje kosztorysu = głównie R, M, S, a koszty biura i administracji to najczęściej koszty pośrednie, rozliczane "nad" pozycjami.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Koszty bezpośrednie to wydatki, które można przypisać konkretnym robotom i pozycjom przedmiaru. Zwykle obejmują robociznę, materiały oraz pracę sprzętu/maszyn. Są liczone wprost w pozycjach kosztorysu, na podstawie ilości, norm i cen.
Koszty pośrednie to koszty organizacji i funkcjonowania firmy lub budowy, których nie da się jednoznacznie przypisać do jednej pozycji robót. Dlatego często dolicza się je narzutami lub w podsumowaniach, zamiast wpisywać jako materiał/robociznę/sprzęt w danej pozycji.
R oznacza robociznę, M materiały, a S sprzęt (maszyny i urządzenia). W kalkulacji szczegółowej są to podstawowe składniki kosztów bezpośrednich. Program kosztorysowy zwykle buduje cenę pozycji, sumując te składniki i dopiero potem doliczając narzuty.
Utrzymanie biura projektowego dotyczy ogólnej działalności (administracja, lokal, obsługa), a nie wykonania konkretnej pozycji robót, np. warstwy asfaltu. Taki koszt nie wynika z norm zużycia na 1 m² czy 1 m³ robót, więc nie ujmuje się go bezpośrednio w pozycjach, tylko pośrednio.
W typowej kalkulacji szczegółowej materiały są kosztem bezpośrednim i pojawiają się w pozycjach kosztorysu jako ilość razy cena jednostkowa (lub jako składniki wynikające z norm). Wyjątkiem są sytuacje rozliczeniowe zależne od metody, ale na egzaminie przyjmuje się standard: materiały są w pozycjach.
Zasadniczo tak: robocizna i praca sprzętu są bezpośrednio związane z wykonaniem robót i można je przypisać do pozycji przedmiaru. Program kosztorysowy ujmuje je w kalkulacji jako R i S. Koszty pośrednie dotyczą raczej organizacji, nadzoru czy administracji, a nie samego wykonania pozycji.
Typowe błędy to: wrzucanie kosztów administracji do pozycji robót, mylenie kosztów ogólnych firmy z kosztami budowy, oraz pomijanie narzutów przy kalkulacji ceny. Warto pytać: "czy ten koszt zależy od ilości robót i da się go policzyć na jednostkę?"
Najczęściej przez narzuty ustawiane w parametrach kosztorysu (np. narzut kosztów pośrednich, zysku, kosztów zakupu). W zależności od programu mogą one być liczone od robocizny, od R+S lub od kosztów bezpośrednich. Na egzaminie ważne jest rozróżnienie: narzuty ≠ R/M/S.
Koszty administracji/biura pojawiają się zwykle pośrednio w cenie ofertowej: w narzutach, kosztach ogólnych lub w kalkulacji ogólnej wykonawcy. Nie są one typową pozycją "roboty" w przedmiarze. W praktyce mogą być analizowane osobno w rachunku kosztów przedsiębiorstwa.
Opanuj podstawowy podział kosztów (bezpośrednie vs pośrednie) i znaczenie R/M/S. Ćwicz rozpoznawanie, które koszty wynikają z wykonania pozycji (materiał, robocizna, sprzęt), a które są ogólne (biuro, administracja). Pomaga też praca na przykładowych kosztorysach i przedmiarach.
info

Statystycznie 64% uczniów zna prawidłową odpowiedź. średnie

Materiały:

  • Podręczniki i skrypty z kosztorysowania robót budowlanych (działy: kalkulacja szczegółowa, R/M/S, narzuty)
  • Instrukcje użytkownika popularnych programów kosztorysowych (opis kalkulacji szczegółowej i narzutów)
  • Materiały dydaktyczne do kwalifikacji dotyczące sporządzania kosztorysów i przedmiarów robót drogowych

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego