W pytaniu chodzi o typowe, porównawcze cechy trzech rodzajów wód, wynikające z ich położenia i obiegu w przyrodzie.
I. Bogata w tlen → woda powierzchniowa. Rzeki i jeziora są w bezpośrednim kontakcie z atmosferą, więc tlen może być uzupełniany przez wymianę gazową na powierzchni wody. Dodatkowo rośliny i glony prowadzą fotosyntezę, która zwiększa ilość tlenu rozpuszczonego. Oczywiście natlenienie zależy też od temperatury, ruchu wody i zanieczyszczeń, ale jako uogólnienie szkolne "powierzchniowa = bardziej natleniona" jest poprawne.
II. Zwykle czysta i wolna od zanieczyszczeń → woda podziemna. Wody podziemne powstają głównie z przesiąkania opadów przez warstwy gleby i skał. Taki przepływ działa jak naturalna filtracja, która usuwa wiele zanieczyszczeń mechanicznie i chemicznie. Dlatego wody podziemne są często czystsze niż powierzchniowe, choć mogą mieć domieszki naturalne (np. żelazo) lub lokalnie skażenia antropogeniczne, jeśli zanieczyszczenia przenikają do warstw wodonośnych.
III. Zawiera dużo minerałów → woda morska. Wody morskie mają wysoką mineralizację, ponieważ zawierają dużo rozpuszczonych soli (zasolenie). To jest ich cecha charakterystyczna odróżniająca je od typowych wód słodkich.
Dlaczego pozostałe dopasowania są błędne?
- Przypisanie "bogata w tlen" wodzie morskiej pomija to, że kluczową wskazówką jest kontakt z atmosferą i typowe warunki dla wód śródlądowych; w nauczaniu to wody powierzchniowe są łączone z lepszym natlenieniem.
- Przypisanie "zwykle czysta" wodzie powierzchniowej ignoruje większą ekspozycję na dopływ zanieczyszczeń (spływy, ścieki), przez co to raczej wody podziemne są uznawane za czystsze.
- Przypisanie "dużo minerałów" wodzie podziemnej nie jest najlepszą odpowiedzią, bo najbardziej jednoznacznie kojarzy się z zasoleniem i mineralizacją wód morskich.
Na egzaminie warto czytać takie opisy jako najbardziej charakterystyczne cechy, a nie wyjątki spotykane w szczególnych warunkach.
