Prawo minimum Liebiga (prawo minimum) opisuje sytuację, w której efekt biologiczny (np. wzrost rośliny lub plon) jest ograniczany przez ten jeden zasób, którego dostępność jest najmniejsza w stosunku do potrzeb organizmu. Klasyczna ilustracja to tzw. "beczka Liebiga": poziom cieczy (efekt) nie może przekroczyć wysokości najkrótszej klepki (czynnika limitującego).
W tym zadaniu należy wskazać pierwiastek, który na rysunku jest pokazany jako element ograniczający. Odpowiedź "potas" jest poprawna, ponieważ na przedstawionej ilustracji to właśnie potas odpowiada najkrótszej "klepce", a więc jest zasobem w najmniejszej względnej ilości i ogranicza wynik.
Dlaczego pozostałe odpowiedzi są błędne w tym konkretnym przykładzie?
- "magnez" i "wapń" to także ważne makroelementy, ale jeśli na rysunku ich "klepki" są wyższe niż dla potasu, to nie one wyznaczają maksimum możliwego efektu; zwiększanie ich dostępności nie podniesie wyniku, dopóki nie uzupełni się potasu.
- "azot" bywa często uznawany za najczęściej limitujący składnik w praktyce rolniczej, co kusi do wyboru "z rozpędu". Jednak w prawie Liebiga nie wybiera się "najważniejszego" składnika, tylko ten, który w danej sytuacji jest najbardziej deficytowy (najkrótsza klepka na rysunku).
Wskazówka egzaminacyjna: przy pytaniach z "beczką Liebiga" zawsze najpierw ustal, który element jest najkrótszy na schemacie, a dopiero potem dopasuj do niego nazwę składnika. To ogranicza ryzyko odpowiedzi opartej na skojarzeniach zamiast na analizie.
