KWALIFIKACJA GIW2 - CZERWIEC 2015

PYTANIE NR 33.
Rysunek przedstawia tamę
Ilustracja przedstawia schematyczny rysunek tamy regulacyjnej z podwójnymi drzwiami, co jest związane z kwalifikacją
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Poprawna jest odpowiedź "regulacyjną z podwójnymi drzwiami", ponieważ tama regulacyjna służy do sterowania (dławienia lub kierowania) przepływem powietrza w wyrobiskach, a zastosowanie dwóch drzwi jest cechą konstrukcyjną widoczną na rysunku. Pozostałe typy tam odnoszą się do izolowania, oddzielania lub ochrony w innych sytuacjach.

Pełne wyjaśnienie:

Tamy w wyrobiskach podziemnych są elementami wentylacyjnymi, które kształtują obieg powietrza i wspierają bezpieczeństwo prowadzenia robót. W zależności od przeznaczenia mogą pełnić różne funkcje: regulować rozdział strumienia, oddzielać prądy powietrza, izolować określony rejon lub stanowić element zabezpieczający.

Odpowiedź "regulacyjną z podwójnymi drzwiami" jest właściwa, gdy na rysunku rozpoznawalna jest konstrukcja typowa dla tamy używanej do regulowania przepływu (np. przez wprowadzenie oporu, kontrolę kierunku lub rozdziału powietrza). Cecha "podwójne drzwi" odnosi się do rozwiązania konstrukcyjnego (dwa skrzydła/drzwi), które ułatwia organizację ruchu i jednocześnie ogranicza niepożądane przewiewy w porównaniu z sytuacją, gdy pozostawione są jedne otwarte drzwi.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są niepoprawne w tym ujęciu?

  • "izolacyjną z podwójnymi drzwiami" – tama izolacyjna kojarzy się przede wszystkim z odcięciem (izolacją) przestrzeni, a nie z bieżącą regulacją rozdziału powietrza. Jeśli rysunek wskazuje rozwiązanie typowe dla regulacji przepływu, nazwa "izolacyjna" jest nietrafna.
  • "oddzielającą z podwójnymi drzwiami" – tama oddzielająca służy rozdzieleniu prądów lub rejonów, ale nie musi odpowiadać konstrukcji typowej dla regulacji. W pytaniu kluczowe jest rozpoznanie rodzaju tamy, a nie samo stwierdzenie, że "coś oddziela".
  • "bezpieczeństwa z pojedynczymi drzwiami" – w tej opcji nie pasuje zarówno przeznaczenie (inny typ tamy), jak i liczba drzwi. Jeżeli rysunek przedstawia układ z podwójnymi drzwiami, wskazanie "pojedynczymi" jest sprzeczne z cechą konstrukcyjną.

Wskazówka egzaminacyjna: przy pytaniach rysunkowych najpierw zidentyfikuj funkcję elementu (regulacja vs izolacja/oddzielenie), a dopiero potem dopasuj szczegóły konstrukcji (np. liczba drzwi). To ogranicza ryzyko pomyłki wynikającej z podobnych nazw.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Tama regulacyjna to przegroda stosowana w wyrobiskach, której zadaniem jest sterowanie przepływem powietrza (np. dławienie lub kierowanie strumienia), aby uzyskać wymagany rozdział powietrza w rejonie. Zwykle jest elementem organizacji wentylacji, a nie całkowitego odcięcia rejonu.
Podwójne drzwi ograniczają niekontrolowaną wymianę powietrza: można otwierać jedne drzwi, gdy drugie pozostają zamknięte, co zmniejsza "krótkie spięcia" wentylacyjne. Ułatwia to też organizację przejścia ludzi i transportu przy zachowaniu lepszej szczelności przegrody.
Najpierw szuka się cech wskazujących funkcję: tama regulacyjna jest kojarzona z kontrolą przepływu (elementy umożliwiające regulację i przejście), a izolacyjna z możliwie szczelnym odcięciem rejonu. Na rysunkach pomagają detale konstrukcji, np. typ drzwi, uszczelnienia i sposób zabudowy w wyrobisku.
Tama oddzielająca służy do rozdzielenia przestrzeni lub prądów powietrza między wyrobiskami albo rejonami. Jej rola polega na separacji, tak aby powietrze płynęło zaplanowaną drogą. W zadaniach egzaminacyjnych ważne jest odróżnienie "oddzielania" od "regulacji" i "izolacji".
Tamy bezpieczeństwa wiążą się z działaniami ochronnymi i organizacją bezpieczeństwa ruchu (np. ograniczanie skutków zagrożeń w danym układzie wyrobisk). W testach mogą być mylone z tamami izolacyjnymi lub regulacyjnymi, dlatego trzeba kojarzyć je z celem ochronnym, a nie tylko z samą obecnością drzwi.
Najważniejsze są: rodzaj przegrody (funkcja w wentylacji), liczba i typ drzwi, sposób uszczelnienia oraz miejsce zabudowy w wyrobisku. Dopiero zestawienie tych cech pozwala wskazać właściwy typ tamy. Skupienie się na jednym detalu (np. tylko na drzwiach) często prowadzi do błędów.
Nie zawsze. Podwójne drzwi są cechą konstrukcyjną, która może wystąpić w różnych rozwiązaniach, ale w zadaniu egzaminacyjnym trzeba je łączyć z funkcją tamy wynikającą z rysunku i opisu. Dlatego należy oceniać jednocześnie przeznaczenie przegrody i jej szczegóły wykonania.
Najczęściej działa podobieństwo terminów oraz skojarzenie, że "każda tama coś odcina". Tymczasem regulacja oznacza kontrolowane kształtowanie przepływu w działającym układzie wentylacji, a izolacja dąży do możliwie szczelnego odseparowania rejonu. Pomaga zapamiętanie: regulacja = sterowanie, izolacja = odcięcie.
Warto ćwiczyć na rysunkach i schematach: rozpoznawanie tam, drzwi, lutniociągów i kierunków prądów powietrza. Skuteczne jest uczenie się "cecha → funkcja → nazwa", a nie samej listy nazw. Dobrą metodą jest też opisywanie własnymi słowami, do czego służy dany element.
Typowe są: wybór odpowiedzi na podstawie jednego szczegółu (np. liczby drzwi), ignorowanie funkcji elementu w układzie wentylacji oraz automatyczne dopasowanie znanej nazwy bez porównania wszystkich opcji. Pomaga spokojne sprawdzenie, czy każdy fragment odpowiedzi pasuje do rysunku (typ tamy i drzwi).
info

Statystycznie 46% uczniów zna prawidłową odpowiedź. trudne

Według specjalistów z branży: "Pozostałe typy tam odnoszą się do izolowania, oddzielania lub ochrony w innych sytuacjach."

Materiały:

  • Materiały szkolne z wentylacji kopalń (rodzaje tam i drzwi wentylacyjnych)
  • Instrukcje zakładowe dotyczące budowy i utrzymania tam w wyrobiskach
  • Zadania rysunkowe: rozpoznawanie urządzeń i obudów w wyrobiskach

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego