Dobór środków ochrony indywidualnej (ŚOI) powinien wynikać z oceny ryzyka ekspozycji podczas danej czynności. Nacieranie i oklepywanie pleców u podopiecznego unieruchomionego w łóżku to typowa czynność pielęgnacyjna, w której:
- ręce opiekuna mogą mieć kontakt ze skórą pacjenta, potem, kremami/maściami oraz ewentualnymi zabrudzeniami,
- odzież opiekuna może ulec zabrudzeniu poprzez kontakt z pościelą, ubraniem pacjenta lub preparatami pielęgnacyjnymi.
W takim przypadku właściwym wyborem są rękawiczki jednorazowe (niejałowe) oraz fartuch ochronny. Rękawiczki chronią przed kontaktem z materiałem potencjalnie zakaźnym i ograniczają przenoszenie drobnoustrojów, a fartuch zabezpiecza odzież i skórę przed zabrudzeniem oraz zmniejsza ryzyko przeniesienia zanieczyszczeń na inne powierzchnie.
Dlaczego pozostałe odpowiedzi są nieprawidłowe?
- Rękawiczki jałowe i maseczka chirurgiczna – jałowe rękawiczki stosuje się w procedurach wymagających aseptyki (np. przy czynnościach jałowych), a sama maseczka nie jest rutynowo konieczna, jeśli nie ma wskazań oddechowych (np. kaszel, procedury generujące aerozol, izolacja kropelkowa).
- Fartuch ochronny i maseczka chirurgiczna – brak rękawiczek nie zabezpiecza dłoni, które mają bezpośredni kontakt z pacjentem i preparatami pielęgnacyjnymi; w tej czynności to właśnie ochrona rąk jest podstawą.
- Rękawiczki jałowe i fartuch ochronny – fartuch jest zasadny, ale jałowość rękawiczek zwykle nie jest wymagana przy nacieraniu i oklepywaniu; stosowanie jałowych rękawiczek bez wskazań jest niepraktyczne i nie wynika z typowych zasad doboru ŚOI.
W praktyce egzaminacyjnej warto zapamiętać: do większości czynności pielęgnacyjnych wystarczą rękawiczki niejałowe, a dodatkowe ŚOI (np. maseczka) dobiera się do drogi szerzenia i ryzyka rozprysku.
