KWALIFIKACJA EKA7 - STYCZEŃ 2019

PYTANIE NR 34.
Ustalone podczas inwentaryzacji różnice inwentaryzacyjne wynosiły:
- niedobór towaru A 80 szt. po 12 zł/szt.
- nadwyżka towaru B 100 szt. po 10 zł/szt.

Kierownik jednostki podjął decyzję o skompensowaniu niedoboru towaru A nadwyżką towaru B. Wartość kompensaty wyniesie
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Wartość kompensaty ustala się dla tej części nadwyżki, która pokrywa niedobór.
Skoro niedobór wynosi 80 szt., a do kompensaty wykorzystuje się nadwyżkę wycenioną po 10 zł/szt., to kompensowana ilość to 80 szt. × 10 zł = 800,00 zł. Pozostałe kwoty wynikają z przyjęcia innej (nieadekwatnej) ceny lub ilości.

Pełne wyjaśnienie:

Podczas inwentaryzacji mogą ujawnić się niedobory (braki w stosunku do ewidencji) oraz nadwyżki (stan faktyczny większy niż w księgach). W niektórych sytuacjach kierownik jednostki może zdecydować o kompensacie, czyli wzajemnym "zneutralizowaniu" części różnic, jeżeli uznaje to za zasadne w danych warunkach organizacyjnych.

W tym zadaniu podano:

  • niedobór towaru A: 80 szt. po 12 zł/szt. (wartość niedoboru: 80×12 = 960 zł),
  • nadwyżkę towaru B: 100 szt. po 10 zł/szt. (wartość nadwyżki: 100×10 = 1 000 zł).

Jednak pytanie brzmi o wartość kompensaty, a nie o pełną wartość niedoboru czy pełną wartość nadwyżki. Jeśli kompensujemy niedobór A nadwyżką B, to do kompensaty można przyjąć tylko tyle nadwyżki B, ile jest potrzebne do "pokrycia" ilości niedoboru. Niedobór wynosi 80 szt., więc kompensowana ilość to 80 szt. nadwyżki B. Wyceniamy tę kompensowaną część według ceny towaru B podanej w zadaniu:

80 szt. × 10 zł/szt. = 800,00 zł

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są nieprawidłowe?

  • "960,00 zł" to wartość całego niedoboru towaru A (80×12). To nie jest wartość kompensaty wynikająca z użycia nadwyżki B.
  • "1 000,00 zł" to wartość całej nadwyżki towaru B (100×10). Nie można skompensować więcej, niż wynosi ilość niedoboru, bo brak dotyczy 80 szt., a nie 100 szt.
  • "1 200,00 zł" wynikałoby z błędnego przemnożenia 100 szt. przez 12 zł lub innego nieuzasadnionego połączenia danych. Nie odpowiada żadnej logicznej wartości: ani niedoboru, ani nadwyżki, ani kompensowanej części.

Wskazówka egzaminacyjna: zawsze odróżniaj wartość różnicy (pełna nadwyżka/niedobór) od wartości kompensaty (tylko ta część, która faktycznie "pokrywa" drugą różnicę).

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Różnice inwentaryzacyjne to rozbieżności między stanem wykazanym w ewidencji a stanem faktycznym ustalonym w spisie z natury. Wyróżnia się niedobory (braki) i nadwyżki (stany wyższe). Ich prawidłowe ustalenie jest podstawą do rozliczenia inwentaryzacji.
Wartość różnicy oblicza się najczęściej jako ilość × cena jednostkowa (zgodnie z danymi przyjętymi w zadaniu lub w jednostce). Np. 80 szt. po 12 zł to 960 zł. Osobno liczy się wartość niedoboru i osobno wartość nadwyżki.
Kompensata oznacza wzajemne "skompensowanie" części różnic: wykorzystuje się nadwyżkę (w określonej wartości/ilości) do pokrycia niedoboru. W zadaniach egzaminacyjnych zwykle chodzi o ustalenie, jaka część nadwyżki faktycznie pokrywa niedobór oraz jaka jest jej wartość.
Najpierw ustal, ile sztuk można skompensować (zwykle ogranicza to niedobór). Potem policz wartość tej kompensowanej części według ceny wskazanej dla towaru, którego nadwyżkę wykorzystujesz. To pozwala odróżnić kompensatę od pełnej wartości niedoboru/nadwyżki.
Bo kompensata służy do "pokrycia" braków. Jeżeli niedobór dotyczy 80 szt., to nie ma podstaw, aby rozliczać kompensatą 100 szt. nadwyżki — pozostała część nadwyżki nie jest potrzebna do pokrycia braku i powinna być rozpatrywana jako odrębna różnica.
Typowe błędy to: mylenie wartości kompensaty z wartością niedoboru (np. przyjęcie 80×12), przyjęcie całej nadwyżki zamiast części (np. 100×10), albo niepoprawne dobranie ceny jednostkowej. Pomaga zapisanie kroków: ilość kompensaty → cena → wartość.
Warto to zrobić, bo daje kontrolę rachunkową (wiesz, jakie są "skrajne" wartości: cała nadwyżka i cały niedobór). Potem skupiasz się na tym, co jest pytane: zwykle wartość kompensaty, czyli tylko tej części, która rzeczywiście pokrywa drugą różnicę.
Stosuje się ją wtedy, gdy jednostka uznaje, że część nadwyżek i niedoborów wynika z tych samych przyczyn (np. pomyłek w przyjęciach/rozchodach) i dopuszcza takie rozliczenie w swoich zasadach. Na egzaminie kluczowe jest poprawne rozumienie, co dokładnie jest kompensowane i w jakiej wartości.
Porównaj wynik z wartościami granicznymi: kompensata nie powinna przekraczać pełnej wartości nadwyżki ani pełnej wartości niedoboru, a także zwykle odpowiada tylko części większej różnicy. Jeśli wynik jest większy niż 1 000 zł w tym przykładzie, to na pewno jest błędny.
Stosuj prosty schemat: (1) ustal ilość do kompensaty (zwykle mniejsza z różnic ilościowych), (2) wybierz właściwą cenę zgodnie z treścią zadania, (3) przemnóż i sprawdź, czy wynik mieści się między 0 a wartościami pełnych różnic.
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 44% zdających egzamin. trudne

Eksperci podkreślają: "× 10 zł = 800,00 zł. Pozostałe kwoty wynikają z przyjęcia innej (nieadekwatnej) ceny lub ilości."

Materiały:

  • Materiały dydaktyczne do kwalifikacji EKA.7 dotyczące inwentaryzacji i rozliczania różnic
  • Komentarze i opracowania szkoleniowe dotyczące rozliczania niedoborów i nadwyżek
  • Przykładowe zadania egzaminacyjne z wyceny i kompensaty różnic inwentaryzacyjnych

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego