Kwalifikacje w Zawodzie - Testy zawodowe online | Egzaminy Zawodowe

KWALIFIKACJA EKA7 - STYCZEŃ 2019



PYTANIE NR 31.
W jednostce gospodarczej w wyniku przeprowadzonej inwentaryzacji stwierdzono niezawiniony niedobór materiału X. Według przyjętych norm limit na ubytki naturalne materiału X wynosi 5% ogólnej kwoty niedoboru. Korzystając z danych w tabeli oblicz wartość niedoboru materiału X pozostałego do rozliczenia po uwzględnieniu limitu na ubytki naturalne.
Ilustracja przedstawia tabelę, która jest częścią pytania egzaminacyjnego związanego z kwalifikacją zawodową TECHNIK
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Aby ustalić niedobór pozostały do rozliczenia, najpierw oblicza się limit ubytków naturalnych jako 5% ogólnej kwoty niedoboru z tabeli. Następnie tę wartość odejmuje się od łącznego niedoboru. Dla łącznej kwoty 5 000,00 zł: 5% = 250,00 zł, więc pozostaje 4 750,00 zł.

Pełne wyjaśnienie:

W zadaniach z rozliczania inwentaryzacji kluczowe jest rozróżnienie dwóch wielkości: ogólnej kwoty niedoboru (ustalonej na podstawie danych z tabeli) oraz limitu ubytków naturalnych, czyli części niedoboru uznawanej za mieszczącą się w normie.

Treść wskazuje, że limit na ubytki naturalne materiału X wynosi 5% ogólnej kwoty niedoboru. Oznacza to, że należy:

  • odczytać z tabeli łączną wartość niedoboru materiału X,
  • policzyć 5% tej wartości,
  • odjąć wyliczony limit od ogólnej kwoty niedoboru, aby otrzymać niedobór pozostały do rozliczenia.

Jeżeli z tabeli wynika, że ogólna kwota niedoboru to 5 000,00 zł, to limit ubytków naturalnych wynosi: 5 000,00 zł × 5% = 250,00 zł. Niedobór do rozliczenia po uwzględnieniu limitu to: 5 000,00 zł − 250,00 zł = 4 750,00 zł.

Odpowiedź "2 500,00 zł" może wynikać z błędnego przyjęcia innej podstawy procentu lub z pomylenia 5% z 50%. Odpowiedź "5 000,00 zł" to typowy błąd polegający na pominięciu limitu ubytków naturalnych (brak odjęcia). Odpowiedź "5 250,00 zł" sugeruje odwrócenie działania (dodanie limitu zamiast odjęcia) albo nieporozumienie co do tego, co oznacza "pozostały do rozliczenia".

Na egzaminie warto zapamiętać prostą regułę: "limit ubytków naturalnych to część niedoboru, którą odejmuję od ogółu, aby dostać kwotę do dalszego rozliczenia".

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Co to jest niedobór niezawiniony w inwentaryzacji?
Niedobór niezawiniony to brak składników majątku (np. materiałów), którego nie da się przypisać winie konkretnej osoby i który wynika np. z naturalnych właściwości przechowywania. W praktyce część takiego niedoboru może mieścić się w normach ubytków naturalnych.
Co oznacza limit ubytków naturalnych 5%?
Oznacza, że do określonej granicy (tu: 5% wartości ogólnego niedoboru) ubytek uznaje się za "naturalny" i nie rozlicza się go jak typowego niedoboru do wyjaśnienia. W obliczeniach jest to kwota, którą odejmuje się od łącznego niedoboru.
Jak obliczyć 5% ogólnej kwoty niedoboru z tabeli?
Najpierw odczytaj z tabeli łączną wartość niedoboru (w zł). Następnie pomnóż ją przez 0,05. Wynik to kwota ubytków naturalnych mieszcząca się w limicie. Dopiero potem wyznaczasz kwotę pozostałą do rozliczenia.
Dlaczego od niedoboru odejmuje się ubytki naturalne?
Ponieważ ubytki naturalne są częścią niedoboru akceptowaną w ramach norm (np. wysychanie, osypywanie). Zadanie pyta o niedobór "pozostały do rozliczenia", czyli taki, który zostaje po wyłączeniu części mieszczącej się w limicie.
Jakie są najczęstsze błędy w zadaniach o ubytkach naturalnych?
Najczęściej myli się podstawę procentu (liczy 5% od złej wartości), pomija się odjęcie limitu (zostawia ogólny niedobór), albo wykonuje się działanie w złą stronę (dodaje limit). Częsty jest też błąd zaokrągleń kwot pieniężnych.
Czy 5% liczy się od wartości czy od ilości materiału?
To zależy od treści zadania i danych w tabeli. W tym typie polecenia pojawia się "ogólna kwota niedoboru", więc procent liczony jest od wartości pieniężnej. Gdyby zadanie mówiło o "ilości" lub "masie", podstawą byłaby ilość.
Kiedy w praktyce ustala się ubytki naturalne w magazynie?
Najczęściej przy rozliczaniu różnic inwentaryzacyjnych po spisie z natury, gdy porównuje się stan ewidencyjny ze stanem rzeczywistym. Jeżeli występuje niedobór, sprawdza się, jaka jego część mieści się w normach ubytków naturalnych.
Jak sprawdzić, czy wynik ma sens bez kalkulatora?
Oceń rząd wielkości: 5% to niewielka część, więc kwota po odjęciu limitu powinna być tylko trochę mniejsza od ogólnej kwoty niedoboru. Jeśli "po rozliczeniu" wychodzi więcej niż ogół albo około połowy, to znak, że obliczenia są błędne.
Co to znaczy "pozostały do rozliczenia" w zadaniu księgowym?
To ta część stwierdzonego niedoboru, która nie mieści się w limicie ubytków naturalnych i wymaga dalszego ujęcia/wyjaśnienia zgodnie z zasadami jednostki. W zadaniu jest to: ogólny niedobór minus ubytki w normie.
Jak przygotować się do zadań z inwentaryzacji na EKA.7?
Ćwicz: (1) odczyt danych z tabel, (2) rachunek procentowy, (3) rozumienie pojęć: niedobór, nadwyżka, ubytki naturalne. Pomaga robienie schematu: "dane → procent → odjęcie/dodanie → wynik" i kontrola sensowności wyniku.
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 56% zdających egzamin. średnie

Według specjalistów z branży: "Aby ustalić niedobór pozostały do rozliczenia, najpierw oblicza się limit ubytków naturalnych jako 5% ogólnej kwoty niedoboru z tabeli."

Źródła:

  • https://pl.wikipedia.org/wiki/Inwentaryzacja (dostęp: 2026-02-27)
  • https://pl.wikipedia.org/wiki/Procent (dostęp: 2026-02-27)

Materiały:

  • Materiały dydaktyczne do kwalifikacji EKA.7 dotyczące inwentaryzacji i rozliczania różnic
  • Zbiór zadań z rachunku procentowego w kontekście księgowym
  • Komentarze/opracowania szkolne omawiające ubytki naturalne i niedobory w zapasach
Zobacz też:

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego