Moment siły (moment obrotowy), używany m.in. jako moment dokręcania połączeń śrubowych w urządzeniach i instalacjach elektrycznych, definiuje się jako iloczyn siły i ramienia działania tej siły:
M = F × r
W układzie SI:
- siła F jest wyrażana w niutonach (N),
- ramię r jest wyrażane w metrach (m).
Z tego bezpośrednio wynika jednostka momentu:
N·m (niutonometr).
To właśnie w N·m producenci podają wartości, na jakie należy ustawić klucz dynamometryczny przy dokręcaniu zacisków śrubowych. Zbyt mały moment może powodować słaby docisk i wzrost rezystancji styku (ryzyko grzania), a zbyt duży może prowadzić do uszkodzenia gwintu, zacisku lub elementu przewodzącego.
Dlaczego pozostałe jednostki są niepoprawne?
- kg·m2 to jednostka momentu bezwładności (wielkość opisująca "opór" bryły przed zmianą ruchu obrotowego), a nie momentu siły.
- Pa (paskal) to jednostka ciśnienia (N/m2), związana z naciskiem na powierzchnię, a nie z obrotem i ramieniem.
- kg to jednostka masy. Masa sama w sobie nie określa momentu dokręcania; do momentu potrzebna jest siła i ramię.
W praktyce egzaminacyjnej warto zapamiętać: moment = "siła razy ramię", więc jednostka musi łączyć N i m.
